1^2, 0 ß. I Q
dens , omnium consilii ejus dogmatum particepsfiat . Inter ea yero qua; animas attinent , quo-niam ha; perfectionem consequi nequeunt nisiper locupletem &: sapientem .& veram Dei . no»sitiam , necessario ut praecipua posita sunt q,uaeDeum spectant , tum quae unigenitum ejus;qualis fit naturae ; quomodo fit Dei filius ; quaecausa sit cur ad carnem usque humanam desccn-■derit, & hominem omnino assumpserit 5 quaesitillius operatio, ad quos , & quando perveniat,Necessario etiam oh quandam cum istis veluticognationem , de cceteris rebus rationabilibus,mm divinioribus, tum iis quae bcatitpdine exci-derunt & de causis earum lapsus actum eile o-portuit in divinae doctrinae sermonibus; sed &de differentia animarum , & unde istae differen-tia ortae sint; tum deinde quid sit hic mundus,,& quare factus, Praeterea unde malum tantumac tale in,terris, & utrum non in terris solumsit , sed etiam alibi , discere recesse est . Haec& similia cum sibi proposuerit ille qui sancto-rum veritatis ministrorum mentes illustrat spi-ritus , fecundo ipsi propositum est propter eosqui tantis rebus inveniendis necessarium laboremperferre nequeunt , rationem praedictorum oc,cultare vocibus quae opificia Dei sensibus obje-cta, homirtis creationem, & eorum qui ex pri-mis parentibus per successionem in multitudi-nem excreverunt, generationem enarrent. Idemquoque in aliis praestitit historiis quas justorumres gestas , eorumdem ut hominum peccataquaedam, nec-non injustorum impiorumque see-lera, libidines & cupiditates exponunt, Et quodmirabile prorsus est, ipsis etiam bellorum histo-riis , ubi victi , & victores commemorantur ,arcana quadam insunt mysteria quae iis solis quihxc perscrutari possunt , declarantur . Quod-que adhuc mirabilius est , ip& veritatis legeslege scripta continentur , ordine ac serie descri-ptis hisce omnibus ea potestate qUL divinae sa-pientiae vere conveniat . Id enim propositumfiiit , ut ipsum quoque spiritualium indumen-tum , id est , quod in scripturis corporeum est ,in multis non fit inutile , sed multos possit ?quantum capaces sunt, meliores efficere,
15, 3 Verum quoniam si legis utilitas & va-rietate oblectans historiae series ubique seseproderet, non utique credidissemus aliud quid-dam praeter id quod obvium est , in scriptu-ris intelligi posse , idcirco Dei verbum in le-ge ac historia interponi curavit offendicula ^impossibilia quadam, ne dictione nihil praeterillecebram habente deliniti , & nihil Deo di-gnum addiscentes , tandem a dogmatis receda-mus , aut nudae literae penitus adhaerentes , ni-hil divinius percipiamus , Oportet autem &jstud scire: cum eo praecipue spectet Dei ver-bum ut in rebus spiritalibus & gestis & ge-rendis seriem declaret ; ubi secundum histo-riam invenit facta quae arcanis istis accomoda-ri possent, illis usus est , multis occultans ab-strusiorem sensum : ubi vero in explananda il-la spiritualium connexione non sequebatur cer-tarum quarumdarum rerum praxis quae pro-pter arcaniora ante scripta suerit , scripturasubnexuit historiae quod factum non erat; imoaliquando quod fieri non poterat ; quandoquegutem quod poterat quidem fieri, sed factum
a Verum quoniam & c. ) De vario quo accipi debet scriptura
setisu quid senserit Origenes disseritur Origeniatiorum lib.a
E N I S
tamen non est , Accidit etiam aliquando utpaucae interjeista? sint dictiones veritati , si adcorpus spectes, non consentanea;. Est ubimul-tae hujusmodi sunt. Idem sere judicium de le-ge serendum est , ubi s$pe reperias quid pesse utile, temporibus legis conveniens; aliquan-do autem nulla apparet utilitas . Quin & in-terdum praecipiuntur impossibilia , & id qui-dem eo consilio, ut qui acutiores & in reruminquisitione acriores sunt , sese rerum scripta-rum considerationi atque investigationi dantes,sibi maxime persuadeant, dignum Deo in illisrebus sensum quaeri oportere.
1 6. Non solum autem de ii S quae adven-tum Christi praecesserunt, spiritus ita statuit ,sed utpote idem & unius ejusdemque Dei spi-ritus idem in Evangeliis & Apostolorumscriptis fecit : cum nec ea secundum corpora-lem sensum omnino nudam habeant historiameorum qute contexta sunt , utpote quL nonfacta sint ; neque leges & praecepta habeantrationi consentanea. Quis igitur sanae mentis 0existimaverit primam & fecundam & tertiamdiem , & vesperam & mane sine sole , luna ,
& stellis, & eam quae veluti prima erat, diemfine caelo suisse ? Quis adeo stolidus ut putetDeum more hominis agricolae plantasse hor-tum in Edem ad Orientem , ubi lignum vitaeposuerit quod sub oculos & sensus caderet ,
Ut qui corporeis dentibus fructum gustasset ,vitam inde reciperet , & rursus boni & maliparticeps fieret , qui fructum, ex hac arbore •decerptum comedisset ? Et cum Deus meridiein paradiso ambulare dicitur, & Adam sub ar-bore delitescere , neminem arbitror dubitarehis figurate per apparentem historiam qua; ta-men corporaliter non contigerit , quasdam in-dicari mysteria. Cain quoque recedens a con-spectu Dei manifeste prudentem lectorem mo-vet gt requirat quid facies Dei sit & quo sen-su quis exire possit ab ea . Sed quid attinetplura dicere, cum innumera ejusmodi, scriptaquidem tanquam gesta sint, non gesta vero ut1 itera sonat , quivis, modo non plane stipes ,colligere possit ? Sed & Evangelica eadem ser-monum specie plena sunt , cum in excelsummontem assumit Jesiim diabolus ut inde ipsitotius mundi regna & eorum gloriam osten-dat . Quis enim , nisi plane oscitanter ha;c le-gerit , non improbet eos qui corporis oculocui edito loco opus est ut inferiora & subje-cta videat , conspecta esse arbitrantur Persa-rum, Scytharum , Indorum & Parthorum re-gna , & regum apud populos gloriam ? Sex-centa alia his similia in Evangeliis observarelicet attentius legenti : unde colliget iis quVfecundum literam gesta sunt , alia adtexta essequa? non contigerint,
17. Si ad leges etiam Mosaicas veniamus ,plurima; si eas nude observari oporteat , ab-surdum - alite impossibile prteeipiunt . Absur-dum est vulturum esum prohiberi, cum nemone extrema quidem urgente fame eo adducipotuerit ut ad istud animal confugeret , Octodierum infantes non circumcisi exterminari egenere suo jubentur , cum potius si quid dehis ad literam scryandis lege sanciendum erat,prsEcipi oporteret ut eorum parentes vel eo-rum
b Quis igitur fame mentis &c. ) Vide Origenian. lib. r, qn, 6. & q. 1 z, n. i.