3 1 %

O R

G

Sap. lo.

Teo.

caperuntque hoc facere , desistent a cogitatio -sii« 5 /««, donec eas opere compleant , venite igitur& descendamus , eSr confundamus ibi linguam eo-rum , <& non audiat unusquisque vocem proximifui . .Atque ita divisit eos Dominus ex illo locosuper faciem omnis terra , & cessaverunt adiftrcare civitatem & turrim . Et idcirco vocatumefl nomen ejus confusio , quia ibi confudit Deuslabia universa terra , & inde dispersit eos Dorminus super faciem totius terra. Et in libro quiSapientia Salomonis jocatur, mentio quoque fitde illa linguarum confusione quam secuta estgentium diyisio . Sic enim ibi de Sapientia :Hac & in consensu nequitia cum gentes confusafuissent, scivit justum, & conservavit fine quere-la Deo , & in filii misericordia fortem cuflodivit .De quibus longa & arcana fuerit disputatio .Sed me deterret istud ; Sacramentum Regis ab-scondere bonum efl , ne doctrinam a de anima-bus que in corpora , sed non ex corporibusmigrant , profanis auribus instillando , sanctacanibus dare & margaritas ante porcos proji-cere videar . Impium enim sit prodere arcanadivina; sapientis, de qua pulchre scriptum est:

!■ 4- In malevolam animam non introibit sapientia ,nec habitabit in corpore subdito peccatis . Sa-tis ergo suerit historico more exhibere queocculte quasi historia tradita sunt, ut qui possunt , sibi ipsi loci hujus intellectpm qus-rant,

12.7

a

Origenia- 3 °- Sie ^dur intelligenda res est. Qui om-na disper- nes in terra utebantur una quadam divina lin-fionis pe- gua , in illa utenda perstitere , quamdiu interpulorum f e consenserunt : nec se dimovent ab Oriente,explicatio, ^onec illis lumen & luminis asterni splendorlapit . Iidem illi ab Oriente recedunt , cumres illis ab Oriente aliene placent ; tumquecampum inveniunt in terra Sennaar, ( quae voxidem sonat ac dentium excuffio , quaque signin-catur eos amisisse ea, quibus aluntur, ) ibiquehabitant . Cum autem colligere materias vo-lunt, & cado res conjungere quas conjungi nonsunt idonea; , ut per res materia concretas adres materia solutas affectent viam ; tum di-cunt : Venite ; faciamus lateres & coquamus eosGtn.. tt. j. igne. Sed postquam, firmatis compactifque lu-to & materiis , ex lateribus lapides & ex lu-to bitumen efficere tentarum, urbemque exiis & turrim edificare , cujus culmen puta-bant, qua; sua erat altitudo extollens se adver-sus cognitionem Dei , ad cadum poste pertin-gere ; tunc , prout magis aut minus ab Orien-te discesterunt , rationeque habita conversionislaterum in lapides & luti in bitumen totiusque ex illis rebus constructi edificii , tradun-tur Angelis plus minusve molestis, bis aut il-, lis, b donec suorum scelerum pcenas persolve-rint : ab istis Angelis qui suam unicuique eo-rum linguam indiderunt , in diversis pro siiismeritis terra; partes abducuntur: ita ut hi qui-dem in regionem estuolam , illi in aliam suosfrigore incolas cruciantem > alii in cultu diffi-cilem , alii in cultu faciliorem : alii in ferisrefertam, alii in minus serarum habentem de-ducantur .

31. Observent deinde acutiores, qui in hi~storia , preter ea qua; vere gesta narrat , ali-quid reconditius norunt perspicere, observent,

a De Animabus . ) Vide Annotationes ad lib. i. nutn. 32, 33.b Donec &c. ) Vide lib, 4. num. 20.11.

E N I S

inquam , eos , qui primam linguam servaverenec ex Oriente egressi sunt, in Oriente reman-sisse orientalemque linguam retinuisse ; eos pre-terea solos partem fuisse Domini , populumejus dictum Jacob , Israel suisse funiculum he-reditatis ejus ; eofque solos subjectos fuisse Pre-sidi , qui non illos regendos sofeepit , ut pu-niret; quod alji aliarum nationum Praesides fe-cerunt , Animadvertant insuper , quoad homi-nibus licet , in illa societate , quam Dominusut prettantiorem partem sibi assignaverat, com-mitti peccata, primum tolerabilia, nee hujusmodi ut propterea relinqui deberent ; deindegraviora , sed que tamen ferri possent; id ac-cidere diutius ; remedia femper adbibita; illosad Deum ex intervallis reversos esse ; adver-tant quoque illos pro siiis peccatis traditos suisfe aliarum regionum Presidibus , ac primumlenius punitos inflictaque poena quasi eruditosin propria rediifle ; postea potestatibus tradi-tos suisse acerbioribus , Assyriis nempe & Ba-byloniis , ut scriptura vocat ; postremo, cumadbibita remedia malitiam femper crescentemnon compescerent , dispersos in alias partesfuisse ab aliarum regionum Presidibus : dissimu-lante Interim & negligente suo Preside , utipfe vicilsim, quasi se , quod equum erat, ul-ciscens , potestate accepta , ex aliis gentibusquos posset adduceret, leges iliis daret, viven-di normam presoriberet , perduceretque ad fi-nem , ad quem perduxit eos ex prima natio-ne , qui non peccaverant.

32. Jam hinc difeant harum rerum intelli-gentes , multo ceteris valentiorem esse, cui ob-tigere primi illi homines qui non peccaverunt:si quidem potuerit undecunque eligere quosvoluit , illos iis eripere quibus in poenam tra-diti fuerant, leges illis imponere eam que vitaenormam dare , qua; ad inducendam pristino-rum scelerum oblivionem conduceret . Verumhec omnia occulte, ut premonui, eaque tan-tum mente dicta sint, ut indicem unde confu-se audierint ii , a quibus memorata Celsus ac-cepit verba , diversas terra partes diversis pote-statibus , quasi quasdam prafefturas , commissasab initio , eodem nunc modo administrari . Quo-piam vero qui suis peccatis ab Oriente reces-serunt , traditi sunt in reprobum sensum & m , ^paffiones ignominia , in desideria cordis eorum , inimmunditiam , ut peccato siturati illud odiotandem haberent, Celso non assentimur asse-renti , iis inspectoribus diversis terra; partibusprepositis deberi , quod recte fe res singulo-rum habeant . Neque etiam eam agendi ratio-nem sequi volumus , que illis placet . Scimusenim fas esse leges regionum ab initio consti-tutas violare , iisque leges anteferre prestan-tiores ac diviniores , quas Jesus ut potentiorsancivit , eripiens nos de prafenti faculo nequam , GaUt. 1 , 4 .& de principibus hujus faculi qui destruuntur ;contra vero impium esse non se illi subjicere,qui sanctior sortiorquct Principibus omnibusaperte visos est , & cso Deus , ut Prophete,arite multa fecula, dixit: Tostula a me & da- PJal. --ho tibi gentes hareditatem tuam & poffeffionemtuam terminos terra . Et certe factus ille estexpectatio nostra , qui e gentibus credidimusin eum & in summum Deum ejus Patrem.

33. Ce-