Buch 
Epitome Galeni Pergameni operum : in quatuor partes digesta, pulcherrima methodo universam illius viri doctrinam complectens / per Do. And. Lacunam Secobiensem, Equitem auratum, & Medicum ... summa fide studioque collecta. Accesserunt eiusdem And. Lacunae Annotationes in Galeni Interpretes: ... ; Item, de ponderibus & mensuris medicinalibus utilis Commentarius: ...
Entstehung
JPEG-Download
 

489

plices fint, externi expirationem,interni infpira-

tionem perficiurit. Et primorü quidem duorum

actio eft, vt fupernam tantüm thoracis parté di-

latent: infernorü vero, vt infernam eius partem

conftringant, Qui ex collo defcendunt,retrahüt

fimul& dilatant fublimes thoracis partes. Exre

tis etiam* iuxta ipíum collum mufculis, hi qui

ad clautculas extenduntur, fines cartilaginum

quz illicfunt, contrahunt: quemadmodü etiam

ij, qui ad coftarü in fpina radices pertinent. Mu-

Mafculi abdo-(culi demum* abdominis,firmitudo exiftentes

unu. fepti tranfverfi, thoracis contractionem adiu-

uant. Cüm itaq; duo genera refpirationum fint,

nempefacilis& violenta, habeatg vtrag ipfarü

infpirationem& expiration£, fit vtin totü qua-

Refpirationis tuor fint refpirationis partes, Caterüm fingulis

partsi[ut q»a- his quatuor partibus, propria quxdam inftru-

fo., mentorü naturaineft. Quippe facili infpirationi

nfi fcptum tranfverfum fubferuit:violentak rum fi-

que organa is fcapularum pars, tum interni mufculi inter-

ferniant. coftales. At facili expirationi* mufculi famulan

tur abdominis:violente autem,* externi mufcu

li intercoftales. Atq; hoc quidem modo res mu-

Septi tran/uüer- fculorü fe habet.Porró nerui duo qui ad feptum

pertingunt, ex cónexione inter quartum& quin

tum colli vertibulü procedentes, in ipfam fepti

neruofam partem feinferunt. Qui vero á fpina

diíperguntur in mufculos intercoftales,tranfuer

fim progrediuntur ad pectus. At qui in alios mu

fculos refpirationis opifices feruntur nerui, fere

omnes ex fpinali medulla oriuntur.Volütas igi-

tur fimilis equiti exiftit, qui habenarum motu e-

quos ipfos impellit. Habenisautem funt nerui

fimiles,quemadmodum equis mufculi. Sic vero

& vrilitas extremi eft refpirationis votum, per-inde ac victoria artis aurigandi.

Ji nerui.

Mufculoris in-Jpirationi in-fermentiumneri,Voluntas eft e-quiti fimilis.Nerui babenis

fmt fimiles.

CGAALENI PERG.AMENIde difficultate vefpirationis,[i-ber primus.

Vodrrefpirandi difficultas refpira-tionis quzdam fitlefio, nomen a-pertéindicat.. Cüm igitur id quod

Dyfpnea eft re.|Jpirations la-

Jio.

Vni effe quod m atq; idem fibity femper fimileexi-Jécundum na- ftat, velvti regula quedam: varium autem atquemramóLh^ difsimile multiplicity errore involutum, acpro-Veri" f inde&infinitum numero, arte incomprehen-quod preter. Cile dore A(sibi:naturamexi. hiolte,quod przternaturá: impofsibile certe eft,fiit. huius immenfitaté certis terminis comprehen-moderatum dere,citra cognitionem eius quod habet fecun-omnedfe dw dumnaturam. Cümitaq; vnum fit hoc,& ani-plex. mali cómodum, palám eft etiam id moderatum

exiftere. Quare immoderatum fuerit,quod pra-ter naturam haber. Cüm igitur immoderatumomne duplex fit genere(aut enim deeft quid abeo quod fecundum naturam habet, aut exce-dit tot fané in feipfo particulares differentiasfortictur,quod pofsibile eft rem ipfam fufcipere,circa moderati exceffus defecüifqy. Sufcipitau-tem fimplex duplices: compofitum ver9 ex plu-

Refpirationis ribus, duplicatas, iuxta numerum eorum ex quipart prec-. bus conflatur./. At vero, cám duz quidem fintPd pnmz& principalifsima totius refpirationis

G.AL-DE DIFFICVIL. RESPIRAAT. LIB. Y.

fecundum naturam habet, vnum.

6o natura legem animal refpirabit: fin vero cx eis

4.50

partes,infpiratio videlicet,& expiratio: du ve-ro alie per accidens, nimirum quz interveniuntceffationes: in quatuor fané his vniuería con-fideratio derefpirandi difficultate cófiftit. Qua-re oportebit omnino vnam ex przdictis, aut,plures, aut fimul omnes vitiari, aut corrumpi,ut refpirandi difficultatifitlocus. Fueritautem Dyfpnea(imsoptimum, fimplicem appellare refpirandi dif- plex qu« fit dificultatem,qua vnam tantüm refpirationis par-«e»da, c que10 tem occupat: compofitam vero, qua plures lae- f?4/erea épo-duntur. Atcüm pofterius fit femper compofi-^"^rum fimplicibus,a fimplicibus aufpicabimur re-fpirandi difficultatibus. Quandoquidem igi-tur ex iis quas diximus partibus, duo motus(üt,infpiratio videlicet, expiratióque: dux vero hosceffationes diftingunt:ac generatio quidem motibus compofita eft, ceffationibus vero fim-plex: manifeftum vtique fuerit, immoderatio-nes illorum, plures: ceffationum vero, binas20 tantüm produci. He nang fimplices exiftentes,iuxta remporis quantitatem folum diiferentiasfortiuntur:motus verà folüim iuxta hanc,fediuxta quantitatem etiam fpacij localis,per quodinftrumenta refpirationis mouentur.Itaq; duplices erunt immoderationcs ipforii, quemadmo-dum S ceffationum, vtreg iuxta temporis qu&-titatem diducte,fecundum quas aut veloces aut* tardi motus dicuntur: duz vero adhuc aliz;iuxta quantitatem diftenfionis inftrumentorii di-30 ftincte, quarum nimirü ratione,aut magni,autparui appellantur. Siquidem infeparabilia funtab omni circa locum motione, tum rempus,tum,, rd,fpacium, per quod id quod agiturmotu, mo» et fpacium, peructur, Quemadmodum autem motui propria quod. mobilefunt velocitas atq; tarditas: ita& quantitati cef- corps mone-fationi, raritas& denfitas.Praterea cüm& ipfa r.^refpiratio ex contrariis motibus per ceffationes Mni d Hegdiftinctis cópofita fit, denfam ipfam reddet bre-

: d we À à quantitati prouitas ceffationü,raram veró longirudo. Atq; ha pria.

ab omui latío-

49 fane vniuerfz funt fimplices refpirandi difficul-

tates. Cüm itag refpiratio ex duobus contrariis Refpiratio coxmotibus conftet, infpiratione videlicet,& expi- flat ex contra-ratione: necnon ex ceffationibus binis:offenfio TRE AAnes vtig; circa motus cótingent, in velocitatem fmc.

& tarditatem,magnitudinémg& paruitaté:cir-

ca ceffationes vero, in raritatem& denfitatem:

necprater has, fimplicem aliam difficultatis re-

fpirandi differentiam reperias. Porró ciim vnü-

quodg ab iifdem peius aut melius reddatur, per

59 que omnino produci folet: certé fi fciuerimus à

quibus caufis refpiratio producitur, fciemus e-

tiam& refpirandi difficultatis caufas. Igitur ani

malis facultas thoracem mouet, cum quo fimul

pulmo mouetur:ad diftentionem cuius fequitur

infpiratio, ficvti ad contractionem ipfa expira-

tio. Etenim principalifsima refpirationis vtili-/ Refpirationi:tas, eft conferuatio caloris infiti, animalífq; fpi- vtilitasprina-ritus nutricatio. Si ergo& facultas,& vfus,& v- P4lifiima effnumquodg organorü optimé habuerint, iuxta EH LMI prinamma 1 maluq;[piri-fuerit quic vitiatü, iuxta illud etiam refpiratio- zu nutricatio.nem impediri eft neceffe.Inquirendü igitur iam,

quanam caufz effe pofsint reípirationis celeris. Vfum eund? ef-

In/eparabilia*

Enimvero fiillud eft verum, eandem vtilitatem /e refpirationis ,

árefpirationc quidem, ci qui circa cor eft calori:& p»l/-

]

ápulfi-: