37* O R I G

tinum videtur, cujusmodi est adulterii abstinen-tia, non idem tamen , sed diversum fieri prodiversis hominum voluntatibus, quse vel a la-nis vel ab improbis & impiis oriuntur prin-cipiis , cujusmodi sunt in Epicureo aut illoidiota.

64. Quemadmodum igitur unum illud fa-ctum , abstinentia scilicet adulterii , licet vi-deatur este unum , deprehenditur tamen essemultiplex, prout diversa stint dogmata & vo-luntates ; ita qui in aris , in templis , in si-mulacris colere divinitatem non sustinent , utScytha? , Nomades in Lybia , Seres quibusDeus non est , Perse, ad respuendum illumcultum aliis dogmatis moventur, ac illis, qui-bus Christiani & Judsei recusant hujusmodicultu prosequi divinitatem . Nemo enim illo-rum odio habet aras & simulacra , quod cul-tum divinitatis deprimere & in materiam illomodo elaboratam transferre vereatur ; nequequod putet Dumo nes infidere in quibusdam si-mulacris & - locis, ubi magicis carminibus reti-neantur , aut posse aliis modis quaedam locaoccupare in quibus victimarum nidore pastiillicite voluptatem venentur . Sed Judaei &Cbri-Deut6.\-. hiani propter istud '; Dominum Deum tuum ti-' mebis, & illi soli servies ; item propter illud:Exod.i0.3. 'H- on erunt tibi dii alii praeter me; &, TSfon fa-4. cies tibi idolum , neque omnem similitudinem quae

efl in caelo desuper , & quae in terra, deorsum ,& quae in aquis sub terra deorsum : non adora-AIrf/f.4.10. bis ea , neque coles i & propter hoc: DominumDeum tuum adorabis , & illi soli servies , &propter alia plura similia , non solum tem-pla , & aras , & simulacra abominantur, sed.etiam parati sunt mori ubi se dederit occa-sio , ut suam Dei summi notionem ab ali-qua ejusinodi impietate intaminatam fervent.

6;. De Persis jam supra diximus , ab illisnon templa quidem construi , feci Solem ta-men & Dei opera adorari . Id quod vetitumnobis est , ut qui docti siimus non creaturamRom, a\. ftC ! orarc } Ed Creatorem , & creaturam libera-tum iri a servitute corruptionis in Ubertatem glo-Ram.- .i 9 . ^ fli orum De i - tk exspeäationem creatum re-Rom L. 2q, gelationem filiorum Dei exspeflare , & vanitaticreaturam subjeßam, esse non volentem , sed pro-pter eum qui subjecit in spe ; proinde res cor-ruptioni servitutis subjacentes & vanitati sub-jectas & melioris conditionis spe sic permanen-tes adorari non oportere pro Deo, qui nullare indiget , aut pro filio ejus & primogenitoomnis creaturae . Atque hrec fu pradictis de Per-Coloff. 1.15 f arum gente aras quidem & simulacra averstin-te , sed creaturam loco creatoris colente addi-disse fatis suerit . Quoniam vero & Heraclitiverba recitavit, quibus subindi cari ait, stultumeste preces ferre simulacris , nist notum fit quidsint Diiy qui Heroes : dicendum , facile cogno-sci posse discrimen quod inter Deum , Unige-nitum ejus , dignatos a Deo Dei appellatio-ne, participes ejus divinitatis » & omnes Deosgentium qui Drcmonia sunt , intercedit sedDeum cognosci simul & simulacris cultum tri-bui non posse.

66. Neque solum stultum est simulacris pre-a ces ferre , verum etiam ad id a simulandum tra-

E N I S

hi exemplo multitudinis : quod faciunt Peripa-tetica? Philosophis sectatores , & qui Epicuriaut Democriti placita amplectuntur. Nihil enimin anima hominis vera pietate Deum colentisinesse debet adulterinum. Est nobis & alia cau-sa cur simulacris nullum honorem habeamus ,nimirum ne quintum in nobis est in hanc la-bamur opinionem , simulacra alios Deos esse .Quocirca vitio vertimus Celso aliisque simula-cra Deos non esse confitentjbus , quod sapien-tes habiti cultum simulacris deferre videantur.Eorum enim exemplo multi peccant qui nonsolum hsc sibi colenda esse putant ut se con-suetudini accommodent , sed etiam mente inhanc incidunt opinionem, illa esse Deos : qüöfit ut audire non possint, Deos illa non esse qua?ab ipsis adorantur . Ait quidem Celsus se illaDeos non existimare , sed dona Diis consecrata .At non ostendit , quomodo illa non sint po-tius consecrata hominibus, quam Diis, ut lo-quitur. Constat enim illa dona esse bominum,qui de divinitate in errore versamur ; Nequeetiam credimus simulacra fsse divina; imaginis,ut qua; Dei invisibilis & incorporei formatonon referant. Quod Celsus putat nos a nobisipsis dissidere cum negamus divinitatem essehumana forma, & nihilominus credimus Deumfecisse hominem suam imaginem, & in imagineDei fecisse illum ; id refellendum ut supra :nempe in anima rationis participe & ad virtu-tem formata impressum servari imaginis Deicharacterem : ubi etiam Celsus cum non intel-ligeret quid differant ha?c duo, esse imaginemDei , & creari secundum imaginem Dei , nosfacit dicentes , Deum fecisse hominem suam ima-ginem, & forma similem sibi. Sed Sc de his jamsupra dictum est,

67. Post ha;c Celsus de Christianis ait : Fa-cile concesserint ea esse cultui aliquorum consecra-ta , sive illi smiles , sive dissimiles forma sint ;non vero esse Deos , quibus bxc eriguntur , sedesse dxmones ; nec fas esse Dei cultori ullum d<e-monibus cultum tribuere . Si novisset da?monumnaturam, ■& qua? eorum unusquisque facit, sivevocetur ab illius artis peritis , sive sponte agatquod vult & potest .j si perceptam habuisset dedamonibus doctrinam, altam sane & natura? hu-mane intellectu difficilem; probro non dedissetnobis , quod negamus colendos esse d^monesei qui Jbmmum Deum adorat. Imo tantum ab-est uf cultum divmonibus deferamus, ut etiamillos &: precibus & aliis modis quos scriptura»saerte nobis suppeditant , ejiciamus b ex homi-num a.nknabus, ex locis ubi considunt, aliquan-do etiam ex animantium corporibus. Sa?peenimquaedam daemones faciunt, qua; e tiam animanti-bus perniciem afferant.

68. Quoniam vero superius permulta de Je-su a nobis dicta stint, non opus est ut eademnunc repetamus quo respondeatur ad istud :Manifeste convincuntur nec Deum , nec deemona co-lere , sed mortuum . Quam obrem hoc praetermisiso videamus quid deinceps Celsus dicat : Mcprimum qu&sterim cur colendi non fint dxmones ?'JSfome omnia pro Dei nutu administrantur , & exillo omnis est providentia ? Hsfonne quidquid fit sivea Deo> stve ab Mngelis , sive ab aliis dxmonibus,

sive

b Ex bominum animabas.) Vide Annotationes ad lib-1- con-tra Celftrm num. 2.

a Simulandum.) Vide Eufeb. lib. 4. Praefar. Evangel.in fi-ne capitis fecundi.