Quo pa&onos undiquecircumdentcaodaemo-

■es*

Ixplanado

S.Auguftini.

Malis nonvoluntas,fedpotcftas no-cendi datuia Deo»

Salus quidfignificcc.

Quid TibiveutHebraicum Sel/tht

40 PSALMVS III.

V. EUTHYMlI, in Expolitione Pfalmi»Non timebo millia populi circumdantis me. Pro-pheta Dajmones juxta anagogen intelligit,qui in circuitu aggredi aliquem dicunturiquo-niam & ab anteriori parte iniidias ponunt^fpes nimirum proiperi exitds luggerentes: &a tergo invadunt, quando antiquorum vitio-rum memoria animam coinquinant : & adextris, quando ad virtutem nobis opem fe-runt,ut adinanemnosgloriam impellant : &a finiftris , quando, omni abie£fo velamine,manifeftam vobis vim inferunt.

ANNOTATIONES AD

PSALMVM III.

I. S. Auguftinus trifariam hunc interpre-tamur Plalmum. Primunde Chrifto : poli deEcclelu : denique de unoquoque noftrum,cum vitiorum & cupiditatum multitudorcfiftentem mentem ducit in lege peccati.

II. Ad Verfum 11 . Domine, quid multiplicatifunt,qui tribulant me? Idem & nos in tribulati-onibus nofttis poftumus, quin immo debe-mus dicere; Dcttone , quid multiplicati funt, quitribulant we/quam tandem ob caufam faeviuntin nos inimici noftri, & faciunt, fi non quas-cunque volunt, certe licut defuper ipfis per-mittitur? Non enim, ut Auguftinus docer, quid-quid pajfi ab inimicis fuerimus, hoc mimicis de-putandum eft, & non Domino Deo noftro . Quando-quidem in ipfofuo exemplo mediator demonftravit,quando nobis defuper permittit homines nocere, nonvoluntatem nocendi defuper dari, fed poteftatem .H*c il’ein Praefatione ad fecundam enafra-tionem Pfdlmi XXIX.

HI. Ad Vetfiim 111 . Non efl falus ipfi inDeo fj«i,No men falus apudLatinum interpre-tem editionis vulgatae , nonnunquam vitaeufumiucundum fignificat,ut Genes. 42.vers.

1 6. Per falutem Pharaonis exploratores efl is. Ali-quando liberationis , auxilij vel allati fubfidij{Significationemobtinet,ut Genes.4f.vers. $*.dicit Iofephusfratribus; Bro falute veftrami-fit me Deus ante vos in JEgjptum. Ita hic Da vidimulti dicunt fanniones; Non efl falus, auxili-um , & liberatio ipfi m Deo ejus. At ille fpeijfiduciirque plenus , eodem vocis illius fignifbcatu,D omini eft falus , infultatoribus iuis repo-nit, verfu poftremo.

IV. Ad verfiim. IU. Semel, & paucis ali-quid dicam de Hebraica vOce Selah, qu* poftterti) verbis illa verba, Non e(l falus ipfi in Deoejus , & univerfim in Pfalmorum libro femel& feptuagies adhibetur. Prorfus varia tra-dunt de ea commentatores,quos,fi lubet,con-fule. Ego breviter & rotunde, Selah Hebraeisidem fuifteiudico, quod nobis iflboc fignumNB.hoA* videlicet mentis ad bene confideran-dam fententiam, cui apponitur, elevandae, averbo Salal ,cuius eft notio , Elevavit. Pro meftat R. Kimhi apud Genebrardum. Et quidaliud Ioannes de Pineda nofter? cui Selahfignum eft,ibi fnbftitiflc cantores , & tum

contentiori voce, tum etiam filentio faflofignificafte audientibus, rem hanc efte omniconfideratione digniflimam. Sic ille in com-ment. ad cap. 3 , Iob,vers 2. Secfione 6 . num.4. Iuvabit etiam legifte epiftolam S. Hiero-nymi 138. AdMarcellam, Tomo III. &Ioannem Eufebium Nierembergium Deorigine facrae Scripturae,lib. f. cap. 1 i.

Vbi habetur in Hebraicis codicibus Selah,Septuaginta in Grazcis pofuerunt JixifaAfxa,cuius vocabuli vim Caftiodorus in Prologo,cap. t i.&EuthymiusZigabenusinProomnoPfalmorum explanarunt.

V. Ad Verium IV» S. Evergislus Epifco-pus Colonienfiscum, no£le concubii, foiuSex more Monafterium Dei genitricis Vir-ginis Mariae adiret,orationis gratia,& verfiimp fallere t;T« autemDemmSufceptor meus es,gloriamea,& exaltans caput meum: fagitta percultas Xlatronibus,Martyrij palmam reportavit,nonoKalendas Novembris.iSftmif m vita , & 'Pro*prium Ofnabrug. 24. Ottob .

VI. Ad Verfiim poftremum. Super populum

tuum benedittio tua. Benedicere, fignificat inScripturis I. falutare; uti.Reg.Zf. verfi 14.Davidmiflt nunctos de deferto, ut benedicerent Do-mino noftro. i. falutarent. II. Confecrare : ficPaulus i.Cor. 10. y.16. Calix, inquit, bene-diftionis.cui benedicimus, id eft, quem confecra-mus,nonne communicatio fangmnisCh.TiQ.i e/AII.Dare foecunditate,Genefi i.ziXizm benedixiteis, dicens-,Crefcite,&multiplicamini* IV. Cumu-lare bonis, large & abundanter benefacere:unde hoc in Verfu Benedtftio dicit largam bo-norum effufionem ; & Pfaimo v. 13. ver-bum Benedicere fignificat Benefacere ; Quo-niam tu benedices jufto. V. Beatum dicere,Pfai-mo 48. v. 15». Anima ejus m vita ipfim benedice-tur. VI.Laudare, vel agere gratias, ut Pfai-mo 1O1. Benedic anima mea Domino: & pluri-bus alijs locis. VII. denique idem eft, quodmaledicere : ut 5, Reg. 2 1. v. r 3. Benedixit Na-both Deum & regem. Et de lobo dicit diabolusDeo; Extende paululum manum tuam & tangecunela, qu<x poflidet, nifi in faciem benedixerit tibi.Quibus in locis verbum Benedicere ufurpatnrper antiphrafin contrario prorfiis fenfu, quofit idem quod Maledicere , Cum quibus tamenausioribus noftro Martino de Roa lib. 1 .Sin-gularium , cap, Appendice i. nequaquamconvenit ; fed ita cenfet , verba nunquama contrario dici, atque bis in locis idem efTe,quod recefiitd rege, aver fus eft a DEO, quod Ter-mone quopiam manifeftavit. Hinc Marti-nus paulo ante dixerat, Benedicere fiepe ufur-pari pro Valedicere. Quare lobi cap. 1. verfumS • forte peccaverint fihj mei, & benedixerint

Deo in cordibus fuis, ita intelligit; Ne forte aver-terint fe a Deo, efque valedixerint. Et Iob 2.verfi^. illud uxorisdi£um ; "BenedicDeo, &morere, interpretatur; Vale dic Deo , jube il-lum valere, nuncium illi remitte. Qua

fane commodiflima videtur efteexpolitio.

ARGV-

l

Hiftorid,

Benedicei*e jidem quodSalutare»

Confecrare,

Fcecundares,

Bonis cu-mulare,

Beatum rio-ir inarc, lau-dare,

5c idem de-nique, con-trarip fenfu,quod male-dicere :

feu potiusidem, quodvale dicere.