Menfiruorumretentio, no eftafiritlHo, ficvténeq; flwor corinaturali, ex-&retio,

Communita-tes evidentes

won effe,

€aufarum dif-féerétia duplex.

Cau/a externanon ledit, nifiintéllina cau-[a adfit.

1

atq; convinci poflunt: quandoquidem cómuni-tates ipfa, quas vocant,neg evidentes funt,ne-que per fe perceptibiles. Stquidem cim non o-mnis denfatio& retétio aítrictio fit,neq; omnisraritas aut excretio fluor(in pregnantibus enimretentio menfrruorü nó eft aftrictio: ficvtinegfluor,expulfio illa materi invtilis, quzein mu-lierculis molliori victus ratione víis excerni fingulis menfibus folet) relinquitur manifeftum,

qui fola ipfa fymptomata refpicit, eum necflu-xum,nec aftrictionem deprehendere poffe. Sedhac ex aliis etiá effe diiudicanda.Siquidem denfitas ipfa& raritas,nonnullis quidem ingenitz,aliis adventitiz,& prater eorum naturam funt:acproindeoportetin aliud quippiam affectio-nes eas rcferentes,ita íecundü naturam ne fint,

an vitiofz, iudicium ferre. Amplius,id quod immoderatii,atq; prater naturam eft,evidens noneft: quandoquidem vt cognofcatur, magna eftopus inquifitione, necnon collatione ad vires.Atqui cómunitates(quod fatentur etiá Methodici) practer naturam funt, atq; immodica quadam,cómunitates igitur evidentes nó erunt.IL-lud etiam confiderandum eft,num quifpiam vnquam medicum accerfierit, fpifsitudine aut im-modica raritate vexatus. Quod fi nemo vnquácómunitates percipit fenfu,cur ipfi artem medi-cam definiunt effe notitiam per fe evidentiumcommunitatum,quas quidem inveftigare X cognofcere, Erafiftratus& Hippocrates oppidoquàm difficile€ laboriofum exiftimarunt? Caeterim etiamfi cémunitates ipfe evidentes fint,necob id ramen eas aliquid vtileindicare eft fa^tendum,cüm alivndeipfa vera indicatio inuefti

gari debeat,nempe ab efficientibus caufis, qua-

rum differentia cómunifsima eft duplex:aliz fi-quidem in noftro corpore continentur,aliz ac-

cedunt extrinfecus. Verüm cüm ab aliqua exter

na caufa pulfamur, minimelzdi poffumus, nifi

alia inteftina caufa in corpore delitefcens, impetum externe illius excipiat. Porro Methodici nó

duas tantüm cómunitates, fed plures etiam fta-tuüt.Alias nang; in victus ratione, alias in chir-vrgia collocant. In victus quidem ratione, vtaftrictum,& fluens,adiunctamty magnitudine,& morbitempora quatuor, Klonginquitatem,& accretionem,etintermifsionem.In manuariaaurem opera, quod à natura alienum eft,ponit,loco,& tempore,& pluribus aliis. Sed de iis tanrum cómunitatibus,quz ad victus rationé per-tinent,fatis fuerit imprefentiarum aliquid dice-re:quas quidem introduxerunt, nihil reperien-tes, quod auxiliorum differentias indicaret, vtfcilicet iuxtaipfarum diuerfitaté, diuerfam in-venirent medendi rationem. Quod autem ma-gnitudo cémunitatum non indicet magnitudi-nem remediorü, hinc nobis difcerelicet, quodin ipfis morbis curandis, non fimpliciter auxi-liorum magnitudige egemus, fed huiufcemodi

GJ41. DE OPTIM.A SECT.A LIB.

18

differenti apud medicos celebrantur. Aliquaenim morborii,, aliqua auxiliorü dicuntur tem-

pora, Atq; hinciam manifefta curatio fiet. Cau

farum auté motiones morbi efletépora dicunt.At motionis di&crentiz funt quatuor: initium,incrementum, ftatus,& declinatio. Haec eademfunt& temporum nomina. Auxiliorü veró tempora, ea que ad ipforum exhibitionem idoneafunt predicant. Sunt autem idonea,quando re-

10 medium poftulantia quidem adfunt:prohibens

vero, nullum. Plerity autem auxiliorii morbo-rumt tempora,non re ipía,fed cogitationetantüm differre exiftimant: quod auxilij morbigtempus fimul incidát, interdumq; eodem tem-pore& morbus fit,& auxiliis optima reperia-turoccafio. Hallucinantur autem non leuiter.Nam fi eadem auxiliorum morborüimq; tempora forent,necre ipfa diftarct,oporteret quocun-que morbi tempore, tempus etiam auxilij adef-

20 Íe:nó auté quocunq; morbi tempore auxilia ad-

hibemus, n6 eadem igitur auxiliorum morbo-rümg funt tempora. Plerung, etiam adminiftramus remedia, cüm morbus quidem non adeft,fed futurus timetur. In morbi autem vigore&impetu,auxiliis cómodum tempus nó eft. Con-trà vero in ipfo vno declinationis tempore, plura quis auxiliorü tempora,& quidem opportu-nifsima accipiet, Adhzc, morborum quatuortempora habentur, initium, augmentum, fta-

3o tus& inclinatio, quz quidem in auxiliis mini-

mé reperire licebit.Q uinetiam morborü tempora, aliqua vniuerfalia, aliqua particularia funt.Atremediorum,generalia quidem defcribi pof-funt;particularia vero nó item.Ex quibus liqui-dà conftat;non fola cogitatione,fed re ipfa etiá,diftingui huiufcemodi tempora. Actépora qui-dem id quod vtile eft indicare, methodici hacrationeimpulfi putarüt,quod tempora n6 omniaad cibi medicamentiveaffumptionem apta effe

40 cernebant:cümgq; temporibus nónullis hec vti-

liter exhiberi,nónullis vero noxie fpectarent,idob temporü difcrimina accidere arbitrabantur.Quare ex codem fonte& cibi propofita,& remediorum tempora manareprofitebantur. Theffahímque inter illos fefellit Hippocrates, dicens:Quando morbus in fummo eft, tunc victute-nuifsimo vtédum. Sufpicatus eft quippe,ipfumnatura temporis ductum alimenti qualitatemtunc praícripfiffe, cim tamen à tempore faculta

so tem illic menfus fuerit,acfecundü ipfius faculta

tis menfurá,cibi qualitaté acceperit: id quod exiis quz fubiunxit, declarat. Conicctandü enim,inquit,an eger pofsit durare.Plerüq; enim tem-pora,quodà facultate requiritur,intervertür,&ne accipiatur impediüt:»nonnunquá aüt quid faciendü fit,edocent. Cum igitur id quod aliquidpoftulat, eius quod poftulatur propofitum fit:quod veró nos poftulatü fumere impedit, pro-pofitü nequad dicatur: vtig; morbi ttpora nos

certa magnitudine. Ar magnitudo communita 6o interdum poftalatum fumere prohibentia,pro-

tum, non hanc huiufce auxilij magnitudinem,fed fimpliciter magnitudiné indicar. Deincepsneque morbi tempora vtile quippiam indicareoftendemus: prius tamen aliqua detemporumdifferentiis tractanda funt, Duc igitur tempori

pofitaminimefuerint. Neg, alia ratione conftatdixiffe Hippocratem, Inter morborum initia fiquid videtur mouendiü,moue:vigentibus auté,quiefcere melius eft:quàm quod circa ipfa prin-cipia, vires nondum infirmas effe intellexerit,

Tempor& diffe-rentia duplex.

Causarum motíonss differen-tie fant quastuor,

Tempora auxsliorum.

Tempora auxilior remedio-rum; non ea-

dem effe:

In. vigore mor-bo exiftente,noeffe opportuna.auxilia.Declináte morbo opportuniseffe auxiliorev»íum.Morborum tempora quatuor,

Tépore inter-dum interver-tere quod à facultate. requi-ritir.