Commentariorum Series.

5 11

H.JJ,

Tegrram Dei esca 8c potus his qui exhibuerunt■f 1e dignos pane coelesti & pane angelorum , &

4, 34» esca illa de qua dicit Salvator : Mea esca est «ffaciam voluntatem ejus qui me mißt , & perfi.ciam ppus ejus , Quoniam autem in regno Deimanducabimus & bibemus, ex multis locis scri-pturarum est demonstrare, pracipue ex eo quodscriptum est : Beatus qui manducaverit panemin regno Dei , Ergo implebitur in regno Deihoc pascha , & manducabit eum Jesus eum di-scipulis suis , & bibet : & quoniam quod dicitApostolus : Nemo vps judicet in esca & jn po-7 ' tu, & ctetera, quce sunt umbra futurorum, re-velationem habet ad futura mysteria de escis 8cpotibus spiritalibus, quorum umbra fuerunt qua?de escis & potibus in lege fuerant scripta. Ma-nifestum est autem quoniam veram escam A ve-rum potum manducabimus <& bibemus in regno■fa Dei , aedificantes per ea & confortantes yenfli-

mam illam vitam . Et quod dicit ; Accipiens Je-sus panem , similiter & accipiens calicem , quiparvulus quidem est in Christo , & in Christoadhuc carnalis , jntelhgit communiter ; pruden-tior autem quaerat, a quo accipiens Jesus. Deoenim dante accipit & dat eis qui digni sunt aDeo accipere panem & calicem. Quomodo au-tem dat Deus panem, significat & Jacob dicens:a. 9j Si fuerit Dominus meus mecum , & dederit mihi**• *i. panem ad manducandum , & vestimentum advestiendum , omnia quacumque mihi , Domine ,-dederis , decimam decimabo tibi . Item scrjptumI'*»»,6tP' est jn evangelio fecundum Joaonem .' Non Moy-ses dedit vobis panem; sed Pater meus dat vo-bis panem de ccelo verum. Et semper Jesus hisqui fecum pariter agunt festivitatem , accipienspanem a Patre gratias agit, & frangit , & datl %6 discipulis secundum quod unusquisque eorum ca-' P ic a cc 'P e r e & dat dicens : Accipite , & man-ducate . & ostendit quando eos hoc pane nu-trit, proprium esse corpus » 'cum sit jpse Ver-bum , quod & nunc necessarium habemus , &cum fuerit in regno Dei impletum: sed nunc qui-dem nondum impletum: tunc autem impletum,cum nos praeparati fuerimus ad capiendum paschaplenum, quod venit ut impleat, qui non venit sol-vere legem, sed adimplere. Et nunc quidem im-plere quasi per speculum in aenigmate impletionis;tunc autem facie in faciem implere, cum veneritquod persectum est. Si ergo & nos volumus pa-nem benedictionis accipere ah Jesu qui consuetusest eum dare, eamus in civitatem in domum cu-jufdam, ubi facit Jesus pascha cum discipulis suispraeparantibus ipsum notis ipsius, & ascendamusad superiorem partem domus magnam, & stratam,& pra?paratam, ubi aecipiens a Patre calicem, &gratias agens, dat eis qui cum ipso ascenderint,l 7«28. dicens : Bibite , quia bic est sanguis meus novitestamenti, q u i A bibitur & effunditur : bibiturquidem a discipulis, effunditur aurem in remis-sionem peccatorum commissorum ab eis a qui-bus bibitur & effunditur. Si autem quaeris quo-modo etiam effunditur, discute cum hoc verboetiam quod scriptum est ; Quoniam cbaritas Deieffusa est in cordibus nostris , Si autem sanguistestamenti infusus est j n corda nostra in remis-sionem peccatorum nostrorum , effuso eo pota-bili sanguine in corda nostra , remittuntur &delentur omnia qua? gessimus ante peccata. Ipse'• autem qui accepto calice dicit : Bibite ex hocomnes , nobis bibentibus non discedit a nobis ,sed bibit eum nobiscum cum sit in singulis ipse-

id.

5 . ;.

*7.

aillj

o - 26.

quoniam non postumus soli & sine eo, vel man- Al>ducare de pane illo, vel bibere de generatione f-xsv.illius vitis veras- Neo mireris quoniam ipse est& panis, & manducat nobiscum panem , jpse e st& potus generationis de vite, .&bibit nobisoum«

Omnipotens est enim Verbum Dei , .& diversisappellationibus nuncupatur, & innumerabilis estjpse secundum multitudinem virtutum, cum sitomnis virtus unus & jpse , Deinde docebat di"scipulos qui festivitatem celebraverant cum ma-gistro , Sc acceperant benedictionis panem, .&manducaverant corpus Verbi , Si biberant cali-cem gratiarum actionis, pro his omnibus hym-num dicere Patri, & de alto transire in altum:quia fidelis non potest aliquando aliquid agerein convalle ; propterea ascenderunt in montemOliveti, in quo unaquaque oliva quasi arbor se-ciens fructum dicere potest ; Ego autem sicut pjal.ii.i®,ohva frugifera in domo Dei , £,t qui nondumsunt facti quasi oliva fructifera jn domo Dei ,sunt adhuc quasi novella olivarum in circuitu p/ e j t wj-imensa spiritalis patris fui, poliunt esse in mon-te Oliveti, de quo prophetat Sc Zacharias. Etquam apte mons misericordiae est electus , ubipronunciaturus fuerat scandalum infirmitatis di-scipulorum suorum ,* quia non optabat ut fie-ret , sed pronuntiabat quod erat futurum, jamtunc praeparatus non ut repelleret discipulos de-scendentes, sed ut reciperet convertentes,

87 . Tunc dicit eis Jesus; Omnes vos fcanda- Mattb. 26 .Ium patiemini in me has noBe . Scriptum estenim • Percutiam pastorem , & .dispergentur ovesgregis , Cum autem furrexerp, procedam vos inGaltheam . Qui scandalizantur, non in die scan-dalizantur , sed in nocte , ,& in nocte illa inqua proditur Christus. Sic enim & Petrus de-negans , non in die denegat, sed in nocte , &in nocte cui nondum propinquaverat lux, An-te cantum enim galli negat. Si quis auterriquae*rat quomodo post tanta &c talia signa, j& pro-digia , & sermones non ex inferiori virtute , 'quam ex qua secta suerant signa & prodigia .,dicto scandalizantur discipuli sciat quia vultostendere per haec sermo .- quoniam sicut nemo i^Gor.ja.j.potest dicere Dominum Jesum , nisi in Spiritufan&o , sic nemo potest sine scandalo esse sineSpiritu sencto. Quando autem implebatur quoddixerat Jesus; Omnes vos scandalum patiemini in Mani,. - 6 .hac noBe , nondum datus erat Spiritus sanBusadhuc, quoniam Jesus nondum fuerat honorifica - ’ 7 ' ■

tus t Nos autem postquam consessi fuerimus Do-minum Jesum in Spiritu sancto , quoniam quifpintu Dei aguntur , hi siln Dei f um , fi po stSpiritum sanctum scandalum passi fuerimus, autdenegaverimus, r>on habemus excusationis lo-cum, quasi scandalizati sine Spiritu sancto, autdenegantes sine Spiritu sancto . Et illi quidem,scandalizati sunt quasi adhuc consistentes in no-cte, nobis aurem jam nox remota est , dies au- lbi4.r$.ii*tem appropinquavit . Propter quod dicitur: Si- zz-cut in die honeste ambulemus . Qui autem ho-neste ambulat, in luce est, non denegat Chri-stum , quia non est in nocte . Adhuc autemideo illi scandalizati sunt in nocte, sicut Domi-nus ipse testatur, quoniam secundum scripturampro nobis omnibus Pater Filio unico non pe-percit , sed tradidit eum pro nobis in passio-nem, ut ad modicum dispergantur oves gregisscandalum passi, post hoc autem congregentura resurgente Christo, & praecedente eos in Ga-lilaeam» qui se sequi voluerint ia Qalila?am > ut

gen*

39-

UiJ, 3 .32.