folt I

p‘l

QnlJ

»

s

C'

US

ci

ti

0*

li'

0

ic

8'

Ambrof.

J «lfy

'h

Nttm.i 2 »

Orig.

w»

eo

a Inini

fi

<n

i

h

Egefip*

ludie,6,

Orig.

Cap.III. Iacob ditatur apud lbcerum,&c.

letem. i.

Orbem domauerunt. Abhinc ducentis annis nulla natio fictriumphauit de Orbe,vt triumphauic Hifpania:quia nec ficpietatem coluit,& religionem,vt Hifpania coluit. Plane te-merari j fune fideles populi, qui auitae pietatis,& religionisCatholic^ immemores,exercitu,& armis nituntur fele pro-pugnare ab inimicis. Non equidem iis defenduntur folis,&triumphant fideles populi,fed Dei mirabili patrocinio reli-gione , & pietate acquifico. Vtinam vniuerfi populi fidelesUoc recordarentur,& in memoriam reuocarent primos du-ces,per quos in foeiicitatem afferti funt, fallar,mfi plus ro-boris in eorum fide , quam in eorum exercitibus inueni-rent.Sane D.Ambrof.orat.de Obitu Theodof.aiebat: Recog-

nofcite,quos vobis Theodofij fides triumphos aequi fuerit , cum lo-corum angufhk , gj. impedimentis calonum agmen paulo ferius inaciem defcenderet,& inequitare hoftis mora belli 'videretur j def li-tti t equo princeps } &ante aciem (olus progreffus ait 3 Vbi eft Theodo-fij Dem } Quo diblo excit auit omnes , & extemplo omnes armauit.Theodofij ergo fides fuit veflra viclona.Non Theodofij exerci-tus , fed pietas, fed fides dedit fuis victorias ; nec dubito,quin,fi fingulorum fidelium populorum recolantur duces,conditores,inomnibus referri debeantfoelicitates,& vi-&orsae,& fidei,& Dei timori.Nouerat hoc Rex Moab,Num.22. vbideDei populo aiebat ': Ita delebit hicpopulus omnes,quiin neflru finibus commorantur , quomodo [olet bos herbas vfqttead rttdicescarpere .Non vt boues folentferro terram profici n-dere, &fpinaseradicare , fed vt folet ore herbas carpere.Et cur non magis refpexit ad labores boum , quando ferroterram fcindunt,& fpinaseradicantsfed maluit refpicere adboum pafcua, cum herbas mandunt ? Nonne valentia If-raelitici populi ad extirpandos hoftes,melius exprimereturper fortitudine boum ferro terram profcindentiumsvel fer-ratis plauftris paleas terentium ? Cur maluit non in vomereboum, fed in ore fortitudinem populi Dei explicare?Equi~dem populus Dei is eft, qui non tam ferro, & armis valeataduerfus hofies fuos,quam oris,& orationis ad Deum eifi-cacia.Ait Orig.homil. 15. in Num. Cur tali vfus eft exemplodicens,ficut ablingit vitulus herbam campifOb hoc fine dubio,quiavitulus ore abrumpit herbam de campo, & lingua tanqitam falce ,quacumque inueneritfecat. Ita ergo & populus hic , qua.fi vitulusore >&labiis pugnat arma habet in precibus.Hoc eft fidelis po.puli infignefingulare, quod non tam in ferro, & armis , &curribus, &multitudineexercitus, quam in prece, & reli-gione,& pietate debeat triumphare.

9 e P' 3 2 * baculo meo cranfiui Iordanem

iftum : & nunc cum duabus turmis regre-dior : erue me de manu fratris mei Efaii,quia valde eum timeome forte veniens per-cutiat matrem cum fUiis.Tu locutus es,&c.

§. XXXVIII.

Tenetis adhtic i & infantili virtuti certius imminenthoftiles irtearfus.

^TOn dicitur Iacob timere fuumpericulum,fed tenello-a N rutn infantium, vxorumque periculum timet,ait enim:Ne forte veniens percutiat matrem cum filiisilk quidem maximefemper rimendum eft , ne infirmiora,& teneriora virtutumconcutiantur ab inimico,qui certius,& pertinacius iis bel-lum indicic.Vc clamet Ierem.cap. j 1. Comedit me,deuorauitme Nabuchodonofor Rex Babylonis .- reddidit me qua fi vas inane ,abforbuit me quafidraco,repleuit ventrem fuum teneritudine mea,& eiecit me.Ecce tibi nequiflimus mundi tyrannus vt teneri-tudinem mandit *. fortia emm,& valida aggredi pertimefeit.

■ Apud ludie, cap. 6 . de lfraelitarum hoftibus dicitur: igituromnis Madian,& Amalec } & Orientales populi congregati funt fi-mul,&tranfeuntes Iordanem, cafira metati funt in valle lefrael.Nec otiose notatur vallis efle Iezrael, in qua populi Deihoftes caftra pofuerunt. Etenim Iezrael fignificat femenDei i iuxta quod , dum adhuc tenerefcicin terra,nec in fru-&us coalefcic, caftra fua ponit hoftis humani generis. AitQrigen.homil.8.in ludie. Vides.vbi collocant cafira aduerfarij?Non funt au fi ire illuc , vbi videmur iam nati effefruttus fpiritus,fed vbi adhuc femen Dei tacet,vbi nondum frucltts afeendit. Nul-ium magis auide hoftis aggreditur, quamillum , cuius vir-

rode dicitur Matth. 2. Occidit omnes pueros,qui erant in Bethle »/«m.VbiHugo Card.ait : Cum non poteft inuadereperfeclos,in-uadit minores. Hoc ell femper ingenium noftri hoftis, con-greftus cum perfedtis, & validis cauet,illud fatagit,vt cumparuulis pugnet, & tenerioribus. Non aliter cauebat Pha-rao,Exod.i .Quando obf.eiricabitis Hebr*as,& partus tempus ad- ” X9(t,uuenent,fi mafeuius fuerit ,interficite eum,&c. Non equidem con*uocat milites fuos,non duces fuos,vt bellum inferant Ifrae-litis adultis,fed magis obftetricibus rem commendat, vccum recens natis fiat bellunv.in hoc humani generis hoftemrepraftentans,qui femper teneriores,& infirmiores aggredi-tur,ne in virtute conualefcanr. Ad haec Origen.h0mih2.inExod. Videte,quid princeps huius mundi pracipiat fuis.vt infantes Orig.noftres rapiant , influmen proiiciant, primaflatim nat usitatinofitorum mfidiant es ,conttnftb ,vt vbera Ecclefia prima contigerint ,irruant,diripiant,perfequantur,vndis,&fiuffibus huiusfacuit ab -forbeant. Vide flatim vt natus,imo vt renatus fueris,qutd tibi im-minet .Hoc illud eft,quod m Euangelio legis , quta lefus,flatim vtafeendit de baptifmo, dubius eft abfpiritu in de fertum,vt tent aretura Diabolo. Cunabulis noftris irrepit anguis malignus j fcitnequam draco, quam irrite, & vacue pugnet cum virisperfectis , quam fatpe concutiatur calcibus adultorumChrifti : & ideo expauensarenasarmatorum , petit recensnatorum cunas, & cum infirmis, & tenellis crudelifftmepugnat. Sernper, mihi credite, antiquus hoftis infirmiori-bus infidiatur vafculis.

Getici. Separauicdchis,qua:habebat,muneraEfaii fratri fuo, capras ducentas , hircos vi-ginti, Slc.

§. XXXIX.

Bonus Imperator , & Dux , pro expugnandis communibusptetatts boflibus parcat fiibdttorum pecuniis.

A Rmato hofti dum parat Iacob obuiam ire, maximeno-tandum eft , vnde paret munera , quibus eius animumexpugnet , & ab eius tyrannide fidelem populum liberet.

Quippe ait textus :Separauit de his.qua habebat,mu)tera.bonusIacob vbi officium Imperatoris fumit,& fefe munit aduer- •

fus hoftem,non pecuniam a fubditis extorquet,nec confli- '

Ctus praetextu bonis acquirendis inhiat, fed magis fua pro-fundit,& de fuis parat,vnde hoftiles animos vincat.Sic mo-nebat pietatis caufa pugnantes D. SyncLcpiii.s.Amputeturomnis lucri caufa contentio , omnia Dei caufa fufeipiantur. Noneandem virtutis , atque nequitia materiem effe oportet. Cuvfus Syncf.ille pro pietate eft,pro animabus certandum,ne quas ab Ecclefia pr&- ^

dentur,quod iam in confuetudinesn illis abiit. Qutfquis autem ptrEcclefia tuenda [peciem , marfupium afjget , is eft , quem nos extraChriflianum confortium amandandum volumus. Non mancamvirtutem fecit Deus , non illa focietate nequitia indiget. Non Deomilites deerunt,Eccleftis idonei. Sunt mundiales Imperatores,qui limul ac debellare pietatis hoftes nituntur ,&fubdito-rurn ftudent vacuare marfupia, implere fua. Abfit hoc a ve-ris Imperatoribus, & principibus: tanta enim res virtutis,qualis eft impiorum hoftium-debellati©,minime promoue-ri debet X vitio nefariifiimo auaritiar. Non ea eft virtus,cuineceffum fit militare vitia : quin potius ablato omni vitio,eradicata omni cupiditatis radice , habebit virtus, vndetriumphales milites acquirat. Vtinam Imperatores fic cre-dant caufae virtutis,vt ex illafola putent fibi fufficientiaauxilia obuentura ad profternendos Dei inimicos. Vtinam& pro tuenda religione fciant parcere rapinis, & contem-nere pecunias fciant: fallar,nifi frequentiores triumphi illisobtingant. Amafias bonus adhuc Rex Iudae condixerat cen-tum talentis auri ingentes copias militum lfraelitarum ad-uersus Idumaeos: illi adeft Propheta iubens Dei nomine,vcomnes illos milites condudos a fe dimittat, & cum paucis '

Iudae militibus in praelium currat. Faceret bonus Rex iuxtaimperium Dei,fed amabat pecunias,quas dimittendis mili-tibus iam fuerat largitus. Quid tunc ?Aitipfe 2.Paralip.*6.

Quid ergo fiet de centum talentis,qua dedi militibus IfratllEtre-fpondit ei homo Dei.-Habet Dominus,vnde tibi dare poffit multo iisplura. Porro Amafias confidenter eduxit populum fuum,& abiit invallem (alinarum.pertufsitque filios S«>.Ecce tibi vbrperfuafus

tus adhuc eft in femine,& quafi in fpe,qui adhuc tenerefeit I fuit Rex contemnere pecunias , in Deoque ,&viitutefperaio virtutum germine, nec perfe&os fruttus petit. SicdcHe- l ponere, nec ter untium repetiit, & alacer triumphauit de

mimicis