Commentariorum Series. 48z

cujus falsos sermones prxdicant quasi veros, &docent. Secundum ha?c ergo qua? diximus, quiecclesiastice docent verbum, propheta; sunt Chri-sti . Qui autem Marcionis , vel alicujus eorumpraedicant verbum falsum , propheta; sunt An.tichristi ejus qui est secundum Marcionem , idest, illius mendacii quod introduxit Marcion :

& alii falsi propheta; sunt mendacii illius quodest secundum Basilidem , alii vero illius quodsecundum Apellem . Similiter dices & de prae-dicatoribus singularum h$refum . Omnia enim& persuasori a quae proferuntur ad defensionemAntichrist! verbi , ]signa sunt illius Antichrist!

Sc prodigia : quaecumque suggeruntur a sapien-ti isimo omnium bestiarum terra; serpente , & amagno sensu principe Assyriorum, signa sunt ma-gna & prodigia , ut in errorem inducantur , sipossibile est, etiam electi. Exaggerationis autemH. ' sermo est dicens : Si possibile ejt non enim pro-nunciavit neque dixit, ut in errorem mittanturetiam electi v sed ostendere vult quoniam frequen-ter valde persuasorii sunt sermones haereticorum,& commovere potentes etiam eos qui sapienteraudiunt. Sed prtedicente nobis omnia Salvatore,neque in solitudinem exeamus , neque qui pro-fitentur Christum in domibus esse , credamus .His autem qua; diximus, adjiciamus adhuc quo-niam omnis sermo profitens sc esse veritatem cumnon sit veritas , sive apud gentiles, sive apudbarbaros, aliquo modo Antichrist« est, volensj, seducere quasi veritas, & separare ab eo qui di-' ^ 8 ° s um Vif itas . Propterea non debemus'i, ' * 4, attendes eis qui dicunt : Ecce hic Christus , nonautem ostendunt eum in ecclesia qux plena estfulgore ab oriente usque ad occidentem , quaeplena est lumine vero, qu® est columna & fir-mamentum veritatis , in qua tota totus est ad-j ventus Filii hominis dicentis omnibus qui ubi-

'‘f.iS.io. que sunt - Ecce ego vobifium sum omnibus die-bus Vitee , usque ad consummationem sceeuh . Etubicumque fuerit quod est secundum dispensa-tionem passionis ejus, cadaver ejus, qui ideo ce-cidit ut erigat eos qui ceciderunt, illuc congre-j.. gabuntur non qualefcumqiie, sed aquilae discipu-**•40.31. Ii. De quibus etiam Propheta dicebat Penmge.rabunt stcut aquilte , & current , & non labora-bunt , & ibunt , & non esurient . Et Salomon inb f0v Proverbiis alsimilat eum qui in Deo est dives, di-'^' 5 - cens . p ara tfi sunt ei pennte stcut aquilte , & con-vertetur in domo prepositi sui. Et vide quoniamnon dixit : Ubicumque suerit cadaver, ibi con-gregabuntur vultures, aut corvi > sed volens osten-v dere magnificos & regales esse omnes qui in paf-

14. sionem Domini crediderunt , proprie dixit : Ubisuent cadaver , illic congregabuntur & aquilte .19. 48. Statim post tribulationem dierum illorum

sol obscurabitur , & luna non dabit lumen suum ,& stelhe cadent de coelo , & virtutes coelorummovebuntur . Et tunc apparebit signum Filii ho-minis in calo , & tunc plangent fe omnes tribustente . Considerantes majores propositiones in-currere quam est sensus hominum, etiam eorumqui plurimum in sapientia profecerunt prae aliis,age discutiamus sermonem : primum quidemqusrentes qua; facile recipi possunt ad expositio-nem evangelici textus , q Ua si Domino in ipsoprophetante : deinde requiremus qua? sit veritashorum verborum fecundum eos qui altius & sub-tilius esse aliquid arbitrantur in verbis , scrvan-* tes consequentiam moralium traditionum etiam«1 his, quemadmodum supra. Dicet ergo aliquis:

Tom. IU. ' '

Quemadmodum in magnis ignibus succendi inci- Al . TRAC1 .pientibus , tenebra; ex fumo plurimo videntur xxx.extolli : sic in cönfummatione mundi ab igne quiaccendendus est, obscurabuntur etiam luminariamagna , ut sole obscurato , consequenter ob-scurationi solis etiam luna impedita, nec a solepercipere lumen , nec proprium lumen dare fi.natur . Et sic necesse est comprehendant mundinaturam primum tenebrce magna; : sic autem per-marcescente stellarum lumine , reliquum earumcorpus crassius factum ut non valeat exaltari si-cut primum cum a lumine ipso portatum extol-lebatur, cadet de coelo. His accidentibus consc-quens est coelorum rationabiles virtutes patien-tes stuporem , commotionem aliquam pati , &conturbari , remotas videlicet a primis functio-nibus suis. Ita qui h®c sic intelligit esse , adji-ciet quia signum Filii hominis in quo coelestiafacta sunt qua; in coelis erant & qu® in terris,tunc apparebit : utputa , virtus quam operatusest Filius suspensus in ligno : & in coelo maxi-me fulgebit signum ipsius : & homines ex om-nibus tribubus qui prius non crediderunt Chri-stianitati annunciat® , adhuc autem male de eadixerunt, tunc recognoscentes per signum illudmanifestatum, plangent fe, & lamentabunt pro-pter ignorantiam suam atque peccata, quia ver-bum Domini figuraliter non receperunt > Aliusvero aliter arbitrabitur de his verbis : quoniamsicut h®c verba demonstrant, nec per ignemfiet mundi corrruptio , sed per desectionem ip-sius. Et alius utitur exemplo, quoniam sicut de-ficiente lumine lucerna; paulatim minuitur lu-men sic coelestium luminum deficiente nutrimi-ne , sol obscurabitur , jam non habens super sevenientia spiramenta ab eis . Majori autem lu-minari h®c patiente , multo magis & luna necipsum poterit exhibere splendorem igneum il-lum , & fecundum defectiones suas apparentem»

His ergo contingentibus super solem , lumenetiam stellarum deficiet , ut quod remanseritin eis quasi terrenum cadat de coelo: & omnescoelorum virtutes his accidentibus movebuntur .

Sicut enim in dispensatione crucis , sole defi-ciente , tenebra; factae sunt super omnem ter-ram : sic & signo Filii hominis apparente incoelo deficiet solis lumen , & lunae , adhuc &stellarum , quasi consumptum a multa virtutesigni illius . Quo apparente , qua; tunc in ter-ris remanserint tribus plangent se. Uretur adhaec exemplo Iscia; propsiet® dicentis hoc mo-do : Ecce dies Domini insanabilis venit , & irce !/>'. r z.A.& furoris , ponere orbem terne desertum , & 10. II.peccatores perdere ex ea . Stell# enim cteli , etOrion , et omnia ornamenta coeli non dabunt lu-men suum , et obscurabitur in oriente fis et lu-na non dabit claritatem suam. Ei precipiam or-bi terree mala , et impiis peccata eorum . Item& de Joel talia Ttnte faciem ejus confundetur fici,. lQterra , et movebitur coelum, Sol et luna contene- n.bricati , stelhe non dabunt lumen , et Dominusdabit vocem suam ante faciem virtutis sute , quiavalida sunt castra ejus nimis , quoniam fortia suntopera verborum ejus . Item : Et dabo prodigiain coelo sursum , et in terra , sanguinis , et ignis , 8

et vaporum. Sol convertetur in tenebras , et lu-na tn sanguinem , priusquam veniat dies Dominimagnus et preclarus. Et his similia multa inve-nies in scripturis, si nihil aliud in locis evange-licis aspicere volueris praeter simplicia verba. Nam Mattk , 4 _& secundum hoc quod dicit: Tunc plangent fiP p p r omnes