LIB. I.

Ratiocina-

tio.

z6 ART. LOGIC /Gguli 8r quadrati , earumque convenientiamvel disconvenientiam intuemur clare. Quodsi eam convenientiam vel disconvenientiamminime , aut saltem non clare intuemur ,non illud judicium , sed aut sides , aut du-bitatio, aut opinatio dicetur , qua de re lo-co suo plenius. Quolibet judicio affirma-mus aliquid aut negamus : affirmatio autemaut neg-uio, qu® fit mente, non differt abipsa clara perceptione convenienti® aut dis-convenienti® idearum. Quamquam judiciaaffirmativa a negativis distingui solent, ta-men certum elt , quovis, affirmativo con-tineri negativum , negativo vero affirma-tivum : v. g qui affirmat aerem esse gravem,is negare intelligitur oppositum ut qui ne-gat die spatium omnis materi® vacuum , iseadem opera affirmat, omnem extensionemmundanam materiam este (a).

$. io. Ratiocinatio est actio mentis ,qua plures ideas, quarum una ab alia pen-det, conteximus, ut quod latebat detega-mus : seu est plurium judiciorum , quorumalterum ab altero pendet ( velut concate-natio qu®dam ad id instituta , ut quod pri-mo intuitu percipere non possumus, ea tan-dem inteiligamus. Qu®ritur utrum aer sic

gra.

(a) Cdrtefiani philosophi judiiia non intel-lecta , sed voluntatis ejse docent , quia volunta-tis fit consentire , aut dissentire , ac proindeaffirmare .aut negare Quorum ego doctrinamprobare non posum Nam quamquam ex judi-ciis voluntas consentiat , aut dissentiat , con-sensum tamen hunc vel diffensum praäicumjtt •dicium prs.it.

(