385
L I VN II MODERATICOLVMELLAEDE ‘ RE R VSTIC A
Liber primvs.
AD * PVB. SILVINVM PRAEFATIO.
S aepenvmero duitatis nostrae principes audio culpantes modo agrorum infoe-cunditatem c , modo caeli per H multa iam tempora noxiam frugibus intemperiem 1 ':quosdam etiam praedictas querimonias velut ratione certa mitigantes» quod existi-ment, vbertate nimia prioris aeui defatigatum & effoetum solum nequire pristina beni-gnitate
varietas lectionis.
a") Rf i rtißicae 1. B. R. Goes W) ad Pubi. Siluinum praefatio deest /. B. R. I. /. c) in foecundita-tem diuis. /. B. R. d) permulta iunfl. I. B. R. 1.1. e) in temperiem I. B. R.
NOTAE VARIORVM.
Nec nulla, nec multa in Columella emendaui:neque enim tantum studium in eo restituendo,quantum in superioribus duobus auctoribus po-sui, neque tamen non conatus funi aliquid eiopis diligentia mea afferre : quae variaucrim ma-ioris momenti hic adnotata erunt : quorum au-tem codicum auxilio id fecerim, nunc declara-bo : duos enim habui, quorum alter in DiuiMarci bibliotheca feruatur, alter abAugustinia-nae familiae sodalibus, qui diui Galli appellan-tur, poffidetur. Priorem illum Nicolaus Nico-lus, doctus, & accuratus vir, sua manu exara-uit, &, quemadmodum suspicor, e bono, & vetu-sto exemplari exscripsit : habuit enim ille ma-gnam librorum copiam, & non paucas etiam ve-teres auctores suo labore, & opera descripsit:Hae enim erant deliciae ipsius, & in iis se rebusoblectabat. Copiosus autem homo, & locuples,summa inhocstudio cura posita, magnam supellectilem librorum sibi comparauit, quos posteaomnes Marcianae sodalitati testamento legauit.Omnibus igitur quam potuit modis studiosis lite-rarum prodesse voluit : nam dum vixit, totumpene in libris emendis patrimonium effudit: &moriens, ut eorum usibus paterent, in publicoloco ipsos collocauit, curaequc honestiffiniorum,ac difigentissunorum hominum mandauit. Po-sterior liber in ampla quondam <& ipse biblio-theca seruabatur quam aedificarat, & plurimis
antiquis monimentis referserat, Laurentius Me-dices splendidus, & illustris vir, extra portam,quam diui Galli vulgo appellant, vnde etiam so-dales , qui sacellum ab eodem ibi magnifice ere-ctum procurabant, vocati erant. Aedes autemsacra, & praeclara illa sedes librorum superiorebello euersa est : quod Saluti ciuiuni (valde enim -moenibus urbis propinqua erat) officere polle vi-debatur : multitudo tamen librorum ab iis-dem intra vrbem receptis custoditur: non tamenut antea explicati sunt, sed in arcis quibusdamseruantur. Inde igitur deprompsi antiquissimumColumellae volumen litteris, quas Longobardi-cas appellant, exaratum. Quaecunque autem inhoc scriptore menda correxi, auxilio horum duo-rum exemplarium correxi, quae fortasse, si ac-curatius pertractarentur, possent etiam aliis ma-culis delendis auxilio esse : non tamen illa adeofidelia inueni, vt sine aliis confirmationibus au-ctoritatem eorum sequi tutum elfe iudicarim.Victor.
I Defatigatvm et effoe-T V M solvm) Cyprian. tr. I contra De-metr. Ambros. de bono mortis e. io. Homer. ia.f,?03 coli. P, 40;. Virg. Aen.ir, 899. Ionen. 15,66scq. Plin. H. N.7, >7. Cum Columella autem facitPlin. 6, ep.21. Quintii, t, 1. Vid. Hier. MagiusMifcell. 1,4 vbi pluribus de hac re disputat & I.Liplii Physiol. Stoicae 3, 5- Bvchnervs.
C c c Adde