quin &> ati-ftote S.Arn-brofio, cumuttoq; fimul.

III.

Loquitur hieVetius de iri,buiationibusfututis,

pro quibusexcitatur inDeum fidu-cia*

Ptofcribitur

apathia*

Cotdis no-mine appel-lantur inte-riora cujuf-Cunque rei*

PSALM

vertit: Auxilium in tribulationibus inventus efivalde. Pagninns: InanguHijs auxilium inven-tum valde. Explicat idem in margine: inveni-mus validum. Quo omnes translationes refpi-ciunt Adjutorem Deam* Prius illud textuiGraeco conformius eft, / 3 ojj 0 oc h §kl-fz<n , rdjevog&eous ypxi fftyotyoti, ita ut V T erbam invene-runt referatur ad tribulationes. Scholio tamenalicujur explicatur, velleftio quadam aliafichabet apud Balthafi* Corderium, iv

Bk/xpsjjv ivgurKQ/usvof) Adjutor in affiiihonibus in-ventus , quod refertur ad Deum. Mihi ianeplacet lententia San£li Ambrofij, referentis il-lud Adverbium, nimis , tam ad nomen, Adjutor ,quam ad verbum Invenerunt. Sic autem illeinfit: Bene (Nimis ) ad utrumque rejpondit , &ut in tribulationibus , qua nos nimis invenerunt ,& adjutor nimis pc/sit intelhgi. Quanto enimmajores tribulationes fuerint , tanto majora nebisveh ementior a adjumenta funt neeejfaria.Quam ob rem fic hernifiichion illud intelli-gico : Quando tribulationes invenerunt nosnimis, atque toto impetu in nos irruerunt,etiam potens nimis adjutor nobis extitit Deus ,■ita ut pro modo tribulationum, ratio quoqueexcreverit auxilij divini,

Propterea 5 non timebimus,dum turbabitur terra; &transferentur montes incor 4 maris,

5. Ere£H fiducia in Deum, qui mileris adfe confugientibus praebet a/ylum, qui prote-git & virtute fua corroborat oppugnatos, quiin tribulationibus perquam & magnis & fre-quentibus profto auxiliator adell; quia Deusnofier refugium noftrum, fpes noftra, forti-tudo nolira, auxilium noilrum in quibu/cnn-que adverfitatibus fuit, efi, &erit, propterea(inquiunt ilii procella malorum involuti)non timebimus , dum turbabitur terra , dum fufique deque vertentur in exitium noilrum om-nia: quinnectrepidabimustunc, cum, hor-rificis terra motibus orbe terrarum conquafilato, & transferentur iuis fedibus excufti montesin cor maris , hoc eft, praecipites volabunt inmedium mare. Non eft ea mens Prophetae/an£li/fimi, fic nos ab omni metu acfollici-tudine liberare, ac fi & ratione & fenfu care-remus ; fed duntaxat illud dicit, quidquid ad-verfitatis nos contundat, fretos profidio fum-mi Dei nunquam terrore prpllratum atqo£_,exanimatum iri, fed animo quieto tranquil-loque fore, ut, quamquam ruat orbis, impa-vidos feriant ruina; Hae talis animi magni-tudo folins Dei auxilio nixa fuificit adquidii-bet pro divina gloria fortitej perpetiendum,atque generose fuperandum.

4. In cor maris. Ufu Scripturee /aeras, Cor-dis nomine dicuntur interiora cujufvis rei. SicJonas cap^.verfq. Projeciftime (inquitDeo)in profundum in corde maris. Pileis nimirumalvo inclufus defeendit in mate profundilfi-

U S XLV. 1 4^5

mum, ceti enim fere femper In alto mari ver- .famur*< Eandem profunditatem vocat Cor ta£ jmaris , ut cujus interiora captivus urinator illepenetravit. Chrillns quoque dixit de fe Mat-th 12. verito. Erit filius hominis in corde terratribus diebus , & tribus milibus: corpus nempejaeebitininterioribusterrae, animavero mo-rabitur in limbo, qui elt locus profundi (fimus.

Illic erit filius hominis tanto temporis /patio.

Sonuerunt 5* & turbatae funt iwaquae eorum: conturbatifunt montes in fortitudineejus t

5*. Sonuerunt ventorum turbine concita* Defenditu*t*, & turbata funt , intumefeemibus ex imo kAio Lati-fundo flu&ibus . aqua eorum, 'm vSotru olvrSv, na vulgat»quod equidem Pronomen, dvroov, non poteft aditioni»;ad aliud referri, quam ad praecedentis verficu-li nomen, bothaccm , marium. Hinc e Graecopofuit Latinus Interpres, feram, pro, ejus maris. Eomm , pn»At cur, inquies, non & fuperiora, lv Maleus Ej«* fO&Kotcrffav , vertit multitudinis numero, in cor-dibus marium , fed, in cor maris : hic autem fu-bito, negle&a lege Latina /yntaxeos, cbm di- Rjd eantcere debuiftet, turbata funt aqua ejus , fubftituir, Grammatici,aqua eorum , nempe marium ? Advertit no- dum nos in-Urum Interpretem, idem PronGmen, dv tcV, telli gant po*in eodem verficulo bis adhiberi; femel nu-ro multitudinis, dvim , tum in altero hemi- A

ftichio, fingnlariter dici, dvrS» Primum qui-dem referri ad maria, boshourcuv , alterum au-tem ad Deum, hry xqosTouoTvnt dv t 5 , in forti-tudine ejus , /cilicet Dei* Hic ut fenfum fide-liter abfque ambiguitateredderet, prono-men relatum ad mare vertit plurali numero,eorum ; relatum vero ad Deum lingulari, ejm 9fiiblata dubitationis omni cauJfsA Quod fiutrobique vertiftet, ejus , poterat utrumque re-ferri ad Deum; nempe turbata funt aqua eju$ 9qtias ipfe fecit, ficut conturbati funt montes mfortitudine ejus , /cilicet Dei*

Interpretes Hebrsei »putaSan£lus Hierony-mus , Pratenfis, Nebienfis, Pagninns, Flami-nius verterunt numero Singulari bis , ejus ,quod perinde refirri poteft ad Deum, atque admare, quod fane non unum montem avulfit ..a continente. San£fus etiam Anguftinus le-gebat bis, Ejus*, tum querebar; Cujus ? Nuni-quidnam maris , an potius Dei ? cen/uit igitur adutrumque referri pofie. De caetero verius ille Nexasbifariam coha?rere potefi: primfim, cum ver-fu praecedente, hunc in modum. Non time-bimus , dum /onabunt, & turbabuntur aquae,dum contremifctnt montes in fortitudineejus, five maris, five Dei* In Hebraico nam-que habentur verba faturi temporis, & itayerterunt in Futuro Pagninus, Felix, jufti-nianus : nihil que Lnfolens inPfaimis, Futurapro Proteritis, Praeterita pro Futuris nfurpari.

Deinde cohaerere poteft cum fequente verfu,ifthac ratione. Sonuerunt, & commoto funtaqusemaris, quas& fen/u proprio licet acci-

I ii i pias,