Buch 
Primus liber tabularum directionum. Discentibus prima elementa astronomiae necessarius & utilissimus : his insertus est canon fecundus ad singula scrupula quadrantis propagatus : item nova tabula climatum & parallelorum, item umbrarum : appendix canonum secundi libri directionum, qui in Regiomontani opere desiderantur / autore Erasmo Rheinholdo ...
Entstehung
JPEG-Download
 

FRAECEpPTVM. Data esias;ſtelle longitudine ac latitudine,quomodo declinatio eius inueſtigetur.

Longitado Longitudo ſtellæ eſt arcus z0diaci, comprehenſus inter locum adpa-

ſtelle. rentis uerni æquinoctij& circulum latiudinis ſtellæ, h. e. circulum, quiper polos eclipticæ deſcribitur,& uerum ipſius ſtellæ locum. Hic arcuslongitudinis in ſtellis quidem errantibus ſeu planetis celerius mutatur,aliter tamen in alijs ob motuum periodicorum diſſimilitudinem, tardiusuero in ſtellis inerrantibus,& eodem quidem modo in omnibus, quiacõm in una ſphæra circumferantur, ſimiles inter ſe poſitus conſtanter re-tinent, ac immutabiliter.

Latitudo Paritudo eſt arcuscirculi illius latitudinis, comprehenſus inter uerum

ſtelle. ſtella locum& eclipticam, ſiue iter ſolare, quod Ptolemæus circulum

Sol expers nuacupare ſolet cod μᷣτανꝙ οσςονρ Etfi autem maxima O obli-latitudinis quitas non immota manet, ut arbitrabatur Ptolemæus ac ueteres, ſedlongiſſimi temporis tractu paululum uariatur, ut docent poſteriores

obleruationes, tamen quia ſol ſemper in oppoſitis Zodiaci locis æquales

ſeruat declinationes ab æquinoctiali, recte cenſetur expers eſſe latirudi-

nis, acſolus errantiumſtellarum perpetuo eadem uia decurrere. Nam

ab hoc rectiſſimo Solis curriculo tanquam à medio deuijt utrinqʒ, itineri

bus reliquæ ſex errantes ſtellæ euagantur, inerrantium autem ſtellarumquælibet rurſum conſtanter ſuumſeruat, ac eundem poſitum ad hoc iterſolare. Iam ex his manifeſtum eſt, quod planetæ quidem ex duplici cauſa

ſubinde uarient ſuas declinationes, uidelicet quia tum in longum, tum

mutentur in latum alias alia ſortiuntur loca: at fixæ ſtellæ acquirunt& ipſæ alias

ſtellarum declinationes, licet tardiſſime, propterea quod ſecundum longitudinem

declinatio⸗ paulatimtranſeunt inalia loca, tametſi latitudinem ſeruent perpetuo im-

nes. motam ab orbita ſolari.

Scrupul Cæterum quia maxima O obliquatio habet mutationem, hac etiamProportio: de cauſa ſtellarum omnium declinationes ſubeunt aliquam uarieratem,nalia uſum quæ compendioſius excerpi ex canonibus non poteſt, niſi adhibitis ijs-habent in demſcrupulis proportionalibus, quæ ipſa obliquationis mutatio nobishoc etiam peperit.· Nec ſolum in hoc generali calculo declinationis ſtellarum,præcepto, uerum etiam in plerisq; alijs præceptis, SS ijſdem utemurac plærisq; ſcrupulis, quibus proxime emendabamus ſolis declinationem, quemad--ſequentib. modum patebit. 8.. 3 81Deta lon. Data igitur longitudo ſtellæ hic intelligatur is, quem dixi, arcus certocongruens tempori. Reſpondent autem cuiq; tempori ſua ſcrupula pro-

( 3 rtiona-EEVn] ⁸X

gu7

2 7 n F. 2 2₰ 18FXSe, ehe, ue Z. 22(go.vemr Tx.= ge. u.

Canſæ cur