nae.

Calix,remu»neratio ju

fta.

6 9$ P S A L M

montibm , fubaudis, patet via fugiendi: atquemox ipfam fuperno potentiae omnimodam-»comprehenfionem fubdens, ait ; Ouoniam Deusjudex eft: ac fi diceret, Fugiendi via undiquedeeft, quia ille judicat, qui ubique eft.

VI. S. IsidoRi Pelusiot/b, LiKT.Edk. Billia- Epift.6. adLIrienuphium» Calix in manu Do-

mini vini meri, plenus mixto. Hoc divino ora-^ culo jufta remuneratio defignatur, quae hu-manitate quidem ac mifericordia temperatur,ad ciendam ijs poenitentiam, qui peccans de-lebantur : Inclinabit enim ex hoc in hoc , id eft,ex benignitate in lilud fupplicium, quod /ce-leribus debetur. At ne nos negligenti* at-que inertias dediti, eum juftitias prorfusohli-vifci, cogitatione nobis fingamni, idcirco adje-bum eft: Verumtamen fax ejus non efl exinanita.Quoniam fi falutem omnino afpernentur,vimnuminis ultricem ad extremum haud late-bunt: Bibent enim, inquit, omnes peccatoresterrae, Judicij fcilicet poculum: idque merito.

VII. S. Cyrilli Alexandrini,Homilia XII. in Hieremiam. Inclinavit exhoc in hoc. Coitfidera mihi calicem bonorum

Si autem

SutcaeXIX,

ex Bibito* . ~ .

theca Scoria» tuorum operum m una manu Dei,

lenii regia , velis audacius me loqui: Sit in dextera ma-

editas a Bal- nu Dei calix tuorum operum proborum; in

thafs. Cor- finiftra vero manu Dei calix tuorum peccato-

- rum.

Inclinatio,5cDilutio pro-poriionata»

deno* _ raait Quando itaque propter peccata pu-noflrorQ . m nier| dus es, cum etiam proba tibilint opera*utraque Dei calix in manu Domini eft Vini meti plenusmanu, mixto: & inclinavit eX hoc iri illud, ex hocquod eft in finiftra, in illud quod eft in dexte-ra : neque enim folum poteris bibere calicemhonorum, utquinonfola bona opera feceris;neque poteris bibere foluin calicem peccato-rum , quia bona quadam a te gelia funt: quamob rem inclinavit ex hoc in ii ud. Secundumproportionem operum tuorum mifcetur tibifuror & fupplicium, ut nimirum tibi vel di-lutum magis fit fupplicium, vel acerbius ae-que moleftius. Secundum proportionem-»enim, uti antea dicebam, peccatorotn probisoperibus admixtorum obtunditur aliquo mo-do, aut non obtunditur id, quod eft calicisirae unicuique fecundum menfuram peccato-rum irrogatae* Si autem pulcher ac probusfis totus, dicis: Calicem fialutaria accipiam, &nomen Domini invocabo , Pfalmo 11 f. verf i$*VIII. S* Ambrosii, adPfaimiCXVIII.Verfum if< 5 . Calix in manu Domini vini meriplenus mixto. Et inclinavit ex hoc in hoc: verum-Sed nunqua tamen fax ejus non efl exinanita . Senfus ver-ufque ad far. sds Davidici hic eft. Parata & plena eft poe-tes ctfufa, na f q Qa6 debetur impijs, quam Dominus de-clinat in perfidos: fed tamen miferatione fu^non ufque ad faecem dignatur effundere, ne-aplenitudinem fupplicij ferre non poflent.Inclinat ergo calicem, non evacuat. Quodinclinat, cenfnrat eft: quod non evacuat,mifericordia?. Ergo judicium quo-que mifericordia temperatDominus DEUSnofter.

u s LXXIV.ANNOTATIONESAD PSALMUM LXXIV.

I . Ad Verfum V. Nolite exaltare cornu .

Francifcus RiberA nofter in Caput primum-» Cornua <l«a<Zachariae, num. 75, quatuor meminit cor- tuotsiit P r ««nuum , quae funt praecipuae quatuor affe&io- nesTrim!' 0 *nes animi, nimirum Gaudium, Dolor, Ti_ Gaudiummor, Spes feu cupiditas. Haec funt cornua.» Dolor, Tildiaboli ferrea, quibus ventilat eos etiam, quifan£liorem inftituunt vitam, & perfe£ioniftudent , fe&antes Evangelica confiiia. Quid ,quid enim mali facimus, inquit ifte» quidquidomittimus boni , ideo facimus , aut omittimus , utgaudeamus pojftfiione rerum , quas amamus : autut dolorem arceamus , quo afficeremur , ft non pofii-det ensus. Timor nos deterret a virtutibus , quas li-benter amplecteremur, nifi laborem & dolorem ti-meremus. Spes five cupiditas nos ad omnia malaincitat , dum inde gaudium voluptatemque fpera-mus. Haec cornua pauci vident , prius feriuntur,prius ventilantur, quam agnofeant.

II. Ad Verfum IX, Et inclinavit ex hoc iro-in hoc froTJ^iov, Potuiftet efferri clarius,

& ad Latinas aures accommodatius; Inclina-vit ex hoc , calice in hunc calicem , vel ex hoc Bibliorumpoculo in iftud poculum: cur tantillum in- complures,duftria? non adhibuit Vulgatas nofter Inter-

Defendun*

turle&ione*

Latinorum

* *At

pres? Quod ita verterit, mirum videri nemi-ni debet, fi animadverterit, efteufitatum illi*ut in Latina lingua fervet Genus, quod voca-bulum Graecum habet in idiomate fuo. Vin*oftendam exemplis f Apocal.i 1. verf.4. Duocandelabra dicuntur flantes , quia Gr^ce femi-ninum genus reperit, kwxytouksucvq, Ec-ce tibi nafum Erafmi didfatoris grammatici,qui ad Donati ftomachum transferebat, Dubtandelabra aftaniia . Apocal. 1 o. v.£. legimus;accipe librum , & devora illum : & faciet amari-cari ventrem tuum , fed inore tuo erit dulce tan -quam mei. Illud adje&ivnm, Dulce, non fi-ne concinit Latinae voci, Itbrum , fed Graeca-nicae D. Joannis, w ( 3 i( 3 a neutrius ge-neris. En rurfus pro tribunali Grammaticopronuheiat Erafmus; I note tuo erit dulcis, ian-quam mei. A&orum 10. verf. 57. habemusiPoft baptifmum , quod praedicavit loannes * Re-lativum Quod refertur ad Graecam San&i Lucaedi£tionem, t0 ftcixlurfAol,, quod olfecit Erafmuslatinior, non divinior Interpres: Poft baptifmaquod praedicabat loannes. A£lur. 20, verf,Nunc commendo vos Deo , & Verbo gratiis ipfius,qui potius eft aedificare . Relativum Qui refe-rendum ad nomen oAoyog, quod eft masculi-ni generis. 'Obftupefce, amabo , argutiasDefiderij: Et nunc (inquit) commendo vos Dei)& fermoni gratiae ipfius , qui potem eft fuperftruere ,Aftorum f. verf4, dicit Beatus Petrus: Non-ne manens tibi manebat i & venumdatum in tuaerat poteftate f Hic loci cum praicedat in Lati-na verfione notnen Agri, fubditur Partici-pium neutrum, Venumdatum, non quod La-tiales leges imperabant mafculini generis, Ve-mmdatus: quia Divus Lucas ufurpavit no-men,

ii.

1S1.

IV.

v.