66 O R i g
obstupescimus quod eminens omnium ista na-tura exinaniens fe de statu majestatis st ix ho-mo factus sit, & inter homines conversatus ,sicut gratia labiis ejus infusa testatur , & sicuttestimonium ei reddit pater cadestis , & ut si-gnis quoque & prodigiis variis virtutibufqueab eo gestis confirmatur. Qui etiam ante prae-sentiam stiam hanc quam ostendit in corporepraecursores suos & nuncios adventus siri misitprophetas; post ascensionem vero stiam in cae-los , sanctos Apostolos divinitatis sine virtuterepletos homines vel ex publicanis vel ex pi-icatoribus imperitos & indoctos circuire fecitorbem terrarum, ut ex omni genere atque exomnibus populis piorum plebem in se creden-tium congregarent.
2. Verum ex omnibus de eo miraculis &magnificentiis illud penitus admirationem hu-manae mentis excedit, nec invenit mortalis in-telligentiae fragilitas quomodo sentire vel in-telligere postit, quod tanta illa potentia divi-ND majestatis, ipsum illud verbum patris , at-que ipsa sapientia Dei, in qua creata sunt om-nia visibilia & invisibilia, intra circumscriptio-nem ejus hominis qui apparuit in Judasa , fuis-se credenda sit: led & ingressa este Dei sapien-tia vulvam feminae , & nasti parvulus , & va-gitum emittere ad similitudinem plorantiumparvulorum. Tum deinde quod in morte con-turbatus refertur , ut i ple etiam profitetur di-g cens - Tristis est anima mea usque ad mortem :
& ad ultimum quod usque ad eam quae interhomines indigniifima habetur , adductus estmortem , licet post tertiam stirrexerit diem,Cum ergo in eo quajdam ita videamus huma-na ut nihil a communi mortalium fragilitatedistare videantur, quaedam ita divina, ut nullialii nisi illi primae & ineffabili naturae conve-niant Deitatis , haeret humani intellectus an-gustia , & tantae admirationis stupore perculsaquo declinet, quid teneat , quo st convertat,ignorat. Si Deum sentiat, mortalem videt : sihominem putet , devicto mortis imperio cumspoliis redeuntem a mortuis cernit . Propterquod cum omni metu & reverentia contem-plandum est , ut in uno eodemque ita utriuf-que naturae veritas demonstretur , ut nequealiquid indignum & indecens in divina illa &ineffabili substantia sentiatur , neque rursumquae gesta sunt , falsis illusa imaginibus existi-mentur . Quae quidem in aures humanas pro-ferre , & sermonibus explicare , longe viresvel meriti nostri, vel ingenii ac sermonis ex-cedit . Arbitror autem quia etiam sanctorumApostolorum stipergrediatur menstiram : qui-nimo etiam fortassis totius creaturae caelestiumvirtutum eminentior est sacramenti istius ex-planatio. De quo nos non temeritate aliqua ,led quoniam ordo loci deposcit , ea magisquae fides nostra continet , quam quae huma-nae rationis assertio vindicare solet, quam pau-cissimis proseremus, suspiciones potius nostrasquam manifestas aliquas affirmationes in me-dium proferentes.
Igitur unigenitus Dei per quem omniafacta esse visibilia & invisibilia in superioribussermo disputationis edocuit, secundum scriptu-rae sententiam & fecit omnia , & quae fecit ,diligit. Nam cum invisibilis Dei ipse sit ima-
a Idcirco & homo &C. ) Graece haec representat JustinianusImperatos ut erronea ad calcem epistolae ad Menam . De hoc
E N I S
go invisibilis, participationem fui universis ra-tionabilibus creaturis invisibiliter praebuit , itaut tantum ex eo unusquisque participii sume-ret, quanto erga eum dilectionis inhadisset af-fectu. Verum cum pro liberi arbitrii faculta-te varietas unumquemque ac diversitas habuisfet animorum , ut alius ardentiore , alius te-nuiore & exiliore erga auctorem suum amore j 0/WiIOi ,s„teneretur, illa anima de qua dixit Jesus, quianemo auferet a me animam meam , ab initio videl.z.Ocreaturae & deinceps inseparabiliter ei atque rigenUn. q.indissoeiabiliter inhaerens , utpote sapientiae &verbo Dei & veritati ac luci vera? , & totatotum recipiens, atque in ejus lucem splendo-remque ipsa cedens , facta est cum ipso p r i n _cipaliter unus spiritus , sicut & Apostolus hi«qui eam imitari deberent, promittit, quia qui i.Cor.0.17.se jungit Domino , unus spiritus est . Hac ergosubstantia animae inter Deum carnemque me-diante ( non enim possibile erat Dei naturamcorpori sine mediatore misceri ) nascitur , utdiximus , Deus homo illa substantia media /
existente , cui utique contra naturam non eratcorpus assumere . Sed neque rursus anima il-la , utpote substantia rationabilis, contra natu-ram habuit capere Deum, in quem, ut supe-rius diximus , velut in verbum & sapientiam& veritatem tota jam cesserat . Unde & meri-to pro eo vel quod rota’ esset in filio Dei ,vel totum in se caperet filium Dei, etiam ipsacum ea quam assumferat carne , Dei filius &
Dei virtus , Christus & Dei sapientia appella-tur : & rursum Dei filius per quem omniacreata siint , Jesus Christus & filius hominisnominatur . Nam & filius Dei mortuus essedicitur , pro ea scilicet natura qua: mortemutique recipere poterat : & filius hominis ap-pellatur , qui venturus in Dei patris gloriacum sanctis Angelis praedicatur . Et hac decausa per omnem scripturam tam divina natu-ra humanis vocabulis appellatur, quam huma-na natura divina: nuncupationis insignibus de-coratur . Magis enim de hoc quam de ulloalio dici potest, quod scriptum est quia eruntambo in carne una , & jam non sunt duo , sed Scaro una . Magis enim verbum Dei cum ani-ma in carne una esse , quam vir cum uxore,putandum est . Sed & unus spiritus esse cumDeo , cui magis convenit , quam huic anima:qua: se ita Deo per dilectionem junxit, ut cumeo unus spiritus‘merito dicatur?
4. Quod autem dilectio- » idcino & homo anis perfectio, & meriti atf- fastus est Christus suo
merito hoc sortitus ,ut "Propheta testaturdicens: Dilexisti ju-stiriam , & odistiiniquitatem , pro-pterea unxit te DeusDeus , tuus oleo lae-titia: prae participi-bus tuis . Decebatenim illum qui nun • p s al ‘ 44s 8 ’
M-
&Mciyc, io.
sectus sinceritas ei hanc in-separabilem cum Deo fe-cerit unitatem, ita ut nonfortuita suerit , aut cumpersona: acceptione anima:ejus assumtio , sed virtu-tum suarum ei merito de-lata , audi ad eam Prophe-tam dicentem : Dilexisti ju-
stitiam ,&odisti iniquitatempropterea unxit te Deus , Deus quam ab unigenito fe-tum oleo Ixtitice pree partici - paratus est, una euntpibustuis. Dilectionis ergo unigenito ( Deum )merito ungitur oleo laetitia:, appellari , & conglo-idest anima Christi cum rificari,verboDeiChristus efficitur.
Ungi
autem Origenis errore vide Origenianorum lib. 2. qiitest. 3.mun. L.