Band 
Tomus primus.
Seite
130
JPEG-Download
 

i$o D. GULIELM

tum latus HK, uiü cum angulisH K I inclinationis penduli, & K H ltractionis; quare innotescet latus'Hf,& similiter in altero triangulo EBCinnotescet B C ad communem men-suram cum HI, si BE ejus men-suras supponatur, qualis suppositaest KHj quam proportionem ergohabebunt HI, BC, eandem habe-bunt trahentes potentiae. Cum ve»ro perinde sit , sive potentia agat tra-hendo per H I, ac urgendo per M H,vel N B, cum aequaliter in utroquecasu ab ipsis, una cum potentiis A H,A B fiat aequilibrium, cum pondereB , vel H ; nota etiam erit potentia-rum M H , N B impellentium ratio.

Ut igitur velocitatum quaesita ra-tio inveniatur , pendulum apteturquadranti in gradus . 8c minuta divi-so , cujus unum latus ponatur verti-cale , demittaturque pondus B in a-qua canalis alicujus , ita ut centrumipsius cohaereat superficiei aquae: e-videns est velocitatem aquae distracturam pendulum a directione versuscentrum. Diligenter ergo observe-tur angulus inclinationis. Deindedem illo pendulo (invariata tamenfili longitudine) usque ad fundumcanalis > ira tamen , ut ab eo nonimpediatur , dentio oblervetuc angu-lus inclinationis. Quoniam igiturpotentia detinens pendulum in an-gulo inclinationis est ipsa Aqua? flu-entis velocitas, tam in fundo, quämin superficie; in aqua enim stagnau-«e pendulum dirigitur verius cencrumfine ullo angulo; erit ratio poten-tiarum eadem, ac velocitatum. Qua-re si supe fi:ies aquae , vel nullo mo-do, vel uilenlibilitet sit ad horizon-tem inclinata j quam proportionem

NI MENSURA

habebunt tangentes angulorum in-clinationis , eandem habebunt * &:velocitates. Si vero sensibilis sic su-perficiei aquae ab horizonte declina-tio ea mensuranda erit » & angulorecto addenda , 6c fiet angulus tra-ctionis, quo habito, ut supradic^umest , eruitur velocitatum proportio-Quod &c.

Prop. T.

Dito loco velocitatis mediae , ocangulo inclinationis canalis , spa-tium determinare, quod velocitas data apta est percurrere dato tempore

Sit datus H locus veloci taris me-diae , Ss angulus D A B : oportet de-terminare sparium» quod apra f::velocitas H pertransire ad dacuirtempus B.

Quoniam in inventione punctH , prius cognoscitur axis BD; er'*in triangulo DKH notum lar..D H , $Cj praeter angulum DKH re-ctum, etiam angulus K D H com-plementum anguli K A B inclinatio-nis, quare innotescet latus K H. Ita-que velocitas media H eadem est,ac si flueret aqua e vase sub altitu-dine K. H.

Sit igitur Vas N O , in quo al-titudo OM, & lumen M P sic no-tas superficiei', v. g. quadratum u 7nius unci*, cujus velocitas media 7sit R; sit autem altitudo R ) asqua-lis altitudini KH, & supponatur,quod per lumen PM fluxerit tem-pore L , quod sit horas minutum, pescubus Aquas v. g. QS: h^c quan-titas in rei ligatur conformata in pris-ma rectum , cujus basis sit ipmm lu-men v. g. V X , & altitudo X Y-j