DISSERTA T I
stat oportuisse, ut roboris causas itaessent adinvicem proportiouatas, utin neutram partem excessum produ-cerent. Cum igitur robur stiriarumdefinitae virtutis esse debeat, ut oc-casio sit compreflilitati, & elasti-ci tat! , & ä quantitate roboris pro-dicti definiatur magnitudo particulaesulphureo; eademque roboris men-sura proportione debeat responderecausis producentibus , constat ä vir-tute causarum ejusmodi definiri edammolem particula? sulphureo , mini-mam ideo, quod plurimum roburstiriis, aut filamentis salinis messenon potest.
Verum tamen robur'hoc modera-tum nonnisi occasio est, &, ut di-ximus » radicem habens in excursufacili particularum componentiumsupra se invicem, & in promptafacilique restitutione ad pristinumlitum , si potentia adsit huic agen-do opportuna. At vero potentiahoc nonnisi a transmeante othercpeti potest i eadem enim illa vis ,quo poros requirit, ea edam insumma, quo fieri potest, dilatatio-ne illos retinet» & conservat; exhac resistentia qualiscumcpe ori-tur ad compressionem, qua fit » ucvis aliqua major requiratur illamsuperans, ut compressio succedatCum autem ex compressione poriminuantur, & ex hoc major emer-gat conatus in othere percranseun-te , sequitur' vim restitutionis majo-rem , & majorem fieri, quo majorest compressio ; cumque vis restitu-tionis eadem sit, ac resistehtia adcompressionem , sit, uc quo majorevadit compressio, semper resisten-
p, GnUelmm Oper, Tom. //,
O TERTIA. zos
tia ad ulteriorem compressionem au-geatur , tandiu superabilis , quanditkvis comprimens major fuerit. Prae-terea , cum ex compressione , quan-tacumque lit, non alteretur vis ae-theris pertranseunds , nisi positioparticularum , quae porotum parie-tes componunt , alia, atque aliasuccedat, quäm quae statim ab ini-tio compressionis fuit, aut aliacontingat in corpore elastico ad remfaciens alteratio ; quandocumquevis comprimens desinet, prseitp-.ei.it'yis a?rheris ad restituendos pororumparietes primae & nativae amplitudi-ni, qua obtenta corpus elasticumsuam molem „ siguramque recupera-verit. Patet igitur , quod quemad-modum vis elastica pendet ä viriuteaetheris , itä clasticitas occasionemhabet in certa partium positione,quae licet patiamur excurlum, & ucajunt luxationem quandam, aut dis-locationem in compressione, noaideo tamen adinvicem divelluntur ,sed ab eodem aethere fortius urgen-te conservantur in perpetuo cona^tu ad priores situationes. Hujus au-tem corporum status occasiones siintpororum ab aethere permeabiliumexistencia, & partium componen-tium certa combinatio , qua: in ge-nere non alia est, quärn quae n« queluxationi, neque restitutioni adver-setur , sed circumprimencis aetheris ,seque ac intus fluentis actionibusprompte obsequatur. Plura in hancrem addere vecar ratio instituti { suf-ficiat novisse sphaerulam sulphureamk nobis discriptam sua interna par-tium textura , & compositione itäesse dispositam» ur si accedat viscomprimens comprimi, si recedat
Qä 5«-
i'