De Calo.
229
drante,in cujus medio sunt in periga;o,sed in reliquis quadrantibusa conspectu nostro evanescunt.
Hatc opinio , licet prioribus sit multo distinctior, fnconsistens ta-men est cum manifestis phcenomenis, cum enim cometa; transcurruntper tct asterifmos, non possunt esse in vortice unius fixa;, sed opor-tet plurimas fixas esse in eodem vortice , qua; idcirco perpetuo muta-rent distantias cum reliquis fixis, quod experientia repugnat.
Ut cometa; nequeunt este inter stellas fixas, ita nec possunt esse in '45sphaera planetarum, quia necessario moverentur circa terram cum pla-netis , & per integros cursus viderentur, cum sunt plerisque planetismajores,nec sufficeret excentricitas sphaera; planetaris ad cometas tam-diu a conspectu nostro removendos, etiam si possint in apogaeo ali-quamdiu delitescere, non possent tamen per propinquius hemispha-rium excentrici conspectum nostrum effugere, deberent etiam sub zo-diaco movere, nec posset excentricitas sphara; planetaris tantum discri-men in celeritate nobis representare, sed quadam proportione ad ac-celerationes planetarum, cum tamen quibusdam diebus 12 gradus, aliisne vel tertiam unius gradus peragrant.
Necesse ergo est cometas esse in vasto spatio inter spharam plane-tarum & fixas, supra saturnum , nam, nemo somniat cometas esse supraomnes fixas,cum nunquam cometa visus est obtutu transeunte per ullamfixam, sed per cometas fixa; diverse continuo videntur, quibus igitursunt inferiores.
Prscipuum tamen dubium est,num cometa moveantur circa terram.Omnes qui tenent motum diurnum esse in coelo, totamque machinamcoelestem circa terram movere singulis diebus, necessario etiam teneredebent cometas terram circumire , ad quam opinionem canon Eccle-sia Romana plurimos astronomos inclinavit, JacobusBernouiili bo-noniensis in suo novo systemate cometarum supponit magnum cycluminter solem & saturnum , in cujus centro est plancta licet nusquam sitvisibilis, circa quem moventur cometL juxta superficiem istius vastivorticis, simili modo ac satellites jovis aut saturni, adeo utinapogaonon sunt visibiles, sed tantum in perigao, sed ejusmodi vortex pror-sus inconsistensest cum motu martis & jovis, & etiam viderentur co-meta continuo cum sint saturno majores.
Petitus munitionum Gallicarum prafectus, doctissimo & clarissimo *47tractatu gallice conscripto de natura cometarum, theoriam cometa
Ff 3 qui