Buch 
Antidotarium generale et speciale : ex opt. authorum tam veterum, quam recentiorum Scriptis / fideliter & methodice a Ioan. Iacobo Weckero Basil. congestum & dispositum: nunc vero supra priores editiones omnes multis novis & optimis formulis, maxime vero extractis auctum ; Adiectis indicibus locupletissimi
Entstehung
JPEG-Download
 

r1

103

Krictione partibus magis impingant, fed iis con-

veniunt expurgandis, quz: fuapre natura faciléfluunt, qualis eit bilis, aut putrefacta pituita, quædefluxiones, aut alyi profluvia fzpenumeróexcitant. z

CoLORIBUS etiam medicamenta diſcer-nipoffunt. nam quæ alba ſunt, pituitam: quenigra fant, bilem atram: qua flavo colore tin-gunt, flavam evacuare cenſentur, ut prærer ra-tionem& guſtum viſu quoque poſſis edoceri,quódnam ibi medicamentum fis ad humorisalicujus expurgationem eligendum. Sed ve-reor, ne Medicos color fallat, ut bilem effe du-cas(erum, vel liquefactam pituiram, quz flavofuerit tin&a colore.

Eo RRS quod aliqua leviter; aliqua veróvehementiſſim6 purgent, id quoque paucis ex-pediendum fuerit. Sompetent ergo vchemen-tiora, fi quæ purgare voles, vel contamaciora,vel remotiora fuerint: quo fit, ut bilis cum fa-cilé cedat, etiam leviſſimis expurgetur. Sunttamen ex yehementioribus aliqua, quz bili con-veniunt, ea fortaſſis ratione, quod cito ferantursmpetu, ead; folüm rapiant, qua facile ceſſerint."Talia certé nec viſcoſis humoribus competunt,nec iis, qui funt ab inteſtinis, aut ventriculo pro-cul diffiti.

Puk G ANTI un denique diſcrimenhoc quoque diligenter expendendum eſt, cumaliqua per feceffum, aliqua vomitione purgent,utra conyeniant. Hoc autem ex morborumnatura colligi poterit. Quod ad ipſa tamen at-tinet vomitoria, debili ventriculo, pe&ori, pul-monibus& oculis affectis nocent, aliàs morbisex cruditate conferunt. Vomitoria veró ſunt,quz fubſtantiam habent unctuoſam, vel quæ ci-tQ fœtorem in ventriculò concipiunt, aut quævehemenriſſimas habent purgandi vires, ut ope-rationem pra cipitent. Non equidem hæc pro-priis addicta funt humoribus, nifi pituitam eapoſcere dicas, quibus incidendi vis ineft. namquacunque ventriculus in fe continet, vomitio-neforisextruduntur.

DE PURGATIONIStempore.

CA P. XLIV.

A N TEIQu AM purgationem aggrediaris,

priüs ex Hippocraus ſententia corpusfluxile reddes,& humores ad expurgatio-nem præparabis, ne, ſi non cedant, natu-ra vis M cani Cum itaque concocta, noncruda, medicanda fint, humores& maximèviſes ſos& tenaces calidis& incidentibus fyrupisconcoquemus: hac tamen prudentia, nenimio calore in venas materia protrudatur,atque adeò febres exciret. Quòd verò vomito-

ria cencoctione non indigear:, febrium, velacceflionum initiis exhibezi poffunt humorumFræparatione poſtpoſita.

Caterüm fi yaldé

Antidotarii generalis Lib. II.

1094A purgandum fit, prids inteſtina vacuabuntur,vel lenitivo, vel clyftere: fecus enim viis nenpræparatis, materia violenter attracta intercipe-getur,& tormina, vel aliud quoddam grave ma-lum inferxet.

Ho RAS autem circiter tres, aut quatuor,ante cibum exhibentur medicamenta, ne vel inalimenta vertantur,& maximè fi dulcia fuerinteis immixta: velalimentis eorum viresobruan-tur, ſi quis ea pauló ante cibum exhibear. Naturaquoq; diverfo motu moleſtanda non eft, ut pur-

ationem expediat,& nutritione fimul intenta

it. Maximum id veró eft, quód purgantia ven-

triculo,& naturæ, cen venenata, plurimüm infe-fta finc, ut cum cibis in corpore nequaquam re-tineri debeant. Etfi vero pilulas cibum aſſum-pturis aliquas. exhiberi poffe concedimus: ne-quaquam tamen hoc modó fcriptis repugnat.Ex üs enim conficiuntur, qua nullam vim ha-bent nature moleſtam, fed ventriculum potiüsroborant,& concoctione peracta, leviter alvummovent. Quod fi cum chylo quidpiam in venasferatur, id putredinem arcet, nec languinis con-codionem remoratur. Lenientia quoque( qua-lia(unt manna, caſſia, ſyrupus rofatus laxativus)quód naturæ non fint aderſa, paul ante cibum,ut hora una, vel dimidia, conimodé ad excre-mentorum eductionem exhibentur. A cibepilule nonnunquam capitales exhibentur, utcum ciborum vaporibus earum vires ad Caputferantur.

C

D

DE PURGANTIUMmedicamentorum cor-rectione.

CAF. XLV.

IN purgantibus plurima confpiciuntur, quavel adjuvanda funt, vel cornigenda. Quzdam enim manifeftis nocent qualitatibus, quz-dam occulta malignitate naturam lace gunt,aliqua vel rardius, vel imbecilljus purgant, a-liqua denique nimis. efferito motu corporaviresque dejiciunt, Cuin hzc itaque vitia velnota fint anté quàm exhibeantur, vel po&-modo nobis innoreſcant, de iis primüm age-mus, qui cum ipfis putgantibus exhibentur:dein& aliquid eoram attingemus, quz à pur-gatione nonnunquam offeruntur... Oimnibashoc feré purgantibus ineft, ut ftomacho& na-tura adverfentar: quo nomine femper eis ad-miſceri debent, qua cor aut ftomachum robo-rant. Id etiam, quz leniendo purgant, habencincommodi, quód in flatus facile convertun-tur, ut ea perpetuo poftulent, qua flatus difcu-tiunt, Hoc autem non in iis folüm, quz fuaprenatura flatulenta ſunt, venit obſervandum, fedin iis etiam, quibus ad expurgandani pituitam,aut humorem melancholicum utimur. Talianamq; licet in flatus conyerti nequeant; fuo ta-men,