Band 
Tomus primus.
Seite
35
JPEG-Download
 

De Principiis , Liber I. 35.

13.14.

J.MJ/.4.14. transeundum est , ubi scriptum est quia Betisspiritus efl , & ostendendum est quam conse-quenter his qu® diximus intelligi debeat . In-terrogemus namque quando ista dixerit Salva-tor noster , vel apud quem , vel cum quidqusereretur. Invenimus sine dubio quod ad Sa-maritanam mulierem loquens ista protulerit jad eam qu® putabat quod in monte Garizimsecundum opinionem Samaritanorum adorari o-porteret Deum , dicens quoniam Deus spiritusefl . Quaerebat enim ab eo Samaritana mulierputans eum este unum ex Judseis , utrum inHierosolymis adorari oporteret Deum , an inhm. 4.10. hoc'monte» & ita dicebat: Tatres nostri omneshoc in monte adoraverunt , & vos dicitis , quiain Hierosolymis efl locus ubi adorare oportet . Adh®c ergo quae opinabatur Samaritana , putansex locorum corporalium praerogativa , quodminus recte, vel rite adorabatur Deus , aut aJudseis in Hierosolymis , aut a Samaritanis inmonte Garizim , respondit Salvator esse rece-dendum a pr®somtione corporalium locorumJ m »- 4 .m. huic qui vult sequi Dominum, & ita ait: Ve-nit hora ut veri adoratores , neque in Hierosoly-mis, neque in monte hoc adorent Tatrem . Deusspiritus efl , & eos qui adorant eum , in spiritu& veritate oportet adorare. Et vide quam con-sequenter veritatem spiritui sociavit, ut ad di-stinctionem quidem corporum nominaret spi-ritum : ad distinctionem vero umbr® vel ima-ginis , veritatem . Qui enim adorabant in Hie-rosolymis , umbrse vel imagini caelestium de-servientes , non veritate , neque spiritu adora-bant Deum : similiter autem & ii qui adora-bant in monte Garizim.

5. Omni igitur sensu qui corporeum aliquidde Deo intelligi suggerit, prout potuimus ,confutato, dicimus secundum veritatem quidemDeum incomprehensibilem este atque insesti-mabilem . Si quid enim illud est quod sentirevel intelligere de Deo potuerimus, multis Ion-ii 6 modis eum meliorem este ab eo quod sen-»mus neceffe est credi . Sicut enim ii videa-mus aliquem vix posse scintillam luminis , allt

breviffim® lucem® lumen aspicere: & eum cu-jus acies oculorum pius luminis capere quamsupra diximus , non valet , si velimus de cla-ritate ac splendore solis edocere: nonne opor-tebit nos ei dicere , quia omni hoc luminequod vides , inestabiliter & inaestimabiliter me-lior ac praestantior est solis splendor ? Ita mensnostra cum intra carnis & sanguinis nostriclaustra concluditur, & pro talis materi® par-ticipatione hebetior atque obtusior redditur ,licet ad comparationem natur® corpore® lon-ge pr®cellens habeatur , tamen dum ad incor-porea nititur atque eorum rimatur intuitum ,tunc scintill® alicujus aut lucem® vix obtinetlocum . Quid autem in omnibus intellectuali-bus , id est , incorporeis , tam prsstans omni-bus , tam inestabiliter atque in®stimabiliter pr®-cellens, quam Deus ? cujus utique natura aciehuman® mentis intendi atque intueri , quam-vis ea sic purissima mens ac limpidissima, nonPotest.

6- Verum non videtur absurdum, si adevi-entiorem rei manifestationem etiam alia uta-mur similitudine . Interdum oculi nostri ipsamnaturam lucis, id est, substantiam solis intue-ri non possunt: splendorem vero ejus, vel ra-dios fenestris forte & quibuslibet luminum bre-Tom. I.

vibus receptaculis infusos intuentes , considera-re postumus fomes ipse ac sons quantus sitcorporei luminis . Ita ergo quasi radii quidamsunt Dei natür® , opera divin® providenti® &ars universitatis hujus, ad comparationem ipsiussubstanti® ac natur® . Quia ergo mens nostraipsum per seipsam Deum sicut est non potestintueri , ex pulchritudine operum , & decorecreaturarum , parentem universitatis intelligit.Non ergo aut corpus aliquod, aut in corporeesse putandus est Deus , sed intellectualis na-tura simplex , nihil omnino in se adjunctionisadmittens : uti ne majus aliquid & inferius inse habere credatur , sed ut sit ex omni parte(xovci' , & ut ita dicam ivuq , & mens , acfons ex quo initium totius intellectualis natu-r® , vel mentis est . Mens vero ut moveaturvel operetur, non indiget loco corporeo, ne-que sensibili magnitudine ,. vel corporali habi-tu , aut colore , neque alio ullo prorsos indi-get horum qu® corporis vel materi® propriasont . Propter quod natura illa simplex & to-ta mens ut moveatur vel operetur aliquid, ni-hil dilationis aut cunctationis habere potest »ne per hujusmodi adjunctionem circumscribivel inhiberi aliquatenus videatur divin® natu-ra» simplicitas, uti ne quod est principium om:nium, compositum inveniatur & diversom, &sit multa , non unum , quod oportet totiuscorpore® admixtionis alienum una sola( ut itadixerim ) deitatis specie constare . Quia autemmens non indigeat loco , ut secundum naturamsuam moveatur , certum est etiam ex noftr®mentis contemplatione . H$c enim si in soamensora consistat , nec ex qualibet causa aliquidei obtusionis eveniat, nihil unquam ex locorumdiversitate tardabitur , quominus suis motibusagat : neque rursus ex locorum qualitate aug-mentum aliquod , vel incrementum mobilitatisacquirit . Quod si obtendat aliquis ( verbi gra-tia ) quia navigantibus & fluctibus maris jactatisminus aliquanto mens vigeat quam vigere in ter-ris solet : non ex loci diversitate id pati , sedex corporis commotione vel conturbatione cre-dendum est , cu j m ens adjuncta vel inserta est.Vldetur enim quasi contra naturam in mari de 'gere corpus humanum , & propterea velut quadam fui insqualitate motus mentis incompositeinordinateque suscipere , & acuminis ejus ictusobtusiori ministerio dispensare, non minus quamsi qui etiam in terra positi febribus urgeantur:quorum certum est quod si. minus aliquid pervim febrium mens suum non servet officium,non loci culpam , sed morbum corporis estecausandum , per quem turbatum corpus atqueconfusum nequaquam notis ac naturalibus lineissolita menti dependit officia , quandoquidemnos homines animal fumus compositum ex cor-poris animsque concursu. Hoc enim modo ha-bitare nos super terram possibile suit . Deumvero qui omnium est principium , composi-tum esse non est putandum : ne sorte prioraipso principio inveniantur elementa este , exquibus compositum est omne quicqliid illudest quod compositum dicitur. Sed nec magni-tudine corporali mens indiget ut agat aliquid,vel moveatur : sicut oculus cum in majoraquidem corpora intuendo diffunditur, ad par-va vero & exigua coarctatur , & astringiturad videndum . Indiget sane mens magnitudineintelligibili, quia non corporaliter» sod sotel-