DcHüxegeticareali sive Theologica.
Jicio & Methodi <**£>/3na EmanueliSa, aur Marianae, quorum quidembreves, sed doctiores , ut plurimum sunt observationes i veram, quiasua po-pulo ut placerent, conscripsit commentari*,cx Discipulo de tempore, cantipratrn.fi. Legendis, \itis patrum,co\le&a,Sc aliquo eloquentiae mangonio fucata proposuit.
Plus ergo impendisse videtur laboris , qujm §-r icMariana i minus ostenditjudicij Sc ingenij. De Dtcxtlio agemus, ubi ad Ecclesiasticam deventum fueritTheologiam.
Magna autem in Exegetis 'Methodi observatur varietas. In genere & ab. Varietassoluti quadruplex interpretationis.genus natum , Grammaticum , Logicum , ora. Methodi.torium ii mixtum. Grammaticum, verborum, 'phrasium, rituum, proverbio-rum, quoliteralis eruatur & illustretur sensus , constat explicatione. HanccuramPhilologi« Sacrse.de qua supra,potissimum relinquimus*Sed & scholiaficehoc secuti sunt genus scribendi i Exi-etenbm Athanasius, Hieronymus, Theo.pylactus.Sc Occumenius i ex txccnuoribus , Piscator , Drusius in utrumqueTestamentum, Vatablus, Tremellius 8c lunsos, in Vetu»iBeza& Camera-rius in N. T. Logicum est.quo cohaerentia Sc series tractationis monstratur; quae.stiones , argumenta.& membra omnia articulate resolvuntur , distinctequeproponuntur. De hoc veteres non multum laborätunt, recentiores vero ineo excellunt, praesertim nalytici Iunius ..Piscator, Pflacherus.alij Oratorium ,
Rhetorum more, fusiore Oratione quaestiones singulas pertractat & ad locosCommunes refert .Theoricos 8c Practicos. Palma ex Heteribus debetur Basilio,Chrysostomo , GregorioNazianzeno , Augustino.&alijs. Inter recentioresceleberrimi sunt, Lutherus, BuU.ingerus, Gualtherus. Iohannes Wolphius,
Ludovicus Lavaterus, Wolphius, qui integras scripserunt Homilias. Mixtumdenique est , ctiin ve! priora omnia miscentur . ve) quaedam ex ipsis conjun.guntur. Ad hunc ordinem ex refertur Hieronymus, Chryfostomu&j
exrecentioribu* , Bucerus, Calvinus. Musculus, Pareus , Rivetus, Coccejus.scholastici magis sunt Martyr » 'Spanhemius , Oocius Iohannes. Atque hiauthores eximiam omnes merentur laudem , eämquecö majorem , quo ausisunt fortius consuetudinis tyrannidem aggredi, & aliud , quäm per aliquot sea.cula obtinuerat, scribendi genus,inferre. Habentenim posteriores hi nostriscriptores prae Antecessoribus laudem i. Certitudinis: illi enim Vulgatum , utplurimum , adeoque Latinum Interpretem, quäm ipsos fontes maluerunt in-terpretari: Id quod profecto quandoque est'7«v %(>&v Apcct^timv. Hi fon-|i tes.consuluerunt ipsos, /tti in humani Ecclesiae judicij cynosuram omnia resol-i verunt: msolam ex sola Scriptura explicationem admiserunt, r. perfricuita -tür /ötallegoromania laborantes , textum saepe clarum,& perspicuum densissi-mis involverunt tenebris. Quidlibet facilius elicuisses , quam longe petitas& absurdas , quae Scholae saepe placuerunt, nu^^pcrivcice^. Hi vero vel facilia-r obvia parallelisino illustrarunt, vel obscuris lucem aliunde attulerunt, utro-
S B b ibique