l.Cor.li.

Bruno.

Anfelm.

/

4

l.Timot.6.

Oref.

Anfelm.

Prouerb. 5

Ecut.$i.

Cap.II. De vinea Naboth.

405

jgiofi, quod fic hereditarias Inftitutiones cuftodiat > vt ( Duo genera vinearum folet numerare Scriptura ; vnamqui-primui Inftitutor’ poflitin eo gaudere , & dicere coram j dem bonam,frutfuofam .Utifictmtem cor hominis,,nimirum,Do~ Atlian^Deo : Sicut tradidi ei, lic vixit. Hanc laudem requirens ^ minum lefum Chriftum : alteram vero Diabolum,rabiem,ve -in Corinthiis,fic eos mordebat D.Pauli .epift, 1 i, Lau- 1 nenumque diftillantem.vt fcriptum eft : Vitii eorum e Sodomiido autem vos fratres,quod per omnia mei memores effis. Et j eft ,&palmes eorum ex Gomorrka. Vuaeorum,vtta fella ,ra-fcut tradidi vobis,pracepta mea tenet es. Creduntur haec di- cernua acerbitudinis , vinum eorum , furor afiidum infanabtlis,

Eft vinea, & vineamimirum,vinea,quae a bono venit:&vinea,quae a malo. Ab illa ingens iaetitia,& dulcedo per-cipitur j ab hac & rabies,&venenum , & furor ftillatur.

Nunquam enim malitia non ftillatinfuos cultores venc-

dtaab Apoftoloironice tquia nihil minus faciebant Co-rinthij,quam id,de quo laudabantur, Vt dicat D.Bruno:Hoc totum ironice ; quia mandatum eius vix in aliquo tenue-rant. Et cur tantus Apoftoius voluit ironia vti in prte-feuti ? Vt polita ab oculos illorum fumma laude homi-nis religioli,magis morderenturvidentesfe.ab ea longediftare.Quo fpedans D. Anfelm.ait: Per ironiam incipit lo-qui :Sed laudo vos, quia p.er omnia efhs memores mei, figp pracepta,que vobes tradidi , lenetU. His verbis plus illas tangit,quam fimantfefte increparet eos. Quia, cum effet ApeHohtsearum,immemores erant traditionum eius, Vt magis mor-deantur ij, qui a primo luo Inftitutore diftabant,propo-nit laudes eorum , qut hereditarias illas primas inftitutiones integi as retinebant, qui inde maxime laudabiles£>a it. ld,quod etiam Paul. 1 a i Timoch , 6 . com.mencja-bac dicens : O Timothee,depofimtm cuftodi.dettitans profanasvocum wuitates ,&profejfionem falfi nominit fciengtA, Sic le-git D.Orenenfis de inlhcut.Monach. quibus monemur,hereditaria bon 3 ,vt depolitum intemerandum, cuftodi-re. Ad quod faciendum , illud proponitur , nimirum,profanas vocum nouitatesdeuirans, Circa quae D. Anfelm.ait: Caflodi depofitum.de-uitans notshates vocum profanas , idej?,qtt& funt extra religionem. Aha enim non funt vitanda,quacongruunt doctrina Religionis, Quidquid extra Religionemeft, vitandum eft a religiofis Viris,qui nolunt heredita-riam inftitutiouem corrumpere; adeo vt circa vidnm,veftitum,& alias temporales commoditates nullam per-mittant nouam vocem audire,praeter eas, quae temporeprimorum Inftitutorum audiri iolebailc.

§. XX.

Principiem ne exhibeas deliciat ttto impendio.

N Oranrer dicebat Naboth : Ne dem [Ariditatem pa-trum meorum ubi. Tsbi, inquit, Regi : q.iali fingu-Iai e piaculum duxiftet, patrimonium fuum iufumere inparandis Regi deliciis. Et merito,quando Prouerb.c.j 1.dicit diuinus Spiritus : Ne dederis mulieribusfiubjlamiamttsam diuitias'uas ad delendos Reges. Vetacur houjolapiens impendere diuitias luas, vbi Principes corrum-pantur,& perdantur illis. Ibi ait Carthulian. Id eft, fa-cultates tuas non exponas ad exhibendum Regibus , ac Principi-hss delictas guftus,(fi tattus,per quas Pr&fidentes fubuertuntur,ab idonea fui exeeutione officijimpediuntur. Vt certumeft,Principes euerti a deliciis: lic bonus canere debet,n? fuorum bonorum impendio velit nociuasadeo Prin-cipibus comparare delicias.

§. XXI.

Pe vitiofis affie flibHS,cnpiditat ih ufq n e non ni fiamaritudo,& dolor nafettur.

E Cee tibi,quantam amaritudinem attulit Achab vna'concupita vinea. Dicit Textus: Venit ergo Achab tndomum fuam indignans , ^ frendens fuper verbum,quod lo-cutus fuerat ad eum Naboth dicens: Non dabo tibi b&redita-tem patrum meorum. Et proiiciens fe in le finium , auertit fa-ciem fuam ad parietem,&non comedit panem. Heu quot ilia-la,quot triftitias,quantum moeroris,& amaritudinis pe-peric vitiofus affedus vaius vineae ! Et plane de vitiofisaftedibus,& cupiditatibus nefeit non nafei fellea amari-tudo. Dent. qz. Non eft Deus nofler,vt Dij eorum, & mimicinoftrt (irtt ludices.De vinea Sodomorum,vinea eorum, de fub-urbanis Gomorrha : vua eorum,vua fellis,& botri amarijftmi.Fel draconum , vinum eorum l & venenum afptdum infanabi-le. Quam alia eft vinea Dei,vinea virtutis , a vitiorumvinea? Vinea Dei fuos cultores dulcedine implet: vineavitiorum felleas vuas promit,botros amariflimos,vinumafpidum,& draconum venenis mixtum. Ex quo dicebat

num furoris,rabiem,acerbitudinem. Dicebat Pfalm.68. Pfal. 6 %,Dederunt in efca mea fel , fainfiti mea potauerunt me aceto.

Circa quae ait DXhryfoft.fer.de negat.Petri,tom.<?. De- ChryfQ^derunt in tfcam meam fel, ffp in fiti mea potauerunt me aceto.

Talia funt ludaicA vinea torcularia, illorum fiquidem torcu- *■-

larta,acetum,&amdritudo : noflra autem vindemia,dulcedo,

& immortalitas. Propterea, & cohortans dicebat Propheta:

Guflate,& videte,quoniam fucatis efl Dominica. Quippe ma-litia Iudaeisattuhc amaritudinem : virtus nobis attulitdulcedinem. Habebant illi vineam a malo,de cuius tor-cularibus non nifi acetum,& amarores ftillarunt: habe-mus nos vineam a bono,nimirum,in qua lefus vitis eft,cuius vindemia fuos impier cultores bonis immortali-bus. Nili enimdelefu vinea dulcedo,& laetitianon poteftvenire. DicitPfal.-i 2.7. Vxor tua,ficut vitis abundans,inia- ff a lnj %teribus domus tua. Sed Gen.j.dicitur vxori cuilibet: Alui- Q ene fe,tiplicabo Alumnas tuas,& Conceptus tuos-In dclore paries. Hie- pq^xon»ron.ex Hebraeo legit: Multiphcabe trifiitias tuas, & gemi-tus tuos. Septuag.leg.int : Multiplicabo maerores tuos , 8 CC.

Et quando vxoribus conueuit maledi<ftiotriftitiarum,&moetorum i vnde illa vxor poterit efte quali vitis abun-dans ? Quid viti cum maerore commune ? In vite intel-ligiturfundamentum laetitiae, moeroris exclulso I Quiergo fieri poteft ; vt in vxore intelligatur adeo exclufusmoeror,vcquafi vitis abundet frudibus laetitia: ? Id fo*ldm potuit venire de Chrifti vinea. Vnde curn Ioann. 1.dicitur refus adfuifle nuptiis Cana , huius rei rationemreddens DX'yrilb»\lex.ibi fatur. In doloribus parere filiosad mulieres propter peccatum ditium finit. Quomodo igitur ali- Cyril.AHter hac depellenda malediffio erat , ne condemnat a nuptiarumfanflimonta videretur} quam 'Saluatoris pnfentia i §lut cumfit verum gaudium , prifeum nuptiarum moerorem prAfentia fuidepulit. Defolius Chrifti halitu venit nobis dulcedo, &laetitia,omnium triftitiarum,& moerorum cxpullio.

Scptitagj

loan.H

5. XXII.

tLucharifticHs cibus irarum fvpit tumultu fi

¥

R Epulftis a Nabotho Achab, non parum iratus dif-ceftit: dicit enim Textus : Venit ergo Achab in do±mum fuam indignans, & frendens „■ : Et proiiciens fe in legu-lum,auertit faciem fuam ad parietem , non comedis pantme

In indignatione, &iraperfeuerare volens non comeditpanem: quali a pane timeret irae fuae nonparuamdi-minutionem. Et 'quidem panis ille viuificus menf*eucharifticaehaud dubium, quinprorfus fopiat irarumtumultus. Deira locutus.D.Chryfoftomushom. 4.inMatth. inquit : Haec fera & vnguibus fteuilfimis arma-tur , 6 i dentibus ‘. & nili illam follicite manfuefeceris,eunda limul ili/perdet, atque lacerabit. Nullus enimleo, nulla fic vipera vifcera queunt humana laniare, vthominis iracundia , quibufdam vnguibus vniuerfa con-fodietis :: Quonam ergo modo ab hac tam noxia pelle fugie-mus ? Si tlldm vtique potionem bibamus,qua omnes inter nos Chryfdf^vermes, ferpenfefque mortificet . Et quodnam ifiud eft pocu-lum l Pretiofus Chrifti Sanguis. Omnis enim hoc remediomorbus extinguitur. Ecce tibi de vna euchariftica menfaremedium fumitpro fopienda ,& extinguendarabidif-limaferairae. ClamabatIfiiascap. dicens : Omnes be-flia agrivenite ad deuorandum 1 vniuerfa belli a [altus. ExGraeco legunt alij: Omnes ferAfylutftres , venite,comedite,omnesferafyluA. Non vocantur ad prandium domefti-caiumenta , fed fylueftresfejrae. Et cur folae fylueftresferae ad prandium vocantur ? Vt fylueftres ferae longiusa manfuetudine humana funt, & faeuiores,iracundioresputantur: lic per illas gentes iratae in nomen Chriftia-num explicabantur, quibus fingulariter menfa euchari-

D. AthanaX, difput.contra Arrium in ConciL Nic*no: 1 fticaapponitur,vtqu* feritati,& crudelitati irafeentiumr \ medelam

7