34 ^ Ascetico n.
serunt, & perpétua Iibertate donantes, apostolicae sedí , velut princi-palia capiti suo membra , adhœrere sanxerunt «. Quandoque tamerïexemptioni locum dédit voluntas & devotio fundatorum. Bernardusde considérât, ad Eugenium libro 3. » Nonnulla tamen monasteria sitain diversis epifcopatibus, q use specialius pertinuerint ab ipfa fui funda-tione ad sedem apostolicam , pro voluntate fundatorum , quis nefciat ?Sed aliud est quod largitur devotio , aliud quod molitur ambitio impa-tiens servitutis «. Sic Willelmus pius, dux Aquitaniœ, & Cornes Ar-vernorum, cœnobium Cluniacenfe in pago Matisconensi a se fundatumlege fundationis subjecit Romano pontifici, sub censu annuo decem &duorum aureorum, ut patet ex ipsis tabulis fundationis, quas ediditAndréas Quercetanus in bibliotheca Cluniacensi, quibus congruit Or-dericus Vitalis historia libro 12. Et ante monasterium Fuldenfe a Zacha-ria exemptum , precibus ipsius fundatoris , id est, Bonifacii Moguntiniepifcopi, ut modo dictum est. Jus exemptionis est, quod exemptumlibérât a potestate & jurifdictione ordinarii, & eum transfert ad im-iiiediatam & ordinariam jurifdifìionem Romani pontificis. Et perexemptionem summus pontifex fit ordinarius exemptorum. Can. Nullá93 , dist. ne exempti sint acephali, &, sicutlocusta, sine rege. Can.Quidam 24, quœstione 3 , can. Abbatibus 18, quaestione r. Gloss. incap. Auctoritate de privileg. in 6. Atque ita Cisterciensibus infultanti-bus Cluniacensibus, quasi proprium epifcoporum habere detrectarent,recte refpondit , Cluniacenfes fuum habere epifcoporum Roma-num pontificem , ad quem immédiate pertinerent ex lege funda-tionis. Locus est elegans libro i, epistola 28, ad Bernardum abbatemClarevallenfem : » Hune unum íolum, inquit, & maximum nos habereepifeopum gloriamur , huic soli fpecialiter obedimus : ab ho c solo, sicausa, quod absit, exigeret, interdici » fufpendi, atque excommuni-ent! postemus. Hoc ipsius fanctae fedis irrefragabilis fanxit auctoritas,ne c unius tantum , fed multorum décréta inde apud nostram matricemecclesiam confervantur : hoc ipsi ita condiderunt, non ut hanc , de qualoquimur, Cluniacenfem ecclesiam alteri epifeopo prius eam poffidentiaulerrent ; fed a fundatoribus qui eam in proprio alodio construxerant,rogati in propriam retinuerunt, atque soli Romano pontifici eam inaeternum fubjacere decernentes, pluribus hoc privilegiis confirmave-runt «. Idem Goffridus abbas Vindocinensis, & ipfe exemptus, libro 2,epistola 27. «Acephali non sumu>, quia Christum salvatorem caput