k

t

De Princip

evangelium docetur , quia omnia per ipsum sa-tia sunt , & sine ipso factum est nihil : & in-telligat ex hoc , quia non potest antiquior es-se in Deo omnipotentis appellatio quam pa-tris : per filium enim omnipotens est pater .Sed quoniam gloriam dixit este omnipotentis,cujus glori® aporrhcea est sapientia , hoc in-! telligi datur , quod etiam in omnipotenti®gloria societatem habeat sopientia , per quamDeus omnipotens dicitur. Per sapientiam enimqu® est Christus, tenet Deus omnium poten-tatum , non solum dominantis auctoritate, ve-rum etiam subjectorum lpontaneo famulatu .Ut autem unam & eamdem omnipotentiampatris ac filii este cognoseas , sicut unus atqueidem est cum patre Deus & Dominus , audihoc modo Joannem in Apocalypsi dicentem:•dpocal,i,2, Heec dlClt Dommus Deus qui est , & qui erat ,

& qui 'venturus est omnipotens. Qui enim ven-turus est , quis est alius nisi Christus ? Et si-cut nemo debet offendi cum Deus sit pater ,quod etiam Salvator est Deus : ita & cumomnipotens dicitur Pater , etiam nullus debetoffendi, quod etiam filius Dei omnipotens di-citur . Hoc modo namque verum erit illudquod ipso dicit ad patrem , quia omnia meaJoan, T7.10. f Ua f un t & tua mea , & glorificatus sum ineis . Si vero omnia qu® patris sont , Christisunt , inter omnia vero qu® sont , pater estetiam omnipotens , sine dubio etiam unigeni-tus filius debet este omnipotens, ut omnia qu®Phil. 1. 10 . habet pater , etiam filius habeat . Et glorifica-tus sum , inquit , in eis . In nomine enim Jesuomne genu flectetur calestium , terrestrium , &infernorum , & omnis lingua confitebitur , quiaDominus Jesus in gloria est Dei Patris . Igituraporrhcea glori® Dei fecundum hoc quod om-nipotens est , pura ac limpida ipso sopientiaest, glorificata tanquam aporrhcea omnipoten-ti®, vel glori® . Ut autem manifestius intelli-gatur qu® sit gloria omnipotenti® , etiam hocaddimus. Deus pater omnipotens est eo, quodpotentatum omnium tenet , id est , c®li &terr®, solis & lun® & stellarum, omniumquequ® in ipsis sont . Horum autem potentatumgerit per verbum suum , quoniam in nomineJeso omne genu flectetur & c®lestium, & ter-restrium , & infernorum. Et si omne genu fle-ctitur Jeso , sine dubio Jesus est cui subjectasunt omnia , & ipse est qui potentatum agitin omnibus , & per quem sobjecta sont patriomnia : per sopientiam namque , id est verbo& ratione, non vi ac necessitate, cuncta sob-jecta sont . Et ideo in eo ipso quo obtinetomnia, gloria sua est: & h®c est omnipoten-ti® purissima & limpidissima gloria , cum ra-tione & sopientia, non vi ac necessitate, cun-cta sobjecta sont . Purissima vero ac limpidissima gloria sopienti® , fatis convenienter di-ctum est ad distinctionem ejus glori® , qu®non pure , nec sincere gloria dicitur . OmnisV£ro natura qu® convertibilis est & commu-tabilis , etiamsi glorificatur in operibus justi-ti® jel sopienti®, per hoc ipsom tamen quod

qu'di! 6111 ^ et > ustitiam vel sapientiam , &o . n° c quod accidit , etiam decidere po-Tom. 1.

ii.

a ita enim censeo &c. ) £ x h; S verbis qua: grseceJustinianus ad calcem epistola! ad Menam, & qua; hocextu «aco exstitisse existimamus , liquet quam flusa«fi Rutinus qui ea omiserit, & alia substituerit . CerteRate filii detraxisse hoc loco Otigeusin queritur Hieri

iis, Liber I. 41

test : gloria ejus sincera ac limpidissima essenon potest - Sapientia vero Dei qu® est uni-genitus filius ejus , quoniam in omnibus in-convertibilis est & incommutabilis , & sob-stantiale in eo omne bonum est quod utiquemutari atque converti numquam potest, idcir-co pura ejus ac sincera gloria pr®dicatur.

11. Tertio dicitur sopientia effe splendor lu-cis $tern® , cujus rei virtutem jam in pr$ce-dentibus exposuimus , cum solis similitudinem ,

& radiorum ejus splendorem introduximus , &pro viribus nostris ostendimus quomodo hocdeberet intelligi . Addemus tamen etiam hocunum . Sempiternum vel ®ternum proprie dici-tur quod neque initium ut effet habuit , nequecessare unquam potest effe quod est. Hoc autemdesignatur apud Joannem cum dicit quoniam

Deus lux est . Splendor autem lucis ejus sopien- ijoan.1.5,tia sua est , non solum secundum quod lux est,sed & secundum quod sempiterna lux est , itaut ®ternus , & ®ternitatis splendor sit sopientiasua. Quod si integre intelligatur, manifeste de-clarat , quia subsistentia filii ab ipso patre de-scendit , sed non temporaliter , neque ab ulloalio initio, nisi, ut diximus, ab ipso Deo.

12. Sed & speculum immaculatum *V«p yesa;,id est , inoperationis Dei effe sapientia nomina-tur. Ergo inoperatio virtutis Dei qu® sit, priusintelligenda est, qu® est vigor quidam, ut itadixerim , per quem inoperatur pater , vel cumcreat, vel cum providet, vel cum judicat, velcum singula qu$que in tempore suo disponit at-que dispensat . Sicut ergo in speculo omnibusmotibus quibus is qui speculum intuetur , mo-vetur vel agit, iisdem ipsis etiam ea imago qu®per speculum deformatur , actibus & motibuscommovetur vel agit , in nullo prorsos decli-nans : ita etiam sopientia de so vult intelligi,cum speculum immaculatum patern® virtutisinoperationisque nominatur : sicut & DominusJesus Christus qui est sopientia Dei , de le ipsopronunciat, dicens, quia opera qu<e facit pater , j 0 an. y. ujhac etiam filius facit similiter . Et iterum dicit,quoniam non potest stlius a se facere quicquam ,

nisi quod -viderit patrem facientem . Quoniam j^dem.eigo in nullo prorsus filius a patre virtute ope-rum immutatur ac differt , nec aliud est opusfilii quam patris , sed unus atque idem , ut itadicam , etiam motus in omnibus est , idcircospeculum eum immaculatum nominavit, ut perboc nulla omnino dissimilitudo filii intelligaturad patrem Ea sone qu® secundum similitudi-nem vel imitationem discipuli ad magistrum aquibusdam dicta sont , & quod in materia cor-porali ea a filio fiant, qu® a patre in sobstantiisspiritalibus prius suerint deformata , convenirequomodo possunt , cum in Evangelio filius di-catur non similia socere , sed eadem similiter so-cere ?

IZ. Superest quid sit imago bonitatis ejusinquirere : in quo eadem , ut opinor , in-telligi convenit qu® soperius de imagine eaqu® per speculum deformatur > expressimus .Principalis namque bonitas a Ita etiam tcenseo asine dubio , ex qua Filius de Salvatore pulchrenatus: qui per omnia ima- dici posse , este qus

F dem

in epistola ad Avitum . Deum patrem omnipotentem , inquit ,appellat bonum & perfethe banitatii ; filium non effe bonum ,sed auram quamdam CeC imaginem bonitatis , ut non dicaturabsolute bonus, sed cum additamento, pastor bonas, &c. VideOrigenianorum lib, r. quxst. 2, num. 15.