Cap.II.Adamuslabicur,& muldatur. 45
nifidifTTpacum efTet totum confilium ferpentis. Abfalon 2 .R< g. 1 7.ait: Melius efi cor,filium Chufai Ara.ehtths.cenf Ito Achi-topbel: Domttii autem confilto diffipatum efi confilium Achitephel.Expende, quis fit AchitopheJ, cuius confilium diffipatur, &Chulai, per quem tale confilium diflipatur. Etenim Chufaiinterpretatur filentium, Achitophel autem idem eft,ac ruinafratris: nec fieri poteft, quin filentium diflipet confilia eius,qui fratribus parat ruinam. Ait Hugo apud Tilmannum inAlleg.chvfai interpretatur filent tum,Achitophel ruina fratris. De-flruit igitur Chufai confilium Achitophel, quia per (ilenttum illo -rum.qui funt quafi ruina fratrum,annihilatur fo»yJV/»/»,Nunqua,mihi credite,praeualurtfetferpentinum confilium deperde-dis hominibus,fi mulier in verba,& colloquium non iuiffet.
§. 1 r.
magiftrum, femel 8c iterum nouifti pon fuiffeab illo voca-tus. Cur modo non magis e^camihas Wcem?Cur vel paulif-per non moraris,vt inquiras,Srtecum faltem tradtes,an fru-ftranea etiam haec vox fit,& ab alio veniat quam a Praelato?
{ Abfithoc a vero obedienti >* cuius eft praecipientis vocem« accipere,& illam non curiose examinatam execucioni man-dare.Ad haec D.Greglib.i. fatur: Puer ergo humiliter homini Qjgg»fubie&us,atque obedienti a ardua arce fublimatus, quid aliud nobisexemplo pr&bet.nifi altiffima formam obedientia? Vera namque obe-I dientia , necpr&pofitorum intentionem difeuiit, nec pr&cepta difeer-j nit; quia qui omne vita fua indicium maiori fubdtdtt, m hoc fologaudet, fi, quod fibi pracipttur , operatur. Nstfcit enim iudtcare,quifquisperfefte didicerit obedire , quia hoc tantUm bonum putat , fipr&ceptis obediat. Nec credit a malo non venire, quod difcuf-fio, & examinatio de praeceptorum ratione fiat»
Jljltilia, non obedientia efi,in pr&ceptis Pr&iatortim ratio-nem curiose inquirere , examinare,
& dtfputare de illa .
V I de totum alium ferpentis, non flatim praeceptum im-politum damnat, fed lationem eius in examen vocat,ouaerens , Cur praceptt vobis Deus ? Et eo impellit (Geminam,vt rationem praecepti ipla inquirat, & difputandam in me-dium producat, vt hinc obedientia a fe ipfa delcifcac, &vergat in afiutiam. Non equidem obediens eft examinatorpraeceptorum , fed artutus. Ait pulchre Diu. Bern. tradi:, dePraecept. & Difpenfat. Porro tmperfelii cordis , 0 infimt prorfusvoluntatis indicium e fi,flat ut a fertiorum (ludiofus difeutere , exi-gere de quibuf'que rationem , 0 mule fujpicari de omni pracepto ,cuius caufa latuerit, nec vnquam libenter obedire , ni fi cum audirecontigerit, quod forte placuerit j aut quod non aliter licere , feu ex-pedire monflrauerityVel aperta ratio,vel indubitata autherilas. De-licata fatis,imo nimis molefta eft huiufcemadt obedientia. Diiputa-te profetfb.hoc e fi,in aflu cordis,non in auditu auris obedire.Expen-de illud , hoceft , in aftu cordis , non in auditu auris obedire ,nonenim tam ad obediemiam , quam ad fcrpcntinum aliumpertinet, quod de re imperata difputes, quod rationes truti-nes ? & nolis quiefeere nifi in euidenti fciemia deconue-nieiftia praecepti tibi exhibiti. Fortarte huc refpiciebat Pro-uerb.i 4 .aiens : A [lutus expeciat fetentiam , aftutia quidem eft,& peflima calliditas non aliter mouei i ad obedientram prae-ftandam,nifi quaeftionibus, &dtmonftrarionibus praelufis,quae euidenter fcire faciant, an fint conuenientes res iuflae.Ait enim D. Laurent. Iuflinian. in ligno vitae, de Obedient.cap.<5 .Sunt namque multi,qui poft pr&cipitntisimperium, plurtmasfaciunt quafitones, 0fapius ingeminant, Vnde hoc venerit ? Quishoc dederit confilium ? Propter quod oritur murmuratio ,excufatio,fimulatio impoffibilttatis , aduocatio amicorum. Contra quos ferProphetam loquitur Dominus. Ecce quid pariat illorum aftutia,qui de re difputant imperatas qui non nifi inlpedlis fcienrcrpraecepti radicibii', & caufis, ad obediendum gradiuntur,ijpotius murmuratores, excufatores, fimulatores, quam veriobedientes fiunt. Perfe&us enim, imo verus obediens nondilcutit, fed iimpliciter fe credit fapientis Praelati etiampropriae rationi obludtantibus nutibus. Rem pulchra fi-militudineoftcndit Diu. Nilus in Afcetico, inquiens: Quidprimo aSpeflu videtur ab fur dius,quam cum gubernator in ea n»ui-gattone,quam nauta matutinam appellant, tubet, vt vetfores,naniin obliquum vergente, m eo latere confideant, quod vndis obruitur,relifto latere (ublimiori, prafertim tum ventus impellat, atque vr-geat latus tllud,in quoiufftt pondus inferri ? Nonne contectura fu »-debat,vt alterum latus,quod erat fublimius , onere premeretur, om-nefque in eo confiderent? Attamen gubernatoris indiciopotius quampropria contectura atque opinioni veftores credunt■ Quid ita i Qui Aqttamuis ea qua cernunt .aliter fuadeant,arti tamen illius,cui falu-tem fuam commiferunt, necejfitascogit obtemperare. Sic igitur,quifalutem anima fu a aliis crediderunt omtffts propriis opinionibus, 0contecturis, periti re fioris arti cedant , 0 fcientiamillius cogitatio-nibus fuis anteponant.Et quod Nilus pofuit in nauigantibus,quotidieapparecin iter agentibus,qui dum fed udiori com-mittunt, finecundlarioneperafpera, & decliuiafequuntur,relidlis amoenis,&planis: perfuafi,quoddu£torfcitoptimeomnia commoda, & incommoda viarum, & quod £bi con-uemt fequi, non ducere. Proh quam perfecte, & vere^be-diens puer SamuellHic femel & bis vocatus currit ad Magi-ftrum,& toties audit non fuifle vocatus,& reuertitur iufTus.I-Reg $.E t adiecit Dominus , 0vocauit adhuc Samuelem tertii.Qui confurgens abiit ad Heli, 0 ait: Ecce ego , qui» vocafti me.Semel, & iterum vocatus fueras, femel & iterum iuifti ad
§. m. '
Serpentina lingua propriiffma d&manis/edes, & pro•prmm eius injlrwnentum*
N On ad columbam,neque t ad cygnum, neque ad leonemmaluit venire daemon,fed ad ferpentem,vt tentaret pri-mos Parentes j & quando ferpentis totum virus in linguaeft,non miror, quod pra? omnibus animalibus placeretier-pens dsemoni. Nihil, mihi crede,citius,& gratius daemoneimpletur, quam lingua ftillans venenum. Haec propruffimadiaboli fedes eft , & propriiflimum eius inftrumentum. AitPiu.Iacobus,in epift.canon.ca p.Lingua conftttuitur tnmem-bris neflns,qua maculat totum corpus, 0 inflammat rotam natiui-tatis nofira inflammata a gehenna. Sed & de aliis vitiis, & ma-lis locutus cap. 4 .ait: Vnde bella ,0 lites m vobis ? Nonne hinc?
Ex concuptfcentiis veflrts, qua militant in membris veflrts. Dumtotus homo inflammatur ad bella, inflammatur ad lites,non aliunde quaerit flammas, quam a propriis concupifcen-tiis inhabitantibus hominis membra > vbi autem mala, &venenofa lingua inflammata offenditur, non a membrorumconcupifcenuisjfed a daemonumfede,a gehennali incendioflamma quaeritur. Infeparabilisequidem efl mala lingua, &daemonum fedes,ait Gillib. Abb.fer.z 4 .inCant. Quid lingua Gil.Abb.nequam cordi tuo talem adhibes flammam? Jgnem hunc,quem euo -mis,hauris de gehema.lnde incipit,0 illo rapit.Lingua,in quit,in-flammata a gehenna. Male fuccendit, qui» fuccendit vnita i qui 4diflidij verba fcintillat, 0 flamma talis de inferis efi. Cognataofl mala lingua inferno,inter gehennae flammam,& veneno-fam linguam vix vlltm diferimen eft j vtraque & fedes dae-monum, & inftrumentum ad homines perdendos. Item aitIacobus dicto c.j. Si quis in verbo non offendit , hic perfetius eft lacob.f*vir , potens etiam frano circumducere totum corpus. Si autem equisfr&na in era mittimus ad confentiendum nobU', 0c. Vbi linguambonam equo fraenisapte gubernato comparat. Et quidemequus fraeno parens, dignus eft , cui infideant Reges j ficequus fraeni impatiens,talis eft, cui nifi de vitadefperati ve-lint infidere. Eadem prorfus ratiorte ad effraenem linguamnullus fefiurus venit prius quam defperatus , & malignusdaemon.Ira D. Chryloft.hom ? 2 .in Matth.ait: R egiusquidem Chryfofl,equus efi lingua nofira. Si etgei franum immifens, afeendet ineum Rex,0 qufefcet in eo : fi autem nullo frano domueris, fed huc ,atque illuc infrdnem iafiare permiferis, diaboli eam vehiculum fe*cifti.Ex quo lingua rupto fraeno virus di/foodir, diabolifaftaapparet fedes, in qua vt in proprio , & nariuo folo daemonrequiefeit. Accedit Pfalm. ii<?. vbi in fententia Ifidori Cia-ri,Campenfis,&Tanfenij delinguis dolofisappofitiuedici-tur : Sagitta potentis acuta cum carbonibus defolatoriis. VbiChal-dxo&legdjSagittarobufli acuta ■, fient fulgur» fuptrn», cum car-bonibus ardentibus jn gehenna inferius. Itaque lingua dolofainftar eft fagittae acutae, cui pro cufpi.de inferuntur carbe>-nes ardentes,qui veniunt de gehenna inferni. Vt enim jft fa-git«a proprius eft locus , & fedes, vbi ponitur acuta ferricufpisificin lingua dolofa , & peruerfafedes eft ,&locusproprius, vbi carbones infernales funt, & quiefcunf. Sedaddo lectionem Chryfofl.qui legit: Sagitta potentis acutarumcarbonibus inlefii formam coitfiratis. Cur in le£ti formam ? Ne-fcio an fiat allufio ad ledtifternia daemonum. Ethnici nam-que conuiuia in daemoniorum templis celebrantes , lectoscompofitos menfis apponebant,quae ledtifternia vocabant,in quibus accumberent daemones. Sic habes apud Athe- AtfiCD.
naeum : In Capitolio firatistribus leftm, conuiuium apponebaturtribus diis, lout, iunoni, 0 Minerua, 0c. Quid tunc ? fcft equi-dem lingua dolofa, & ferpentina fagirta acuta, cum carbo-nibus