Bereiding van de Barometer . 339

dan geen ligt boven op de Kwik Liet, is het een blijk, dat de Baro- x.meter volmaakt is ; maar indien ze ligt van zig geeft, is ze niet goed :want dan kan men zig verzekerd houden, dat ’er eenige Lugt bovende Kwik is, waar aan dat ligt blijft zitten. Daar zijn weinige Baro-meters, die geen ligt geven, wanneer ze geschud worden, hetwelkeen bewijs van hare onvolmaaktheid is. Indien men een klein Lugt-belletje in een volmaakte Barometer , die geen ligt geeft, naar bovenlaat opgaan, zal men aanstonds bekeuren, dat ze ligt geeft. Menheeft zig verbeeld, dat de ligtende Barometers de beste waren ; maardat ’s een mistlag : want men heeft het tegendeel waargenomen. Hetligt, dat de Barometers geven, is een Verschijnsel, hetwelk de Filo-iofèn al veel moeite verschaft heeft, en mogelijk zal de oorzaak vanderzelver ondoorfchijnenheid nog al zooveel moeite verschaffen. De-wijl ligt gemakkelijk door de Poriën van ’t Glas gaat, kan .men dezevraag doen; Waarom geeft Kwik zonder Lugt geen ligt, en waarom

f eest ze ligt, wanneer ’er Lugt in is? Daar is eenige waarschijnelijk-eid, dat ligt kleeft aan Lugt, en dat'het, met dezelve door deKwik-deelen in de Pijp komende, zig boven op de Kwik vertoont, rijzende€n zakkende met hare Oppervlakte, schoon het somtijds maar gezienworde, wanneer de Kwik in de Pijp zakt. Het ligt in de Barometer-pijp is in Frankrijk ontdekt, en een beschrijving daar van gegevenin het Journal des Sçavans van ’t jaar 1676. De berugte Heer Joan-nes Bernouilli heeft ’er ook omstandig van gehandeld in een Geschilmet den Heer Nebel.

Wanneer men een wel gestelde Barometer heeft, zal men bevin-den , dat de Oppervlakte van de Kwik in de Pijp verheven rondwordt, zoo haast ze begint te rijzen, en dat ze plat wordt, wanneerze zal gaan zakken. Deze verheven Rondheid, die in ’t middengemaakt wordt, wordt veroorzaakt door de Aantrekking van deKwik aan ’t Glas, als ook door de ruwe Oppervlakte van ’t Glas,welke ruwheid de geheele Kwik - kolom belet te rijzen, gelijk hetmiddelste gedeeltje doet, hetwelk aan deze Aantrekking en Schu-

neer ze kleine lighaampjes aantrekt; endan kan men zig verzekerd houden, datze de Lugt zeer sterk wegdrijft, en danral de bette van ’t vuur haar in dien staat

houden. Het vuur zal ’er deze Brandsteen-kragt wel aan geven, maar zoo schielijkniet, als de vrijving.

V y z