Contra Ce
& Jägyptios tuos hostes imitatus inficiaris di-vina este, quae Jesus teipso säten te patravit mi-racula ? Nam si miraculorum exitus , si totagens per miracula Moysis constituta , eviden-ter probant de Moyse Deum per illum haecfeciffe miracula ; cur idem non constabit deJesu, qui multo majora, quam Moyses , effe-cit? Ille enim Gentiles suos a femine Abrahamortos, circumcisionis aliorumque ab Abrahamcontinua successione acceptorum rituum religio-sos observatores , atque promtos jam & paratros nactus, eduxit ex Aigypto , eisque divinas ,ut credis , leges imposuit . Hic autem majusquiddam ausus , antiquatis institutis pristinismoribufque patriis , in quibus gentes educataesuerant , Rcipublicae formam Evangelicis prae-scriptis consentaneam superinduxit . Quemad-modum igitur Moyses , ut sibi apud senatumplebemque faceret fidem , opus habuit miracu-lis quae scripturae commemorant ; cur non Jesumiraculis opus fuit, ut illi fidem adjungeret po-pulus, qui signa & prodigia postulare consue-verat ? Immo majoribus divinioribusque, quamquae Moyses fecerat , opus fuit , ut averterentab inanibus sabulis humanisque traditionibus ,quae apud Judaeos vigebant; & persuaderent hu-jus doctrinae magistrum horumque miraculo-rum effectorem longe Prophetis antecellere . Etquomodo major Prophetis non erat quem Chri-stum & generis humani Salvatorem Prophetaepraenunciaverant ?
53. Neque vero quidquam hic Celsi Judsuscontra fideles dicit , quod non possit in Moy-objicit e ea- ^" en retorqueri : ita ut si Jesus praestigiator fue-dem in rit, suerit & Moyses, & uterque, si quid veriMoysen dicit Judaeus, de iisdem rebus accusari possint.tur 0r ^ UCn " (duod verbi causa de Jesu Judaeus ait ; 0 lucem& veritatem ! ipse sua voce declarat , quemadmo -dum veflra scripta testantur , venturos alios , quieadem miracula faciant , improbi tamen & praesti-giatores : id de Moyse repetere possit quisquisJudaeo non crederet , Graecus , -®gyP tIUS , stui-libet: O lutem & veritatem! ipse sua voce diser-te declarat , quemadmodum vestra scripta testan-tur , venturos alios , qui eadem miracula faciant ,improbi tamen & prcefligiatores. Scriptum est enimin veflra lege : Si surrexetit in medio tui Prophe-Heut. lz.i. ta 5 aut qui somnium somniaris , & dederit signumaut prodigium , & evenerit signum aut prodigiumquod locutus est, & dixerit tibi Eamus & sequa-mur deos alienos quos ignoratis , & serviamus eis snon audietis verba Prophet ce illius aut somniatoris ,& reliqua . Item quod ille contra Jesum dicit ;Qum etiam Satanam quemdam nominat insignemtalium rerum artistcem : id alter in Moysen con-torquens dicet : Quin etiam Trophet am somnian-tem nominat insignem talium rerum artificem .Quemadmodum autem apud Celsum Judaeus aitde Jesu ; <Ac ne ipse quidem instciatur in iis nihildivinitatis ineste , sed este sceleratorum hominum 0-
a Ita Zamolxis. ) Vide Herodotum lib. 4. & Annotationesad lib. z. contra Celsum num. 53* Paulopost codex Basileensis,tsfii ctuTQv * Hoeschelius Lc Spencer . Sed Ä* aliud'
quiddam de Pythagora tradit Hermippus . Ait enim illum , euntin Italiam venisset , tediculam fibi suhtevraneam tedificavijse 9ynatremque ea qua fierent , notatis quoque temporibus , in ta-bulas referre , deinde fecum , donec supra terram exire vellet ,tlescendcre jujsijse . Hoc igitur matrem fecisse . Pytbagoram ve-to post aliquod tempus gracilem corpore , vehementerque exftcca-tum supra terram exisse ; cumque in concionem ascendißet , exinferis fi venisse dixisse . Quin etiam ea que sibi acciderant ,ipfis recitabat . Illi vero his que dicebantur , deliniti , & illa-crimabantur , & ingemiscebant, Pythagoramque ipsum divinum
l s u m, Lib. II. 219
pera ; ita quisquis rebus de Moyse scriptis fidemabrogat, iisdem contra illum utetur verbis: Itanec ipse inficiatur, nihil in iis divinitatis ineffe, sedeste sceleratorum opera . Vertet in Moysen &ista: Oppreffus veritatis viribus , dum aliorum ar-tes detegit , suas & ipse redarguit . Dicenti au-tem Judaeo: Quomodo igitur non miserum est , exiisdem operibus illum quidem Deum existimari , a-lios vero prcefligiatores ? reponet quispiam pro-pter verba Moysis superius adducta : Quomodoigitur non miserum est ex iisdem operibus illum qui-dem Dei Prophetam ejusjue famulum existimari ,alios autem prcefligiatores ? Et quoniam Celsushoc argumentum urgens, ad ea quae, ut dixi-mus , in utramque partem dici possunt , adji-cit & ista : Cur illos potius , quam hunc , ex iis-dem rebus sceleratos existimem , praesertim cum ipsecontra se testimonium serat ? addam & ego: curex iisdem operibus sceleratos potius existimemeos , quorum signis & prodigiis Moyses vetathaberi fidem , quam Moysen ipsum , qui eo-rum signa & prodigia in invidiam vocat? De-nique haec subjungit, ut suae accusationi veluticumulus accessisse videatur : Istam & ipse con-festus est heee non este divinae natura , sed impo-storum quorumdam & sceleratifßmorum hominumindicia. Quis ille ipse est? Tu, Judaee , Jesumesse dicis , sed qui videt te eisdem crimina-tionibus obnoxium , illum asseret esse Moy-sen .
54. Post haec Celsi Judaeus ( ut quod sibiab initio proposuit sequar ) sic nos interrogatin sermone quem habet cum eis ex suis po-pularibus qui Christo adhaeserunt : Quo igiturargumento persuasi estis'i an quod praedixit se postmortem resurretsturum ? Et hoc proclive est, utsuperiora, in Moysen retorquere . Dicemus e-nim & nos : Quo argumento perssiasi estis ?
an quia de sua morte scripsit haec: Mortuusque Deut. 54.5a.est ibi Moyses servus Domini in terra Moah-ju-bente Domino , & sepelivit eum in Moab propedomum Tbogor . Et nemo cognovit sepulcrum ejususque in präsentem diem ? Sicut enim inde Ju-daeus calumniandi causam arripit , quod Jesusst post mortem resurrecturum esse praedixerit:ita de Moyse dixerit aliquis, ab illo scriptumesse in Deuteronomio cujus auctor est, nemi-ni notum esse sepulcrum ejus usque in prä-sentem diem , quo venerabilius id faceret , utignotum humano generi.
55. Postea sic Judaeus eos e popularibussuis, qui Jesu adhaeserunt , alloquitur: Uge,demus hac fuiste praditta . Ut quam multi alii ,ut stupidos demulcerent auditores & quaestum er-.
rore facerent , talibus prodigiis abusi sunt ? a Ita aZamolxis ‘Pythagora servus apud Scytbas , & Py-thagoras ipse in Italia; ita b Rampfinitus in y£- ^
gypto quem ferunt in inferis lustste testeris cum Ce-rere , indeque mantile aureum ab illa acceptum re-,portaffe ; ita c Orpheus apud Odrysas , d Protest- c d
laus
quemdam hominem odeo effi ccedebant , ut ei mulieres trade-rent , quafi aliquid ex ejus doftrina percepturas ; quas etiamPythagoricas vocatas fuisse tradit. Spencer.
b Rampfi»‘ taS - ) »erodot. lib. z. P ofl hsc aiebant regemhunc defiendijfi vivum sub terram , eo ubi Grati opinantur se-des infernos <#, & ‘bt cum Cerere aha lusisse : eil* aliquandovicisse , vicium autem aliquando suisse «Sr sursum iterum fuis-se reversum, rilunus ab ea obtinentem mantile aureum. Spen-cer-
c Orpheus .VDiodor. lib. 4. Bibi. Hist.
d Protsfilaur. ) Ocilius apud Minutium Felicem in Octa-vio pag. lz. Et tamen tanta at as abiit ; facula innumera flu-xerunt -• quis unus ullus ab inferis vel Protesilai sone remea-