7 *

P S A L M V S Vlit.

ARGVMENTVM

PSALMI VHl

Tp X conflderatione rerum omnium creatarum , *vates no fler eB at ictisdivinum ifludpangebat carmen, quo laudaturpotentia, fapimtia,%fl

benignitas Dei, pracipue erga genus humanum .

\

Vcrf.I* In finem pro torcularibus, Pfalmus David#

ORima duo, .& duo poftrema verba, notum eft ex prioribus quid fignificent. Videndum;

pro quibus torcularibus cofnpofitus fit ifte Pialmus* In Hebraeis codicibus nunc habe«tur ifta vox, Hagbittitb , quam apud Felicem Pratenlem aliqui dicunt elle nomen inftrumenticuiusdam miifici, quod ex Philiftinorum civitate, quae Gath appellabatur, Iudaei adduxerunt^Sit penes illos & fides, & au&otitas, cui nihil, aut parum ego tribuo. Cum enim LXX;

1 ihterpretes, S. Hieronymus, S. Auguftiniis, & omnis retro antiquitas Graecorum ac Latino-

rum legerit Js reg tuv ajj vuv , pro torcularibus , vera & genuina le&io Hebraica eft, UagaSthoth,qux di&io fignificat Torcularia. Verum, quod re£te notat Augnftinus, nihil de torcularibwjntextu eius Pfahni , cuius i fle titulus efl t dicere videtur: quid igitur ifta fibi vult inlcriptiof

S. AuguftinUs , CafliodoruS, Euthymius, S. torcularia intelliguntEcclefiam*

qu* de obftinatis moribus , tumidaque luperbia, prefiura poenitentiae luaues lacrymas faluta-riter exprimit. Item intelligunt Martyria, vel Crucem Chrifti* Veriim haec eft expofitio*myftica: litteralem, licet per allegoriam propofitum, venari litet ex duobus alijsPlalmiseo-dem titulo, Pro torcularibus, inferiptis. Alter eft o&ogefimUs, alter o£logefimus tertius; quorumTorcularia uterq; ad amoremDei concitandum praecipue perrinet.Nunc,cum elufdem argumentiPlalmusfignificant hic^o&avus fit,non dubitaverim afterere cumBellarmino,/ 5 ^ torcularibus inlcribi,quia lunr ap-sdivinum tifiimi ad exprimendum vinum divini amoris ex mortalium cordibus , & illos ea laetitia can-<:

tandos, qua canere folent, qui tempore vindemiae magnam vini copiam ex torcularibus ac-cipi unr<

PSALMVS VIII.

amorem*

II, Domine i Dominus nofter, quam 1 admirabile eft nomen tuumin univerfa terra!

I./^v Vemadmodum profani Poetae fiepe-numero ijsdfcm verbis initium Odae velEpigrammatis , ijsdemque claufitlamfaciunt per quandam epanalepfin, ut apudCatullum, Horatium, Martialem, videre eft;fic etiam ufitatum eft lacro Poetae noftro &P/almographo Davidi. Nam Pialmus hic,qui incipit; Domine Dominus nofter, quam admi-rabile eft nomen tuum in univerfa terra ! eodemmodo definit. Pfalmus loz. & 10$. inci-piunt; Benedic anima mea Domino : eodemqueexitu terminantur.

Domine Dominus nofter. Admirabile Calfio-doro videtur, quod, cum fit, Domine cafiisVocativus, contra ufiim illi Dominus , qui eftNominativus, fuerit adjun&us: & per figu-ram. qua: dicitur Syllepfis, quoties di/crepantescafus in unam congregantur fignificationem,exordium iftius propugnat Plalmi. Verumquid opus erat delcendere ad ifta? GraeCus arti-culus,' qui interiun&us eft, 6 xJftvgh*

difiolvitomnem, queminicirpo quaeras , no-dum . /enlus enim eft, Domine , qui es Dominusnofter. Dominus quidem es univerforum, &multis quidem nominibus;nimirum Creatio-

nis,Confervationis, Gubernationis, Incarna-tionis, Redemptionis’ &cd Dominus aute no-fter es lingulari modo,ut qui tibi adhaeremus,tecolimus genuini filij tui, fimul & fideles lervhz. Quam admirabile nomen tuum in univerfaterra'. Submonet hic Theodoretus, particu-lam Quam hoc loco non comparationem*fed amplificationem & exaggerationem II-gnificare. Pro nomine buvpiet&iv, admirabile , Quam , hiculurpavit Hebraeus Vates vocem addir^ qus fervit exag-fignificat Praegrandem, amplum, praepotens gerationi,tem, praevalidum,excellentem:vnde Deo fre-quenter tribuitur. Dicit ergo fiin&illimusPropheta: univerforum , quiipeciali-

ter Dominus nofter es, quam iiluftre eft nomentuum', quam gloriola, magnifica, & per uni-ver/um orbem didita eft nominis tui fama,celebritas,dghita , virtus, poteftas &c.Adedlate patet di&ioNomew Hebraeis: & qui talis eft,profe&6 admirabilis eft. Videtur relpexifieDavid illud Genes: $ i, v. z$, & IudiG* i $ . v,ig. Cur qu#ns noinen meum, quod eft mirabile?

Videtur item hoc verlu falutalle corpofaturfrFilium Dei,qui Dominus^ quia Deus; <3t Dommutnofter propter humanam, quam hypoftaticl