door den vertaaler.

3 ?

prima Exoticarum , aliarumque minus cognitarum Plantarümjacobi Breynil.

Gedani 1678. in folio. Dezelve Schryver heeft ons ook medegedeelt op deide bladzyde van zyn Genturia , een verhaal van den Kampher-boom in Japangroeyende, voornamentlyk uyt de aanmerkingen van gemelde ten Rhyne,die een tak van den zelven aan hem gezonden had. Op den Tytel van de bo-vengemelde Excerpta , werd ten Rbyne verkeerdelyk genoemt, Med.

Dotfor, Botanicus , en Chimicus van den Keyzer van Japan, daar hyniets anders geweest is als Doctor Kampfer, Geneesheer van de Nederland-iche Factory en Gezantschap.

Wilhelmï ten Rhyne , M. C D. Difertatio de Arthritide'. Mantiffa Sche-matic a de AcuPunBura Orationes tres , (I) De Chymicat , ac Botanie£an tiquitdte V dignitate. (II) De Phyfiognomia : (III) De monstrissingu-la AuBoris ipsiusnotis illusirata. Londini 1683. Deze redenvoering overde Jicht was voornamentlyk geschreven ten opzicht van haare geneezingdoor de Moxa , welke zeer grootelyks is aangepresen geworden door Mar-man Bushof , een Predikant op Batavia, By de Mantiffa Schematica zynbygevoegt drie schetsen, toonende welke gedeeltens van het menschelykLichaam behoorden gebrandt te worden met de Moxa , volgens de Chi-neesen en de Japoneesen, benevens een afbeeldsel van de Naaide, van webke de Japoneesen zich bedienen in de AcupunBura.

Raakende de taal der Japoneesen, welker kennis men zott aanzien als Schryversiets van de uytterste aangelegentheid, niet alleen voor de geene, die ge- j a v " n d e e e _woon zyn op Japan te handelen, maar voornamentlyk voor de Jesuiten, scheTaai.en andere godtsdienstige Persoenen > gebruykt tot voortplanting van hetEvangelie, die zich niet konden kittelen met eenige hoop van goede uyt-slag, ten zy door een behoorlyke kennis daar in ervaaren, om met de In-boorlingen te kunnen verkeeren en spreeken, zal het vreemd schynen,

•dat 'er zo weinig uytgevoert is, om dezelve te leef en lichten gemakke-lyk te maaken. Daar is waarlyk een staaltje van de Merktekenen aan heteinde van den tweeden Druk van Maffeus verzameling van Letteren, (ge-lyk ik hier boven in deze Inleyding gezegt heb) en een ander by Purchas ,zynde een afschrift van de voorrechten vergunt door den Keyzer Ongo-schiosama aan de Engelschen,maar die zyn veel eerder opgesteld tot aardig-heid dan tot nut. F. Didaciis Collado , een Franciscaner, is de eenigste,die uitgegeven heeft een Spraakkunst van de Japansche Taal ; als medeeen Woordenboek in ’t Latyn, Spaanich en Japoneesch , in twee deelen,als ook, de manier om een Japoneesch te onderzoeken in de Oorbieet ,welke alle gedrukt zyn te Romen in’t jaar 1682., inquarto, ten kostenvan de Vergadering de ‘Propaganda Fide , doch de Japansche woor-den in alle deze Werken zyn alleenlyk uytgedrukt in Latynsche Let-Behalven het geen men op verschelde plaatsen van deze Historievan Japan , raakende de taaie van het Land zal vinden, heb ik daarby gevoegt (XLV Tafel) drie A. B. C. van de enkele Letters, eneenige staaltjens van de Zaamgestelde. Doch hief van breeder in my-ne_verklaaring van dezelve Tafel, waar toe ik den Lezer wyze.

Eer ik dit onderwerp verlaate, zal het niet onnut zyn daar by te voe- L vst v™geneene Lyst van Japansche Schryvers zelve ; welke ik met haare tv- & P otels ontmoet en gevonden hebbe in de Handschriften van Doctor Kam- S c w hepfer, doch ver het grootste gedeelte (welke ik getekent heb met een*)

oor hem m Europa gebracht, en nu in ’t bezit van die waerdige en koste-iyke verzameling van den Ridder Hans Sloane. ë