Buch 
Regiae scientiarum academiae historia : in qua praeter ipsius academiae originem & progessus, variasque dissertationes & observationes per triginta quatuor annos factas, quam plurima experimenta & inventa, cum physica, tum mathematica in certum ordinem digeruntur / autore Ioanne-Baptista du Hamel
Seite
63
JPEG-Download
 

Academia historia. Lib.i. . ^

in Tithymallis , dente leonis , Chelidonio , & aliis hujus genens. ueto.

H- Quin etiam iis in plantis tubulos ea arte difpofitos comperit, ut ex plu- taun a,r.bus fibrillis candidis , duris & ligneis a se mutuo disjunctis coalescant, qus® radice ad extremos usque ramos producuntur. Has communis peiliculainvolvit 5 qux a caule reliquo eas separat. Inter eas fibras pelliculammateria quaedam spongiosa interjecta microscopii ope cernitur, eaque succoalbo vel flavo tingitur: nam extrema fibrarum 1 alba sunt, succus vero autflavus, aut lacteus multis in locis conspicitur.

Majores planta:, ut Feruly has fibras aequis intervallis dispositas habento centro caulis ad circumferentiam. Reliqua: duos tantum aut tres habentfibrarum ordines versus circumferentiam : sed alius est succus aquosus, quiin resecto caule facile conspicitur. Atque illud satis est verisimile succumillum aqueum in eos commeare tubulos quibus inest succus lacteus , &cum eo misceri fete ut cbylus in venas commeat & una cum sanguinepermiscetur.

111. Utrum autem per distinctos tubulos succus in radices & ramulospropellatur , dijudicare non potuit. Illud unum constat rorem & pluviam afoliis in caulem commeare, utrumque succum tum a radicibus, tum a fo-liis exceptum per totius planta: longitudinem decurrere, & per insensibilesporos subire eos canaliculos in quibus succus jam est elaboratus.

IV- Nam fi ramulus arboris aut herba: , ut Apii hortensis , aut Cha:-refolii resectus alium habeat ramulum sibi a latere conjunctum , atque il-lius pars extrema aqua: vase contenta: sic immergatur , ut reliquum cau-lis, & cohatrens ramulus in vasis margine extra aquam collocetur , ra-muli omnes per tres aut quatuor dies etiam xstate virorem suum conser-vabunt.

V. Er n dem ob rationem Pepones adhuc teneri, dum in fimo calente subcampaua vitrea adolescunt, vapore in campana: lateribus instar roris con-crescente , & in folia decidente , virorem suum & firmitatem tuentur.Sublata campana nonnihil folia marcescunt : tametsi calor ipse plerumquesic remissor , & frigidiore aura recreentur. Sed ros ille deest , qui per fibras,aut canaliculos se insinuat, Sc plantam alit, cui succus c fimo sublatus nonsufficit. Unde & Divina quadam Providentia factum est , ut in locis fervi-dioribus ros sic uberior, cum pluvia: sunt rariores. Sic in plerifque herbisvehit pili aut apices succrescunt, quos tubulos esse rori aut pluvia: exsugendaedestmatos magna probabilitate conficit, quod herba: aquatica: sint terse noilhirsuta: ant his velut spiculis asperse.

VI. Addebat D. Mariotte illud admodum probabile videri succum se-pe per radices commeare , ut debitam coctionem assequatur : quemadmo-dum sanguis per praxipuas corporis machinas cor , jecur &c. it reditque .

Unde extrema: radices Chelidonii & quarumdam plantarum camum ferefficci praebent refecta:, quantum folia ipsa , quod succus aequabiliter istpartes omnes propellatur.

VII. Secto Papaveris caule tribus aut quatuor digitis infra planta: ca-P ut > ubi maturescere incipit succus candidus e caule sublatus exibit; aliusiulv o colore tinctus e parte summa effluet : adeo ut tubos esse distinctos