Ä C ÄDE^I H HISTORIA. Lib. I. . **

Sed in explicanda hujus impulsus ratione non una eorum fuit sententia. D. De .Buot in Cartdii opinione acquiescebat, D. Hugens videbatur ad eandem sen- geavt-tentiam accedere , sic tamen ut quas in Carresiana Hypothesi desiderantur , täte.expleret , & lon^'probabiliorem hujus rei explicationem afferret, eamqueexperimentis'i!lustraret. Paucis abhinc annis quid ea de re censeret , scriptopublico aperuit. Nobis adeo fatis fuerit quae in Academia tum temporispaulo uberius ab eo sunt exposita, in summam contrahere : tametsi Hugenii^iflertatio integra Miscellaneis nuper editis inferta est.

, Vi. Qvm gravitatis causiim probabilem indagemus , illud nobis intuen-di 1 “' qua ratione fieri postit ut corpora ex consimili materia composita , mS°:Uis nullam qualitatem, vel nescio quam ad mutuum accessum propen-hoiKm, sed magnitudinis tantummodo, figura, motus diversitatem spec-tamus , versus idem centrum tendant, Lc circumposita huic adhaerescant, -at q«e regrb hinc dimoveantur. Qui quidem effcctusnon ex parriurn exigui-liKe ' aut fi (nira corpusculorum, sed ex motu ipso proficiscitur. Illua itaqueurquirendum , qualis sit hic motus, unde nisus ille m quoddam centrum

c °nitnune oriatur. • r . . «• »..

, Vl f Duplex tantum motus geniis in rerum natürä conlpicitur , recti «Clr cularis..M otiis recti leges in corporum collisione non sime obi cur q , qua‘satione is communicetur , fatis notum est , ut hinc concludi postit nihil111 eo motu , aut in variis ejus reflexionibus occurrere, quod mareriq partesa d Unum quoddam centrum determinet: ita ut ad matus circularis proprie-tates nobis omnino sit confugiendum , &qua:rendum num forte in iis moti-bus sit vis aliqua quX huic rei explicandae sufficiat.

VIII. Cartesius corporum quae in orbem moventur nisum , quo a cen-«o recedere moliuntur , ex rotatione fundae , &. funis tensione hoc majore,quö celerior est rotatio , fatis dilucide ostendit. Hoc ipsum D. Hugens intnensa rotund^ figurae celeri motione circumacta ante aliquot menses osten-derat , simul & nonnulla Theoremata hinc deduxerat.

IX. Hoc igitur posito fundamento probandum illi fuit nisum illum, quo ’a centro corpora circumacta recedere conantur , genuinam esse causam curalia in idem centrum nitantur. Primum enim, si corpus fluidum in valeconclusum, unde exire non postit, circa vasis centrum moveatur , omnesmateriq fluidae partes a. centro recedere moliuntur, sed irrito conatu •

qu$ recedentibus succederent, non minus removeri ä centro motus astecta-rent: unde in siio quaeque loco manete coguntur. ...

X. At si huic materiae permistas sint partes quae aliarum motu circularidon serantur , aut tardius moveantur, has omnes ad centrum propelli necefleE : cum enim aut nullo , aut minori conatu quam vicius a centro rece-^nr, his cedunt loco & ad centrum pelluntur. Sic in figura apposita cor-

E, quod aliarum partium circulari motui minus obsequitur, ad centrum

5 ab aliis propelletur. , T

, ^1- Id vero luculento exemplo , in quo ipsius gravitatis expre a q tae^atn velutimago apparet, omnino illustrari potest. Nam si aquam m vasefundus fi! planus & tersus circumagas, simul & pulverem aliquanto g.a-v laretn , ut buxeum in aquam injicias , tum pulvens granula in aqua ^

I