Buch 
Epitome Galeni Pergameni operum : in quatuor partes digesta, pulcherrima methodo universam illius viri doctrinam complectens / per Do. And. Lacunam Secobiensem, Equitem auratum, & Medicum ... summa fide studioque collecta. Accesserunt eiusdem And. Lacunae Annotationes in Galeni Interpretes: ... ; Item, de ponderibus & mensuris medicinalibus utilis Commentarius: ...
Entstehung
JPEG-Download
 

Remédia o-mnia effe pre-Murnateram.

Auxilia per fecav[as morbifi-«a5 extirpavenoi. poffe, fedinitium motusnature inice-ve.

Facultatemindicare veme-

dia.

Facultas probibet ne accipia-tor id quod re-quiritur.

Convalefcéti-bus modició ci-bum praberi,

Temps wecqualitate. necquantitaté alimenti indicareFacultas tndi-cat Alimenti genus.

Facultatem ef-fe boris quan-titatp fcopum.

19

fed poffe eas facile inanitiones perferre: at circamorbi ftatum,& invalefcere caufas morbificas,& virtutem languidam effici, profterni, atq; la-befaéctari. Cui accedit,neg; impuné poffeadmi-niftrari remedia, cüm omnia prater naturá finr,ob idq naturales facultates infeftét, nec pofsintadeo morbofas caufas refcindere,quin vnà cumillis,aliquid etiam benigne fubftantia rapiant.Quare primüm ipfam auxiliorum naturam,&vfum,non ignorare oporter. Auxilia autem perfe,caufas extirpare non poffunt, fed natura ad-miniculum pofrulant:& fermé folum impetum,motiüíg, initium naturz iniiciüt, quz perfe po-ftea totum opus abfoluit. Igitur cum eft valida,remediorum violentiam perfert,& bonz inge-nite fubftantie detractionem facile(uftinet,minimoq; negocio ipfam divexantia excuterepoteft. Atin morbi vehemétia valde laborans,adhucremediis adhibitis magis opprimitur,&propriis direptis opibus, infirmiorredditur,&lxdentibus caufis magis fuccumbit,morbíq; autores nullatenus poteft expellere. Ciim vero natura ipfa conata, diícutere fibiinfeíra valuit,magnopere ex ipfo conatu imbecilla efficitur.Atq his de caufis, in principio quidem licet,mouere,iuxta doctriná Hippocratis:in ftatuaütceffandum cít. Quod auténeg; facultas ipfa in-dicare remediü pofsit,ex hoc evadetperfpicuii.Nam fi conftans vis remedium indicat, in fanisquoq, quádoquidem in eis conftat,remediumfimiliter indicabit.Sed in fanis remediii non in-dicat,ergo neg; ctiam in vgris modum feruansfacultas indicabit remedii. Siquidem opus eft,vtícopus prafentia indicet: facultas aut ipfa,quemadmodum fupra eft expofitum, prohibe-rene accipiatur id quod requiritur, valet:itaqueremedii fcopus,ipfa nequaquam exiftit. Quamvicem aut in exhibendis remediis facultas ge-rit,eandé in dandis cibis,morbi tempora. Item,vtad remedia(ehabent eorum appetentes cau-fa, ita X ad alimenta facultas, Facultatem veroexiguam eícam poftulare,nà initium,autincre-mentum, inde declaratur, quód ex egritudineconvaleícentibus modicum cibum prabemus,quem facultas requirit, Nam fi modicum cibumincrementü ofrenderet, expediret iftos ad fatu-ritatem implertabíente nempe ipfo paucum ci-bumindicante propofito. Ad hzc, nonindica-ri alimenti qualitatem,quantitatémvea tempo-re,hinc etiá liquet. Q uod genus indicat,id qua-litatem indicare eft necefíe.. Atqui alimenti ge-nus facultas indicat: illius igitur qualitatem,quantitatémque indicabit: nam fine differentiaalimenti genus indicat.Differentiam vero acci-piens,& difcrimen in genere demóftrabit.Qua-remerito Hippocrates ciborum quantitatis ícopum,facultatem ftatuiíle videtur,vbi ait:Auge-Ícentia corpora plurimum habent calidi innati:plurimo igitur alimento indigent.Item qualita-tem pro facultatis differctia evidenter affumir,dicens:Cibus iuuenibus quidem in fummo xtatis florenon mutatus: fenibus autem exquifitepermutatus, Ex quibus clarifsimü eft, virtutemabfolute efcarü genus appetere:differentia veroaddita; qualitatem, At tempus, nec ciborii qua-

G.AÁLENI PERG.DESCONSTIT,

2o

litatem,nec quautitatt ofrendere. Nam fi mor-borum tempora ciborum quantitatem& qua-litatem praícriberent,aut iti fui confernation£,autabolitionem idfacerent. Primum autem eftomni ex parte ridiculum.Ex fecundo vero infertui,talem tantimg; cibum, aliqua adverfus tempora contrarietate effe prditum. À folis nang;contrariis contraria tolluntur. At temporibusnec talis,nec tantus cibus cótrarius dicitur,cim

quod vnum eft, dici contrarii pluribus.Hac ea-dem ratione efficietur, vt necremediorum differentiam morborii tempora indicent.Quodau-tem aiunt,principium indicare, quod augmen-tum prohibet,fcopum aütagnitum indicareni-hil,extremé ridiculum eft. Cuius erroris Origoiplis ex altera falía opinione manauit. Creden-tes enim quélibet morbü tranfire per quatuortempora, verifimile arbitrati fant, vt morborü

igitur ipfos latuit,non omnem morbum inciperc,augeri,in fummo cófiftere,ac declinare. Acu-t nanque morbi,qualis apoplexia eft,fimulatq;invaferunt,ad extremam afcendunt magnitudinem.Etqui iudicantur morbi,vno tempore, de-clinatione fcilicetmutilátur. Siquidem iudica-tiones,in fua vehementia morbos,adhuc etiamaugefcentes, difcuriunt.| Poteft praterea interinitia,remediis abhibitis,deleri morbus: atque

30 ita cetera morbi tempora praverti,íuccidígy có-

tinget.Id praterea Methodicorii decretü eft fa-tuum, quod inter morbori initia aftringctibusfemper vtendi cenfent.Cau(am veró inde placitum illud accepit, quód multz phlegmonz peraftringentia,reprimentidg, inter initia definát.Cüm auté quzlibet fecundü ipfos phlegmone,aftrictio fit,abfurdü plane videtur,aftrictos affectus per codenfantiatolli:id quod fe hocnomi-ne facere profitentur, vt caufa reprimantur,

40 fed vt corpora firmiora, minifq patibilia red-

dantur. Quibus ita refpofum velim,minimefie-ri pofle, vt nocentibus caufis fimul auctis, cor-pora egre patibilia reddantur, Czeterü quod in-choantibus phlegmonis, cómodé aftringentiaadmoueantur,ob repercuísionéhumorü Ixdentium,nó vt cócilietur robur particule, vtilli exi-ftiimant,nemo id faretur. Nam fi ex aftricto-ria ratione firmitudo conciliaretur corporibus,cutem rigidàá diftentámq pra egeftate habétes,

5o valentiores benc fanis,fencfg iunioribus longe

vegetiores exifterét. Quiigitur corporibus ro-bur firmitudinémq; cóparare fruduerit, minimequi corpus duri reddatur, cogitet opus eft: fedqua ratione membrorii vires augefcant, quibusliberé atg expedité proprios vfus exhibeant.

GAALENI PERG.AMENIde Conflitutione artis medice,i-ber nus.

Vandoquidem diuino quodá prz-ditus affectu, Patrophile, mihi vi-q deris, vr qui omnia ci demóftratio-Mw nc& methodo indipifci defideres,*45 nec foli eam provinciá tibi cómitte-reau-

Contraria à folis catrariis tol-

10 nófub eodem genere contineantur, nec po(sir^^

Vni pluribusdici cétrariemnon poffe.Morborum tempora, remedto-ri diffritiam

non indicant.

Morbi son. o-mnes quatuor

20 initia fupprefsionem incrementi indicarent. Id /ortisnatur ten

pora,

Acuti morbi fi-mulatq; inva-ferit, ad extre- pervenitmagnitudine.Morbi qui fudicantur, muti-lantur declina.

tione,Morbis poffe iminitio difcuts.

Phlegmoris inecipieutibs,có-modé adl»ibersaftringentia.

Robur quara-tione concilian

dum corporib.