Contra Ce

tis aciem «defigit ; ätque hac de causa meritose efferunt , & aliarum ut impiorum ct profa-norum societatem aversantur . Utinam contralegem non peccassent , occisis primum Pro-phetis , dein Jesix pes insidias sublato : nunchaberemus caelestis illius civitatis exemplum ,a quam Plato a meditatus quidem est , sed ne-scio an tantum potuerit , quantum Moysesejufque successores , qui genus electum , gen-tem stnctam Deoque dicatam pura doctrinaimbuerunt & ab omni superstitione avocarunt,

44. Quia vero contendit Gelsus quibusdamgentibus Communia esse cum Judaeis, quacum-que isti augustiora habent , age , haec quoqueconsideremus. Putat igitur unum & idem esse,caelum aut Deum colere , aitque Persas , quiJovi in eelsisfimjs montibus victimas mactant,idem facere ac Judaei. At non videt a Judaeis,ut unum Deum, sic unam orationis domum ,unum holocaustorum altare , & unam sacrisuffitus aram, & unum Dei summum stcerdo-tem agnitum suisse . Nihil igitur Judsis com-mune est cum Persis in celsiissmos montes ,qui multi sunt , ascendentibus , ibique sacrafacientibus legis Mostics sacris omnino disti-Ütbr 8 5 milia. Quippe figura rerum caelestium & um-bra erant illa sacra quae peragebant Judaeorumsacerdotes ex legis praescripto, sed clam & oc-culte explicabant, quae mens esset sacrificiorum,& quarum rerum signa essent. Persae igitur to-tum hoc caeli convexum appellent Jovem, nosVero neque Jovem , neque Deum dicimus esse caelum* ut qui sei mus naturas quafiiam Deoinseriores sepra caelos atque adeo fiipra natu-ram omnem sensibilem elatas suisse : de quo•P/. 148. 4, jstud intelligimus : Laudate Deum ~c<eli calorum ,& aqua , qua super calos sunt , laudent nomenDomini ,

45. Pauca etiam de eo disseramus , quodexistimat Celsus, nihil Interesse Jovem apella-ri aut Excelsem , aut Tenem , aut Adonai ,aut Sabaoth , aut Ammonem , ut ALgyptii ,aut Pappaeum ut Scythae : monito tamen le-ctore redeat in memoriam eorum, qua? de il-la questione supra diximus, cum de hujusmo-di rebus Celsus nos agere compulit. Hic quo-que disputo nominum naturam ab hominumarbitrio & legibus, non pendere , ut animumb induxit b Aristoteles. Nec enim linguis quibusutuntur homines, dederunt homines originem :id intelligentibus manifestum faciunt incantatio-nes, quas primi linguarum auctores usurparuntpro sua quisque lingua proque diversa nomi-num pronunciatione, Nam, ut jam supra pau-

a Plato . ) Plutarch. Orat. 1. De fort. Alex. Plato unicamRttpubliae formam scripsit , neque cuiquam persuasit ut ea ute-retur^ quod erat aufiera . Tbeodoret . Serm. 5. Oe Natura Homi-nis . Ubi sunt qui ad leges Platonts civitates gubernent , quiconscriptam ab eo Respublica formam amplexi fint ? Laert. iaPiat. Secundo ad juniorem professus eß Dionysium > locum at-que homines ab eo poßulans in Pepublica a se inflituta vi&uros •Quod ille quamvis pollicitus non tamen prsfiitit . La&ant.lib. 3, cap. 21.22. Si vacat , lege Athenäum , Platoni infensissi-mum, lib, u.cap. 15. Rectius Clemens , S'trom. 4. Scimus auttm & Platonis urbem exemplor * n c *l° esse. Spencer.b Aristoteles. ) Vide Annotationes ad lib. 1. num. 24.c Per naturam vel potestatem illorum nominum &c. ) VideAnnotationes ad lib. 1. num. 22.

d Sin autem dixeris, ) JambU libro De Mysteriis cap. De No-minibus divinis . Neque enim prorsus eamdem mentem fervantnomina in altam linguam interpretata sed sunt gentibus sin-gulis propria quadam , qu<e gentibus aliis per vocem significarenon poffwt • Accedit ad hac, quod fi significationum proprieta-tes per aliam linguam interpretari possimus , non tamen eamdemconservant permutata potentiam . Niceph, Greg. in Schol . ad Sy-

l s u m, Lib. V. 317

cis ostendimus, quae in certa lingua vim ha-bebant , ea , si in aliam convertuntur , neuti-quam efficient id quod efficiebant in propria.

Quod idem etiam erga homines animadverte-re licet . Nam si ciii Grajcum nomen ab ortuinditum est, hunc nomine vel ab Aigyptiaca,vel a Romana , vel ab alia quavis lingua du-cto incantaveris, non eodem illum afficias mo-do , quo affectus effet, si nomine primum im-posito fuisset incantatus : nec in Romano Vö*catum nomine, si in Graecum transferatur no-men , idem valebit incantatio , ac si facta fuis-set servato primo nomine. Jam si haec de hu-manis nominibus vera sunt * quid nos de no 5minibus cogitare oporteat , qu* qualicumquede causa divinitati tribuuntur ? Exempla con-feramus . Nomina Abraham , Istac , & Ja-cob, in Graecum converst, aliquid significant :

& qui aut in incantando aut in jurando no-minaverit Deum Abraham & Deum Istac &

Deum Jacob , quaedam c per naturam vel pö- ctestatem illorum nominum efficiet , adeo utetiam dsmones victi ipsius jusils obtemperent.d Sin autem dixeris : Deus patris dedi soni , & dDeus risus , & Deus supplantatoris , nihilo ma-gis efficies his nominibus , ac si illa pronun-ciares quae nulla potestate sunt . Item nomenIsrael si in Graecam aliamve linguam converta-tur , nullius roboris erit .- servatum vero &conjunctum cum iis quibuscum periti conjun-gere solent , efficiet id quod incantatores exquarumdam vocum pronunciatione sperandumesse prardicant. Idem dicendum & de voce Sa-baoth in incantationibus frequenter usurpa-ta . Nam si pro ea dicatur , Dominus virtu-tum , aut Dominus exercituum , aut omnipo-tens (diverse enim illam interpretes explicant)nihil proficitur : quod secus accidet , ut affir-mant harum artium conselti , si propria sualingua pronuncietur. De Adonai idem quoquedicere licet . Jam si neque Sabaoth, neque A-donai translata in eam significationem , quamGrarce habere videntur * nihil efficiunt : quan-to minus efficient, quanto minori virtute eruntapud eos, qui nihil interesse autumant, Jovemaut Excelsum , aut Zenem , aut Adonamm ,aut Sabaoth appellari?

46. Atque haec aliaque id genus arcana incaust suerunt , cur Moyses & Prophetae veta- Extd.zqJSrent , ne aliorum deorum nomen proferreturore , quod soli Deo preces fundere profiteba-tur , & eorum memoria in corde servaretur,quod a vanis cogitationibus vanisque dictis pu-rum se praestare didicerat. Haec etiam faciunt,

ut

nesti librum de Insomniis, pag. 362. sam Viso de nominibus quausurpant ( Chaldaeas intellige qttortiat e scriptis ba?c se collegis-se dicit ) ptacipiunt bae formula , nomina barbara neutiquammutaveris . Sunt enim no’mtnä singulis divinitus impofita , qu/evim & efficaciam incredibilem in sacris habent; veluti Sabaoth ,

Adonai, Cherubim, Seraphim, Abraham, lsaac, Jacob, <3 ce-tera ejusmodi , quorum sim & effit Suta obscurares, ut sapientiquoque Origeni visum est, fi ‘a Graea Dialt&o exprimeres. Aitporro Msculapius Mercurii ter Maxim, discipulus, in ea aratio-ne quam ad Mgr? ! ' !um re S‘ m babuit; his verbis : quantum iate fitum est , rex , preteeptiones tun a no;is traditas observa ,ne vel ad Grcecor perveniant tam arcana mysteria , velampullata eorum oratio & compta , gravitatem & pondusrerum eomP r * mai ' ac debilitet , minus efficacem nominum pro -nuntiationem reddat. Nam ejusmodi sermones , patria & verna -cula lingua explicati perspicuam diliorum intelligentiam conti-nent - s quidem ipsa vocis qualitas , & nominum JEgyptiarvmvis, effectum eorum que dicuntur in se comprehendunt i permu-tati autem & converst in aliam linguam , obscuri & inefficacesstuns. Spencer.