snDetemporequietis.
Quintá auté aliam numerabis; quz eft inin-
termiísione, qua inter percufsiones intercedit.
Voco enim percufsiones, cüm arteria tactui no-
ftro occurrit:intermiísioné autem,quietem qua
Palfom dici fe inter duas percu(siones intercedit: fecundum
quentérarm, quam, frequés, rarus, atq; inter vtrung; medius
er modera». Sulfus iudicatur: quo in medio pulfus fecüdum
ec], naturam confiftunt; Porró omnes ij. temporis
tis iflolem c»€tiam quantitate diiudicátur.Nam freques dici-
diéflelgm,— tur,cüm quietis tempus breue fuerit; rarus; cum
diuturnum.Non fuerit autem alienum, fi tyroni
bus«ontractio arteria ponatur effe infenfibilis.Dezqualitate atq inzqualitate.::
..Aequalitas autem SCinequalitas in dictis o-mnibus differentiis inveniuntur. Nam vbiinil-lis ordine fe confequentibus eft aequalitas ac fi-militudo, zqualitarem tunc vocitamus. Verbi
Acqualitas pul gratia,fi pulfuum ordine fubfequentium magnifus quomodo i» tudo fuerit equabilis,ibi tum pulfum in magni-dicáda veniat, tudine zqualem dicerepoffumus: fin. in celeri-tate,celeritate qualem. Ad eundem etiam mo-dum in vehementia,frequentia,& languore; InInequalitas xc qualitas porró, equabilitatis eít labes, in.qua-pulívis quid. Nis pulfuum differentia ipía accidat.De pulíu ordinato inordinatóg.Nonnundjautem& poft certam quandá per-cuísionü numero prafinitarum feriem,pulfibuszqualibus inzqualis vnns intercidit,idqy multismodis, Nam tres equales, quartus inzqualisfubfequitur, feruatirgy id deinceps vno tenore:aut quatuor, quintus:pari modo& in omnialionumero.In quibus certé omnibus qualitas nóferuatur,ob edmqj caufam pulfus fit inaequalis.Quia veró certa qugdam feries feruatur,ob id ordinatus vocatur. Que certa periodos fi minimeferuaretur, pulfus is diceretur etiá inordinatus,De inzqualitate quz in vno pul-fu accidit.
Palfus ordina-t, mordina-ilr; quomododifcernendus.
Inequalitas invno pplu quá-
oss partibus arteriz fitu& motuinterfe difsidenti-9 accidat.
bus, tum cuiufq; pulfus motu fibiipfi non con-fentiente.Inzqualitas igitur in partium fitu accidit,cüm arteria ipfa à propria fede traducitur. Inmotuautem, cüm arteric velocius aut tardius,tempeftiuius aut ferius, vehementius aut lan-guidius, tempore diuturniore aut breuiore,afsi-duéaut penitus nihil, mouentur. At in fingulispulíus partibus eft inzcqualitas, cim pulfus eftintercifus,repetitve. Preterea cüm motu celeri-tatem eandem,aut vehementiam, aut languore,aut magnitudinem, aut paruitatem non íeruat,Sunt igitur hz fimplices inzqualitates.Depulíuum inzqualitate compofita,
Inaqualitates
fimplices p
fum,
Inequalitate^— Compofitz auté fuerint, quatenus licueritalcnin P"l- teram alteri, ac fingulas fingulis,aut vnam pluri
bus,aut plures pluribus copulari. Quarü nónul1 quidem adepte funt propriam appellatione:
quemadmodum pulíus vermicans, formicás,&Vermicaus pul
fos quando ac- reptanté vermem, atqj fluctus inftar fubfilienté
cidat. 4"^ Ms Jh enobis reprafentar,nó auté tota ipfa vno tempo-re dilatatur. Carterü fi cum exigua dilatatione idFlucluofus nll- accidat,vermicás; fin cü magna,fluctuofus fim-fus.
pliciter appellatur, Perfpicuü autem eft, q» vermi
G.41. INTRODVCTIO IN PVLSVS.
n
cans pulfus,languidus eft& frequens, Qui veró
languidus fuminé fuerit, frequens ac paruus, is. Formicans pw
formicás.cognominabitur:qui tametfi celeritate // q& dia
pra fé ferat,nà tamé eft revera celer.Hecticus ve 77...,' o:.. ormicans pH
19,d modo febris,ita pulíus quoqj nuncupatur; 5,5,, c.
quod nihil magnopereimmutetur,íed perpetuo je.
fui fimilis, cohzrés,acnundfolutus permaneat; He&cw pul-
vtpotetoto corporis habitu in febribus eiufmo^
di ac pulfibus,in ftatà morbofum mutato.Vtigi
io tur quz funt dicta,denuo inmemoriá revocem:
26
30
Accidit auté& in vno pulfu inequalitas, tum 46
so
hecticus. Vermicans quidem, cüm arteria velvt 6o
Pulíus magnus eft, qui fit càm arteria multü inlongü,latü,& pfundü diducitur. Lógus,cum inlongitudine tantü. Latus,cüm in latitudine. Al-tus,cüm in profunditatc. Pulíusauté vehemenseft, qui validée tactü percutit.Mollis,in quo arte-riz tunica bláda eft aé tenera. Celer, qui fítdumarteria exiguo tempore dilatatur. Frequés,cumparuo interpofito repetit/Aequalis,qui ferie catinua fibi eft equalis.Ordinatus, qui fiigulis periodis eftequalis. Qui vero in vnapercuísionee(t inzqualis,in vna percu(ísione diciturinzqualis.Pulfus omnibus his cotrarij, fatis:funt perfpicui.Liquet preterea, quod aliorü contrariorii 0-mniü vnus eft medius: equalis vero& inzeequa-lis,nullus eft medius:ficvti nec ordinati,& inor-dinati: quodg illorü quidem omniü medij ipfifunt fecundum naturam,in his vero folus equa-lis& ordinatus; feDe caufis pulfuuni.
Cüm ab omni cauía pulíus mutari foleant,triplicem& generaliísimá mutationis ipforü differentiam ftatuo. Àc prima quidem mutatio, naturalis exiftit: fecunda nó naturalis, dvis nondumprater naturá:tertia denigy prater naturá. Verüomnes he mutationes, diíterentias naturales fe-quuntur.Arteriz fiquidem, alij aliter natura mouentur, Proinde primas eas illi effe exploratasoportet,qui velit dignofcere,à qua caufa, X quatenus pulfum ipfum mutatii effe cótigerit. Pro-prium auté cuiufg pulíum experientia certo di- Pelfzm cuiufq;dicerit:ob idg; arteriá tangere faepe cóvenit, po- Propraum expe-ti(simü quidé perfecte fani, ac dum ab omni ve-"^"^ equaehementi motu quiefcit:poft auté,& in ipfis affe-&ibus.At cim fierinequeat vr pulíus omnii experientia explorétur,certe artifex plurimü pote-rit fi eorum qua multis pafsim fimiliter iníunt,fcientiam fibi cópararit. INam cómunio quadánatüre viris inter fe eft, quemadmodü etiam mulieribus: quam qui probe calluerit,à recto aber-rare non poterit. Acviri fanéin vniuerfum mu-lieribus pulfum habent maiorem multo, vche-mentiorémq;:ceterüm tardiorem pauló,aclon-gérariorem. Qui natura funtcalidiores, ij qui-dem pulíum habent maiorem& celeriorem, aclongeéfrequentioré, non multó tamen vchementiorem.Qui auté natura funt graciliores, maio- Pulfie graciarem quidem,aclongeé rariorem,verum non mul lorum.tó vehernentiorem. Mutatur vero pulíus,& perztates, Puero recens in lucem edito, pulfus fre-quentior eft, ficvti feni rarior. Qui vero atatefuntinter hos media, iis pulfus ad portione re-fpondent,provtfcilicet propius ad pueri aur fe^nis xtaté accefferinr. Pari modo puero quidemcelerrimus eft, feni vero tardifsimus:raediü me-diz«tates fortiuntur, Cererüm inter ztates,
Y dj
Pul/us ma-gnus.Longus.Latus.Altus.Vehbemens.Mollis.Celer,Frequens.Aequalis.Ordinattm.
Pulfus inter&-qualem 7 in-«qualem. nul-lus e medius:ficvti neq; in-ter ordimatumQ? inordinatit.
Polfüum.. mustationis-diffee
rentia triplex.
Pulfas viroris.
Pulfus calidio-rym.
Pulfus infan-tulit.
Vulíns feni.