Moderati pul-fons fol fingulisgeneribus indi

ufibiles funt.

Differentias fnterdum acciprpro generibusJfpeciebifgs.D/fferentue no"mé quibus poffit accommo-dari,

533

ficimus ditferentias. Altera erit eodem modo ta-belia,cum tribüs longitudinis differentiis, con-iunctas profunditatis tres habens.Tertia prate-rea, in qua profunditatis tribus, copulabunturtres latitudinis. Erunt itaque omnes differentiavigintifeptem,cüm fingula tabella nouem con-tineant; Czterüm hos omnes pulfus,qui conci-piuntur bini,ob dictas cauías omifimus:tradidimus autem eos, qui fingulis dimenfionibus in-telliguntur, numero nouem: atque eos qui tri-nis fimul, quos in tabella defcripfimus, viginti-feptem: quorum omniü fecimus cómune genusquantitaté diftentionis.Porro exceffus pultuumatq; defectus, qui vna dimenfione intelliguntur,à principio diuidere poteris: vt in magno nobise(t demonftratü. Nam moderati foli fingulis zeneribus indiuifibiles funt:alij autem, plures diuifioncs recipiunt, acfua quidem natura infinitas,Quod enim genus maioré& minoré exceflum& defectum obtinet, infinitas neceffe eft diife-rentias fortiatur, non tamen fecuudaum fenfum.Ergo efle quoddam genus pulfuü,qui in quan-titate difrenfionis confiftunt, fatis oftenfum eft.At quandoquidé celer quidam eft,& tardus,&moderatus, m arteriz motu pulfus: atqj horumcómune genus qualitas eft motus:num aliquodinvenire cómune genus valeamus qualitatis&quantitatts,nobis eftattendendü. Quod fine-quéamus,in prima referemus genera, tum quantitaté difrentionis,tum qualitatem motus.Ciümaüt qualitas motus ditferarà qualitare corporisipfius arterize, certe qualitatis przdicamentü có-muntc erit vtrigy generi: tamen genus haud itemambz qualitates vllum cómutie obtinent. Namperhomonymiá vtrag affectio qualitas dicitur.Neq enim eadem eft in ambabus qualitas ficvtiin albo& nigro;atq frigido& calido. Genus autem pulíuit in quantitate di(tentionis, à generemotus,corporisq arteriz, plane diftat:quátitas

fiquidem à qualitate difsidet: atqj idcirco etiàà 40

genere contentionis,necnona rhythmo, Kà genere ordinis& perturbationis illius, ficvti& a-qualitatis inzqualitatisqg. Quz quidem predi-camento Ad aliquid attribuuntur omnia. Proinde fupereft, vt illud c6paremus cium generecre-britatis X raritatis:nam hoc conftituere videturquantitas temporis quietis. Sed füb idem ficrurfus przdicamentü reducentur: genus amborumtamen non eritidem. Nam generetoto quanti-

t

v2

G.AL. DE DIFFERENTIIS PVLSVVM LIBE.

o

[*]

o

tas dimenfionis corporis, quititateabefttem- go. poris. Acnullum fane effe,apertü eft;in pulfibus

genus altius, quantitatis genere diftentionis.Verüm differenti ipfe interdum quidem atq; cà-muniter accipiütur,tum pro generibus,tum profpeciebus: peculiarius autem pro illis quz in di-uifionibus reperiütur, qua nec fpecies funt, necgenera. Diiferentiz tamen nomen poteft omni-bus aísigeari qualitatibus, quantitatibus,rela-tionibus,& vno verbo, vniuerfis, Namab eoquod differat vnum ab altero, nomen differen-tix facti eft& conceptum. Differuntauté qua-dam ftatim primis generibus predicamentorii,vrhomo, album,bicubitale,dexrrü.Nani vnumillorum eft fubftantia, alrerum qualitas, aliudquantitas, aliud Ad aliquid. Quzdam fubiectis

IT 534.

generibus fub his: vt album& triangulare.Co-lor enim,illius eft genus: huius figura, Hac rur-fus ambo przdicamento fubiecta funt Qualita-tis.Itag albo primü predicamentum cumi trian-gulari convenit: eft enim vtrüng; qualitas: cac-terüm generis funt diuerfi, hoc figurarii,illud colorim.Alia iam fpecie differunt, cüm non diffe-rantgenere:vt album& flauü. Similiter alia dif-ferunt numero:vt,gratia exempli,album ab hocalbo, peculiari quadam differentia difsidet, fedeidem fpeciei fubditum eft, albo:preterea vtriuf-que idem genus eft color,& commune predica-menti Qualitas. Atg ita fané quodlibetà quo-vis, alterum ab altero prorfus aliquatenus dif-fert. Quarido igitur differentia a differendo ap-pellata eft,& inventa: differreautem tum indi-uidiua,tuni fpecies, tum genera inveniunturfüb-alterna,€ femel omnia qux aliquo modo fant:differentidg rebus omnibus ineft, nó auté qua-litas: malé vtig; Archigenes prima genera diífe- Pul/uis differenrentiarü pulfuum, qualitates vocauit: nos auté tíarwm generarecte,atq ordine, cimhzc,tum alia omnia, di£ 277m Archi

Differentie nomer."vnde fitdu£lum.

:;: C.- genes perperamferentias. Quare etiam vniuerfo operi titulü fe- qualitates yo-amus, De differentiis palfuum, caust.

C.ALENI PERG.AMENIde differentiis pulfuum,lb. 111.

Iamor fapientiz atq; honefti fingulis iuxtà

p'aceret(vt ait tragicus)nulla foret mortali

bus contentio ambigua. Nuncquia non vi Costronerfiadetur omnibus idem nec honeftum, nec fapiens v»denafcatur.efle,neq; etiam verum, neceffarió controverfianafcitur.Carerüm qui in dubia opinione verfa-tur, quód non affequatur fcientiam, ei condo-nandum fucrit. At qui de nominibus digladian-tur,nec vllum hicfaciuntfinem aut modum, minime mihi venia digni uidentur. Nam rerü cimfit ea obícuritas, vtfi vel in triplum hac vita no-ftra prorogaretur, ne tum quidem exacte co-gnofcere omnia poffemus(quaratione addu-étus Hippocrates, vitam ait effebreuem,& ar-tem longam) quo modo, qui in iis que ab refunt tempus conterit, abfurditatis impudétiztnotamabiiciet? Etenim denominibuslabora-re,eft prorfus operam ludere: res autem ipfas expendere,artes locupletare.Perinde fiquidem eftfi vocemus ipfum pulfum Dionem: dicamus autem illum dignofci exacte, ficomprimamus ar-teriam,necleuiter attingamus: necnon pulfum Palfum. proficiproficifci à robore facultatis vitalis, efféqy fignü /ci à reborc fa-falubre in morbis:& preterea quales indicatio- culata vira-nes foleat promittere. Porro ipfiusroburictus,"^,in tactus impulfu,repulfu,fubuerfioncque pofi- Relur ipfo

3:- arteriavum t-

tum effe, omnibus in profeffo eft: at qua cau- usn. quondfa fíat,controverfum exiftit: vnufquifque fiqui- politum fit.dem propriam opinionem tuetur. Citius autem Chrif/avoriMofis affece& Chrifti fua deferant dogmata,&/fa»za fim-quàm qui fectis addicti& confecrati funt, tum iod dmedici,tum philofophi. Itaque inter pulíus eft me

Vita. breuis.Ars lenca.

6o quidam,qui tactum ipfum fubvertit: id eft, val-

de& cum renixu quodam pulfat. Dignofciturautem is, vbi plurimüm infigimus digitos, nonleniter palpamus.Caufa eius exiftit, facultatis robur pulfus efficientis. Proinde(i de medicis vo-cabulis primo omnis noftra poteftas fit infti-

tuendis,