in Matth^um Tomus XVII.

VETUS INT ERP RET JT IO.quia non lipec Cassari dare tributum > tradereturj, Herodianis . Unde & Dominus videns nequi-d >8.^. tiam eorum ita dixit; Quid me tentatis hypo-crita ? Ostendite mihi numisma census , Nt illiobtulerunt ei denarium , Et ait illis Jesus : Cu-jus est imago hac , & suprascriptio ? Dicunt ei :Casaris. Tunc ait illis : Reddite ergo qua suntCasavis, Casari: & qua Dei sunt , Deo . Exhoc loco discimus Salvatoris exemplo , ut nonhis qu® a multis dicuntur, & pröpterea glorio-sa videntur., occasione pietatis attendamus , scdqua» convenienter fecundum ordinem rationis di-cuntur. Nam cum quereretur ab eo utrum li-cet Cefari dare tributum, an non: non simpli-citer dedit responsum secundum, quod videbatureis, sed dixit: Ostendite mihi numisma census :& interrogavit, cujus est inscriptio} Et dicenti-bus eis, quod Cassaris, respondit quod oportetreddere Cassari, quas Cassiiris sunt, & non eumoportet fraudare a propriis ejus pietatis occasio-ne . Nec enim ex eo quod reddit quis Cassariqua? Cassaris sunt, impeditur reddere Deo qua?Dei sunt.

I

personam hominis. potius respiceret, quam viamDei in veritate doceret? Apud te autem id co-gita, Pharisasorum discipulos dicentes: Magister y Matth. 2scimus quia verax es , & viam Dei in venta . l6 ‘te doces , & non est tibi cura de . aliquo ; nonenim respicis personam hominum , a ejusmodi lau- ade eum quasi dehortari ne Herodianorum per-sonam respiciat , eorumque qui a Cassaris par-tibus stabant, ut juxta Phariseorum sententiamtributum Cassari non esse solvendum affirmans,Herodianis ab ipsis traderetur . Quin & illudattende : Cognita autem Jesus nequitia eorum , Matth. aait : Qitid me tentatis hypocrita ? Se ergo apharisieis callido ac vasto animo ad se acceden-tibus tentari sciebat , ut quidquid ipse refpon-diflet , ex sua responsione insidias sibi instrue-rent. Hase ergo in hunc prassentis. evangelii 1 <>cum ad litteram dicta sunto, quibus consonantquas a Marco & Luca super iisdem rebus alla-ta sunt, quemadmodum ex evangeliorum intersc collatione ac comparatione existimare potes »nec aliam enim ac istam super hoc loco Mat- ■th®us profert sententiam , nec Marcus quoqueitidem ac Matthasus . Simul autem ad ea qua?.

jactantur a multis , proptereaque honorifica, vi-dentur esse, minime sub pietatis in Deum specie attendere a Sospitatore nostro docemur , scd adea qu® disquisitione Sc studio , nec-non & rationis consequentia adstruuntur ac probantur. Ob-serva enim quasstione hac proposita, an dandus esset Cassari census, nec-ne, opinionem suam simpli-citer eum non protulisse , sed cum dixisset ; Ostendite mihi numisma census , cujus esset imago ji-jac superscriptio quassiviffe , & cum Cassaris esse dicerent , Csesari qu® sua forent, poscenti red- 10. *denda. effe - neque pietatis specie hunc iis esse fraudandum respondisle . Non autem quse Cassarisunt, Caesari reddere licet, quas Dei autem sunt, Deo reddere sas non est» nec quas. Caesaris fuiCassari reddens quispiam, qua? Dei sunt Deo reddere prohibetur.

39.

ns

me

27. Potest aliquis moraliter intelligere locumistum hoc modo. Omnes CQnfistimus ex anima& corpore: differamus nunc dicere quoniam &ex spiritu, & debemus qu®dam dare quasi tri-butum corporum principi qui dicitur Cassar ,id est, necessaria corpori, & habentia imaginemprincipis corporum corporalem, hoc est, escas,

Sc vestimenta, & somnum, & quascumque ne-cessaria sunt ad repausationem simplicem naturascarnalis, sine quibus consistere non potest car-nis natura . Item quoniam anima quantum adnaturam suam secundum imaginem est Dei re-gis fui, qutecumque sunt convenientia animarumnaturae, id est, vite omnes quae ducunt ad vir-tutem, debemus ea Deo offerre. Qui ergo s u -pra modum docent legem Dei , & de rebuscorporalibus , & debitis corpori nihil curarepraecipiunt, ipsi fune Pharisei qui reddere Cas-sari vetabant : id est , qui tota virtute laudentomnino jejuniis & vigiliis debere affligere cor-pus, & abstinere ab omnibus quae sunt corpo-ralia, & necessaria corpori , ut nihil ex nobist,f. corporis principi tribuatur, quales sunt de qui-j. bus ait Apostolus: Novissimis temporibus rece-dent quidam a fide attendentes spiritibus erroris& dofirina damoniorum in hypocrifi loquentiummendacium , cauteriatam habentium conscientiamsuam , prohibentium nubere , & jubentium abfti -nere a cibis quos Deus creavit ad percipiendumcum gratiarum aBione fidelibus . Alii autem suntqui supra modum existimant oportere corpori-bus indulgere, & per omnia satisfacere principicorporum ; Sc ipsi sunt secundum similitudinemtributum. Salvator autem noster Verbum Dei ,Tom, III.

27. Hunc autem locum tropologice sic inter-pretari potest aliquis . b Ex corpore- & anima bconstati fumus ; quod autem spiritu etiam con-flemus , id imprasscntia dicere supersedeamus .Corporum autem principi, qui Cassar dicitur ,quoddam veluti tributum pendere debemus ,corpori videlicet necessaria, qua? corpoream cor-porum principis imaginem continent ; ea autemsunt alimenta, & vestes, & necessaria quies, acsomnus . Quoniam autem anima ad imaginemDei a natura comparata est, alia anima? natur®ac substanti® convenientia , ac congrua ipsiusregi, Deo scilicet debemus ; ea autem sunt advirtutem ducentes vi® , & gesta virtuti conso-na . Legis ergo Dei doctores de rebus ad cor-pus pertinentibus ipsique debitis eadem non sen-tiunt . Qui enim corpus quantum pote jejuniis& vigiliis macerant , rerumque omnium absti-nentia , quas corpus , & necessaria» jpfius fun-ctiones postulant , idem propemodum Eciuntac qui tributi C®scri non solvendi autores sunt.

Alii vero sunt pr®terea qui res hoc loco pro-rositas obscure interpretantur ; corpori autempandendum esse debitum sibi fingunt i at Sospi-tator noster qui Verbum Dei est, congrua cor-pori debita ab anim® debitis distinguens ait eReddite qua sunt Casaris , Casari-, & qua sunt yp, nt f JDei , Deo: imaginem quippe Csscris , corpo- 21.rearumque rerum pr$fert tributum , quod so-lum , neque quidquam amplius corpori debe-mus >

Herodianorum dicentium oportere C®sari daredilucide separans rationabilia corporis debita a

K k k debi-

? ^iusmodi.laude eum Ik c. } Theophy] a ft u s . fjuetius.

Ex corpo/e & anima conflati fumus &c. ) Theophylactus in hunc Matthsi locum, & in Mare. 12. Huetius,