H o M I L

hov. Jp.ip

rationabili deliberatione , nbn ut misericors , -neerursum ut crudelis judex , sed & quasi uni pro-videns , & de omnium salute pertractans con-sideraverit populi damnum in unius venia ,baud dubium est quin faciat ejici unum de ec-clesia , ut multos Livet incolumes . Age nuncconsidera mihi & medicum si cessaverit a se-ctione ejus vulneris , quod secandum est ; sinon usserit quod indiget cauterio, videlicet pro-pter dolores qui ex talibus remediis consequun-tur, quomodo crescat infirmitas, & in deteriusvetus humor exuberet . Si vero ( ut ita di-cam ) temerarius ad ulcus sector accesserit , &inusserit plagam, curat eum,qui secatur & uri-tur , quia paulum severitatis assumpsit, licet vi-sus fuerit tegrotanti ad horam non misereri. Ita& Deus non unum hominem , sed universumcurat orbem, coelestia atque terrena , & omniaubique dispensat, & cum hoc provideat quoduni commodum sit, multo magis providet quidtoti mundo conducat & hominibus universis .Providet quidem & ea qu® uni expediunt, ve-rum ita ne unius utilitas omnium damno sit .Idcirco & ignis stemus praeparatus est , & ge-henna, & tenebrae exteriores : qu® omnia nontam ob eum qui puniendus est, quam propterUniversos homines constituta fune.

6 . Si autem vis hujus rei testem acciperescripturam, quod in aliorum eruditionem, licetjam desperabiles sint peccatores , & a curationepenitus alieni, torqueantur; audi Salomonem in1 Proverbiis dicentem: Pestilente flagellato impru-dens callidior erit. Non eum qui flagellatur di-cit callidiorem suturum , & sapientiorem pro-pter castigationem suam, sed insipientem a stul-titia ad prudentiam converti propter suppliciapestilentis t hoc quippe 'ex ipso nomine calli-ditatis significatur, & converti eum a cMdi-tate , dum alios cernit propter ea, quibus ip-e obnoxius est, peccata cruciari . Igitur pro-C no is , si tamen digni fumus salute , utin utilitatem nostram torqueantur . Etq omodo utile fuit peccatum Israel in salutemgen mm , " c utilis & quorumdam pcena alio-rum saluti . Et ideo bonus & clemens Deus :Non parcam , inquit, & „ on miserebor abritu eorum . J

7. Circumscripto autem hoc capitulo, videa-15. mus subfequens scriptura quid doceat: Audite16, ' 7 - & auribus percipite , & nolite extolli , q Uo .

niam Dominus locutus est . Date Domino Deovestro gloriam priusquam obscuret , & priusquam offendant pedes vestri super montes tene -brosos i, & sustinebitis lumen , & illic umbramortis, & ponentur in tenebras . Si non atidie-vttts , occulte plorabit anima vestra a faciecontumeli/e , & deducent oculi vestri lacrymas ,contritus est grex Domini . Eosdem vultaudii e, & auribus percipere, non contentus ,neque auditione solummodo , neque auriumperceptione; propter q U od ait : Audite & au-rt us percipite & q Uod ma j us e st , nolite

ex o 1 , v. reliqua quae sequuntur . Quid estergo audire & q uid est a J ibus percipere , exipsis ermonibus consideremus . Auribus perci-pere est ( ut mihi quidem videtur ) auribusqus: dicuntur audire . Quod autem prscedit ,Audite, h ad distinctio ncm ejus prsccpti di-vitur, quod pestea infertur , auribus percipite ,«oc imperat ut in montem & sensum ea qu®icuntur, excipiant. Neque vero hoc solumTom. in.

I A XII. 123

in loco, sed in omni scriptura ,sunt quasdam& facilia & prompta ad intelligejidiim., qusestatim ut lecta fuerint, utilitatem legentibus tri-buunt . Sunt alia -secretiora & ineffabilia , &

( ut ita dicam ) quibusdam oscuritatibus ,invo-luta . De his igitur qu® latent & expositioneindigent, arbitror nunc dictum esse : Audite ;de his autem qu® sine scrupulo interpretantisauditori commoda sunt: Auribus percipite. Per-curramus universas scripturas , & probati num-mularii effecti dicamus , hoc audire debemus ,hoc auribus percipere • Denique cum audieri-mus & perceperimus auribus qu® dicuntur ,non elevemur: Omnis quippe qui se humiliat Luc. 18.14:exaltabitur : Et Salvator noster, dicens : D‘fi‘te Matth. ir Pa me quia mitis sum , & humilis corde , & rg.invenietis requiem in animabus vestris : docetnos ne extollamur. Nam cijm multis vitiis -ge-nus vexetur humanum , hoc peccato vel rqaxi-me premitur . Nec unus est modus superbi® .

Alius irrationabiliter, & stultorum more jn iiseffertur qu® magis pudore digna sunt, aut cer-te modum elationis excedit. Alius quasi verisimulatione seductus so per iis elevatur quas sibidigna gloria putat, cum & in talibus periculo-sum sit gloriari.

S. Exemplum assumam, quo fiat manifestius.

Sunt quidam in eo se jactantes , quia filii re-gum sunt , & nobili familia nati. Istiusmodihomines ne umbram quidem & imaginem ela-tionis fu® possunt ostendere . Sunt alii qui deeo sublevantur , quia potestatem habent occi-dendi homines ; & , ut ipsi putant , ea fultisunt dignitate, ut quorum velint capita secent .

Horum gloria in confusione sua est. Alii superdivitiis sibi applaudunt, non his veris , sed.iisdivitiis qu® deorsum sunt . Alii superbiunt su-per domo splendida , super possdfionibus mul-tis, in quibus universis non est penitus glorian-dum . Quod autem verisimile & dignum judi-catur, ut quidam putant, gloriandum «st cumaliquis ob sapientiam suam elevatur , aut cön-scius sibi est quia decem jam annis res Vene-reas non tetigerit , sive ab infantia integer ca-stusque permanserit. Rursomque alius erigitur ,quia vincula pro Christo pomverir . "Rectaquidem videntur h®c omnia , & subjiciendaquadam persuasione ad gloriandum ; sed ne instis quidem ( si tamen scquimur veritatem )rationabiliter quis effertur, quia & in rebusbonis gloriandum est sine discrimine . Paulushabuit materiam elationis , habens in se visio-nes, relevationes, signa , virtutes , propter la-bores quos Christ» caussa perpessus est, propter■ecclesias quas constituit , contendens ubi Chri-stus non erat nominatus , ibi jacere fundamen-tum. H®c ornfL materi® erant gloriationum ,

& si sic expedi*- di cere » verisimilis caussa qu®honestam subjiceret jactationem . Sed quia nein talibus quidem sine periculo est sublevari ,benignus & providus Pater quomodo ei largi-tus est revelationes , & gratias disserentes, sicad tuitionem donorum suorum tradidit ange-lum Satan® , ut eum colaphizet , ne extolle- 2-.C0r.12 7.retur: & propter hoc ter Dominum rogavit ,scilicet ut ab eo discederet angelus Saran® ,

qui juxta dispensationem ei appositus fuerat .

Sed respondit ei Dominus ( dignus quippe

erat responsione Paulus ) & dixit ad eum : i.Cor.n.$.Susßdt tibi gratia mea , virtus enim in infir.piitate perficitur . Super nullo igitur glorian*

Q 2 dum