4

C ap.VI Sufnnna liberatur.

345

Hieron.

Auguftin.

Hug.Card.

Pafchaf.

Ffal.i.

tlppom.

non ve (litum vefte nuptiali, &c. Antea vocat hominem Re-gemi ctiin autem intrat,vt videar,fuftulic hominem, &folum vocat Regem. Et quando antea vocabatur homoRex,curmtrans ad videndos conuiuas,vocatur non ho-mo, fed Rex folum ? Rationem oftendunt verba illa : Er•vidit ibi hominem. Paulus a Palacios ponit : Et vidit ibivnum hominem. Et cum dicit vnum hominem,non fingu-Jarem hominem , & indiuiduum intclligit i fed vnumcoadunatione multorum, qui adeo in maloconuene-rant,vt vnum fa£li viderentur. Sic D. Hieron.ibi, D.Au-guftinus ferm 1 47.de temporc,Hugo Card.& alij. Vbiergo cum adunatis peccatortbur res erat, merito tolliturhorno, & ponitur Deus : de diuina enim virtute venit,quod adunatus peccatores debelles. Pafchafius ibi ait:Huncmalum coetum peccantium folus Deus terribilis, & Rexmagnus tnueniet,qui fingulorum confcienticts conjfiicit. Et ideoquia hoc dtuinum eR difcernere,fme additamento hominis,(icut&fnpra,Rex ponitur. Deivnius eft adunatos peccantiumc,uncos confringere. Quo lpe&ant illaPfal. z. Adfiite-runt Reges terra, & Principes conuentrunt in vnum aduersusDominum,& aduersus Chriftum eius ::: §lwhabitat in calet,irridebit eos,& Dominus / ubfannabit eos. Cjr ca quae Orige-nesapud Lippom.in Cac.a/c: Dominits fubfannalit eos,adid, Principes conuenerunt in vnum , referendum eft.vt Princi-pes , qut coierunt aduersus Dominum , & aduersus Chriftumeius,a Domino/'ubfanmntur . Sic adunatos hoftes vna valetpotentia diuina conterere.

Daniel. 13. Ec dixit ci: Semen Chanaan, &non Iuda , fpecies decepit te concu-pifcenria fubuercic cor tuum:dc faciebatisfiliabuslfrael, & illae timentes loqueban-tur vobis ; fed non filia Iuda fuftinuitiniquitatem veftram.

Vt ipfe vetuftiffimum in feoftenderet vitium , refpe&ucuius Ephraim videbatur effe nouirius,& nunc coepiffe.

Ait Rulfinus lib.2.in Oleam : Ac fi diceret Deu*; Tantamcrudelitatem , Iuda, animi tui pitbltcaftt, vt in [celeribus, pro jgjj

quibus ejl damnatus Ifrael,tu horridior , veittfltorque videaris, *

Fnde & iudicij mei pro meritorum differentia,modus acuetur,vtEphraim quafitinea interpolem,te vero quafiihharens putredoconfumam. Expende illa : Tu horridior,vetuRiorque videa-ris. Cerrum erat, quod longiori poft tempore,ludas inpeccatum inciderit, quam Ephraim \ fed nihilominus ficpeccauic,vt peccatum Iuaae eos oftenderet canos,refpe-£tu quorum Ephraim effer nouitius. Ne miremur,quodadeo atrociter perierit ludas: peccatum enim,quod velin primo exortu vetuftatem refert vltiroam , pene trahitineuitabilefupplicium. Mirabar aliquando quinque vir-gines duriffimam ab fponfo tulifferepulfanij quibusillevocantibus dicebat A]atth.2f. Nefcso vos.E t dum aduer- Matib. ijr*to illarum facinus.obquod in tam dirum venirent fup-plicium , folum inuenio illud : Non fumpferunt oleum fe-cum^ Et curde non fumpto oleo tam ineuitabile male-dictum ? Equidem de non fumpto oleo illud nafcebaturdelictum , quod vel in primo exortu canos referret viti-mos* ne miremur , quod inde veniat in extremam iui-nam*Canebat de illis D.Alcimus lib.ad lororem,dicens:

At qua negleclum liquit pars altera fuccum , Alcim»

Incenfot lychnos nequtequam fuftulit, vndeEmicat exiguus commoti luminis ignis:

Sed virtute carens languentem lampada ferttotDeferit,(5> fccam percurrit flamma papyrum.

Mox inter piceos nebulofa volumina fumosCart.efcunt pigra crefcentis mole fauilla.

Ex non lumpto oleo ventum ad id eft,quod inter piceosfumos canefcanr pigrae crefcentis moleffauillae*, quod inid vitium laberentur , quod canos praefeferretvliimos,quibus annexum eft plene lneuitabilefupplicium*

§. XXIII.

. J

Qfn $.

§. XXII*

Vtl vtutrn graue peccaram eos canos exhibet, qui pof-fintfacere defperarc vitam.

VT Equam fenex vocatur a Daniele , Semen Chanaan ,A^i & non iuda. Ec quando Chanaan vetuftiffimus om-nium peccator fuit poft diluuium , cur Daniel praffen-tem fenem ad vetuftiftimum refert peccatorem ? Nonnepoft hunc & grauiores , & fcelcftiores >' & notiorespeccatores fuerunt ? Fuerunt equidem poft illum Sodo-mitae,& Gomoi rhitacjquorum fceleftiflimi mores in oreomnium verfabantur. Adeo vtad eos tanquam ad no-tillimos referat fuos Ifraelitaslfaiascap.i.dicens : Auditeverbum Dei,Principes Sodomorumipercipite auribus legem Deinoftri.populus Comorrha. Cur Daniel Principes>& Iudicesfuos malos non eodem modo refert ad Sodomitas,& Go-morrhitas omnibus notifiimoss fed maluit eosadvetu-ftiflimum alium referre,nempe,Chanaan? Velabat Danielgrauitatem,& infanabilitatem delidii in Concupifcenda,& accufanda,& damnanda Sufanna i quod delidtum ecfimodo fadtum videreturitamen grauitate,& malitia credipoterat veruftiftimum, eofquecanos habere,qui poflintfacere defperacam falutem.Dicebat Ofeas cap.f, Fa&i funtfriucipes iuda qua fi ajfumentes terminum , juptr eos effundamquaflaquam iram meam. Calumniam patiens Ephraim, fra-Rtn indicto : quia ccepit abire poft fordes. Et ego qua fi tineaEphraim,& qua (i putredo domui Iuda.Et vidit Ephraim lan-guorem futim ludas vinculum fuum. In quibus illudnotandum eft , quod durior videatur Deus in ludam,quam in Ephraim. Super ludam dicit quafi alterum di-luuium immittendum; infuper& putredinem adiicien-datn i poftremo addendum ineuitabilevinculum. Et tothacc mala vni ludar minatur , quando Ephraimo folamminatur tineam,& languorem. Cur ergo in ludam adeoirafcitur Dominus , qui in Ephraimum lic manfuefy?N 6 nne ludas cum regno pietatem colebat , Ephraimautem cum regno adorabat vitulos ? Cur non potiusEphraim,quam ludas peius aDeo accipitur?Idoftenduntverba illa de Ephraim di<fta,nimirum : Coepit abire poftfor-d*s. licet enim Ephraim prius in idololatriam abiret i ca-meu ludas adeo immaniter poftei fe idololatriae dedit,

Judicem exhit , qui illa peragit * qua inaliis punit .

I Arhoftendit Daniel , quam illi longe aberant ab e©jquod effent Iudices, dum ziv.Sic faciebatis filiabus lfraeUMinime enim fas erat,quod illi adulteri; damnarent Su-fannam,quando & jpfi adulteri erant cum filiabus ifrael.

Nequit enim Iudicem agere in reum , qui eadem agit,quae in alio punit,loan.cap. 8. Adducunt autem Serii a } &pharifei mulierem in adulterio deprchcnfam,&ftatuerunt eam leati.Btin medio,&dixerunt ei ; Magifter, huc mulier dcprehenfa eft inadulterio .In lege autem Moyfes mandauit nobis hutufmodt la-pidare. Tu ergo quid dicistHac autem dicebant tentantes eum,vt poffent ateufare eum:::Et dixit eis; Qui fine peccato eft vt-ftrum,primus in illam lapidem mittat , ftudientts autem vnuspoft vnum exibat,8zc. Quid facitis ,6 Iudaei,adulteram con-ui&am dimittitis? Non miror.cxquo enim coa&i funtpropria adulteria videre , fefe Iudicum muneri fubtra-hunt. Vt dicat D. A uguft.tr a&.qq.VoxiuRitU eft: Punia-tur peccatrix. Sed non a peccatoribus. Impleatur lex.fed nona pr suar icant ibus legem, Hac vox omnino iuRittA efttqua iu-fiitia i!li,tanquam trabali telo,percufft,fefe infpicientes , & reosinuenientes.vnut poft vnum omne sucefferunt. Non fuit,quinon exueret Iudicem,vbi fe in eodem crimine vidir. Etquis non exuat indicem,vbi eadem, quae damnat, com-mittit ? Per Ofeam eap. clamabat Dominus aduersusIehu : Adhuc modicum,^ vifitabo fanguintm ltzrahtlfuperdomum lehu. Et Iehu de mandato Dei,Achabi, & Ieza-belisfanguinem apud Iezrahel profuditspro qua profu-fione dicitur a Deo ex Iehu vindi&a fumenda. Sed quan-do Iehu affumpto a Deo principatu , & mandato illospercuflitjcnrdabit ipfe poenas Deo vindici? Rationemoftcndic Ruffinus Iib.i.tn Ofeam, inquiens : In hos quo-que, lehu,videlicet, t pofleros,qui Achab familiam deleuerant,ideo Rtlftihl.dicitur ira confurgere,vt illorum , qui ab his txtiniii fuerant *fanguinem vindicarent i non quod cades fuiffet iniuRayfed quo-niam, qui illam fedfent,per imitationem criminum,decus ludi -cumperdidiffent. Expende haec,nimirum: Per imitatitnem cri-minum, decus iudicum perdidiffent. Quippe, qui in eodemcrimine erant,quod caftigabant in aliis,tantum aberanta munere Iudicum,vt deberent potius ipff a Deo caftiga-ri vt homicid*.

$. xx i v.