Coelo.
217
calculo approbatur, unum gradum superficiei terraquei globi continere15 milliaria germanica, 30Gallica, 60 Anglica, unde ambitus terra-quei globi clare colligitur multiplicando gradus circuli qui sunt 360per ista milliaria, & resultabunt 5400 milliaria Germanica, 10800 Gal-lica, 21600 Anglica, communiter etiam agnoscitur proportionem pe-ripha?ri;t’ad diametrum esse ut 7 ad 22, ergo diameter terraquei glo-bi continet milliaria Germanica 1720, Gallica 3440, Anglica 6880,& cum distantia a centro ad superficiem sit semidiameter seu radiusterra?, continet milliaria Germanica 860, Gallica 1720, Anglica 3440,inde ergo sufficienter cognoscitur radius terraquei globi, qui cum lon-gitudine ad oculum mensurantis est basis trianguli parallactici, & cumanguli ejusdem trianguli modo pra?dicto inveniantur, distantiam a su-perficie aut .centro terra? sufficienter inferri autumant ad lunam , exnota regula trigonometria?. Aliqui etiam distantiam a terra ad solemeodem modo colligunt, verum plerique doctiores agnoscunt distan-tiam solis non posse ita inferri, sed alias vias ineunt, fatis conjectura-les, quod evidens est ab insigni differentia calculorum, nam PtolemLusClavius & Galila?us distantiam solis a terra in periga?o inösemidia-metros terra?, in apoga?o 12x0, Copernicus & Maginus in perigteo1105, in apogaro 1179, licho in periga?o 1117 in apogaeo 1x82,Shyrlaeus 1927 in periga?o, 2073 in apogseo, Guirikius 2644 in peri-ga?o, & in apogaeo. Ricciolus 7000 m perigLO, 7600 in apogseo.Wendelinus 14407 in periga?o, 14905 in apogaeo asstimat.
Ex hac varietate fatis innotescit, nullam esse certitudinem distantia:solis ab hypothesibus astronomorum , nam hsec varietas non possetoriri ab inexactis instrumentis, aut diversa mole apparente solis.
Et licet calculatio distantia: luna? a parallaxi non sit adeo lubrica,minime tamen est exacta, nam in ea etiam multum discrepant astro-nomi, nondum enim conveniunt num luna sit in perigaeo in novilu-viis , pleniluniis, an in quadraturis, Ptolemaeus in plenilunio distantiamluna? 94 semi diametros terra? sestimat, in periga?o 5 3, in quadraturisin apogjeo 43 , in perigseo 33, Ticho in plenilunio 58 , in novilunio54, in una quadratura 60, in altera 5 2, Longomontanus in plenilu-nio 57 3 in novilunio 54, in una quadratura 60 , in altera 51, & ut ver-bo dicam nullus cum altero quadrat. ..
Major est incertitudo astronomorum de distantia mercurii & veneris,in quibus parallaxis est incertior, quam in sole; maxima vero est in-ii c certi-