In Numeros
Mattb. ip, & Salvator docet y dicens : Scriptum est , pro-‘i‘0-6. pter hoc relinquet homo patrem & matrem , &
adharebit uxori sute , & erunt duo in carne una .Quod ergo Deus conjunxit, homo non separet. Etostendit utique observanda elfe h xc etiam, secun-dum literam, cum adjicit: Quod ergo Deus con-junxit, homo non separet. Sed & in aliis Apo-Ga lat, 4.12, stolus ubi dicit, quia librabam duos filios habuit ,unum de ancilla , & unum de libera , quis dubi-tat h$c secundum literam stare debere ? Cer-tum est enim., quia. & Isaac de Sara, &Ismaelde Agar filii sue.rint Abrahae. Addit tamen iisApostolus, &. dicit : Hac autem sunt allegorica,' qua» in duo testamenta convertit, & Sara; qui-dem sobolem tanquam in libertatem gignentisnovi testamenti liberos dicit; Agar autem tan-quam in servitutem generantis terrenae Jerusa-lem fili.os nominavit/Ostendimus ( ut opinor)auctovitate scripturae divinae, ex iis quae in le-ge scripta sunt , aliqua penitus refugienda este& cavenda, ne secundum literam ab Evangelii‘discipulis observentur : quaedam vero omnimo-de ut scripta sint obtinenda : alia autem habe-re quidem secundum literam veritatem sui, re-cipere tamen utiliter & necestario etiam allego-ricum sensum.
2. Erit ergo ;am lapientis scribae & edocti
'de regno Dei , qui sciat de thesauris his pro-ferre nova & vetera , scire quomodo in unoquoque loco scriptura;, aut abjiciat penitus oc-cidentem literam, & spiritum vivificantem re-quirat : aut confirmet omnimode, & utilem acnecessariam probet literse doctrinam : aut ma-nente historia, opportune & decenter introdu-cat etiam mysticum sensum . Sicut & in hocsermone quem habemus in manibus arbitror con-venire : decet enim & utile est etiam sacerdo-
*»C or.p.
tibus Evangelii osterri primitias. Ita enim &Dominus disposuit, Ut qui Evangelium annun-ciant, de Evangelio vivant, & qui altaw deser-viunt, de altari participent . Et ficut hoc di-gnum’ & decens est, sic e contrario & indecens& indignum existimo & impium , ut is quiDeum colit, & ingreditur Ecclesiam Dei, quiscit sacerdotes & ministros adsistere altari , &
aut verbo Dei aut ministerio Ecclesia» deservi-re , de sructit> US terr ® quos dat Deus solemsium producendo , & pluvias Ibas ministrart-Impium do , non offerat primitias sacerdotibus.. Nonnon offerre mihi videtur hujusmodi anima habere memo-prinds 5 riam ^ ei ' nec cogitare, nec credere quia Deussacerdoti- dederit fructus quos cepit , quos ita reconditbus. quasi alienos a Deo . Si enim a Deo sibi da-tos crederet, sciret utique munerando sacerdo-tes honorare Deum de datis & muneribus suis.Et adhuc ut amplius haec observanda etiam se-cundum literam ipsius Dei vocibus doceantur,addemus ad haec. Dominus dicit in Evangelii?:mh. rz. y# Vob - s & Tharisd hypocrita , qui de-
cimatis mentham , hoc est, decimam datis men-th *', & cymini , & anethi , & pratentis qutemajora s Unt i egis . typocrit# , hac oportet peri ,<& iU a n °n omitti . Vide ergo diligentius quo-modo sermo Domini vult fieri quidem omni-mode qu® majora sunt lems, non tamen omit-ti & haec quae fecundum ^literam designantur .Quod si dicas , quia h$c ad Pharisaeos dice-^ bat , non ad discipulos , audi iterum ipsum di-io. ' 5 ' ce ntem ad discipulos , T$ifi abundaverit justitiavestra plus quam 'Pbarisaorum & Scribarum ,non intrabitis in regnum edorum . Quod ergoTom, ii
Homilia XI. 22/
vult fieri a Pharisseis, multo magis & majorecum abundantia vult a discipulis impleri : quodautem fieri a discipulis non vult , nec Phari-seis imperat faciendum. Quomodo autem plusvelit fieri a discipulis quam faciunt pharisaei ,in co declarat ubi dicit : Didium est antiquis , lhid.it. 11,non occides . Hoc observant & Pharisaei . Di-scipulis autem dicit : Ego autem dico vobis. , ^
quia fi quis iratus suerit fratri suo , reus erit ju-dicio . Similiter & de eo quod scriptum est ,
Tslpn adulterabis , suorum discipulorum in co ^vult amplius abundare justitiam , ut ne mulie-rem quidem yideant ad concupiscendum . Igi-tur ex his quae protulimus paucis, si qui stu-diosi sunt in scripturis divinis. , perfacile col-ligere poterunt etiam eseterorum distinctiones.
Sapiens enim si audiat, inquit, verbum non Prov.i.^.solum laudabit, sed & adjiciet ad illud. Quidadjiciet ? ut discutiat & discernat in singulisquibusque capitulis legis , ubi fugienda sit le-gis litera , ubi amplectenda , ubi etiam narra-tio historise cum mystica expositione conve-niat . Christus enim nos redemit de maledifto 13.
gis : non redemit de maledicto mandati , necde maledicto testimonii , nec de maledicto ju-diciorum , sed de maledicto legis - id est , nesubjecti essemus circumcisioni carnis nec obser-vationi sabbatorum , aliisque horum similibus,quD non in mandatis , sed in lege dicendasunt contineri . Quomodo ergo abundat justi-tia nostra plus quam Scribarum & Phari Lo-rum , si illi de fructibus terne sua; gustare
non audent priusquam primitias sacerdotibusofferant, & Levitis decimas separerent,- & egonihil horum faciens , factibus terne ita ab-utar, ut sacerdos nectat, Levites ignoret, di-vinum -drare non sentiat . Illud sane neces- Lex dupli-
iSrio commonendum est , quod lex duplici- citer dici,ter dicitur : nam generaliter omnia ista , hoc £ur -est , mandatum, justificationes , prtecepta, te-stimonia , judicia , lex appellantur : speciali-ter autem pars aliqua ex iis quie in lege scri-pta sunt lex dicitur , ut sunt ista de qui-bus superius disseruimus . Generalis autem lexsignificatur , verbi gratia , cum de Salvatoredicitur , quia non venit solvere legem , sed ad- ,
implere . Et item alibi : Tlenitudo ergo legis est Manh - e >' Y i'
diledlio . In quo utique omnia simul quD feri - Rom.i5,10,pta sunt in lege, legem nominavit. H xc dixi-mus asserentes mandatum de primitiis frugum ,vel pecorum , debere etiam fecundum literamstare .
z. Nunc autem videamus quomodo & allego-ricum, id est , spiritalem recipiat intellectum .Requiramus ergo sicubi in scripturis prseterh$c de quibus supra dictum est , invenimusprimitias nominari, hic enim dixit, Omnes pri- M
fflltias olei & vini, & frumenti, horum omniumpyimitia qua oblata fuerint Deo , tibi dedi ea .
Requiro ergo nunc prieter ha?c ubi primitisenominentur . Si enim omnes primitiv ad pon-tificem pertinent, necessario nobis & pontifexrequirendus est , ad quem pertinere debeantetiam illa primitbe quas in aliis scriptura; jocisinditas invenimus . Et primo quidem omniumde ipso Domino Christo legimus scriptum , nni a Colojs.i,i8.sit pnmitia» mortuorum . Eit ergo & jpf e a E„ 2I>qua in parte piimitis . Et iterum invenimusde quibusdam dictum ab Apostolo, quia sunt '- Gor - l6 - l S'primitiae Asia;, & alii primitia» Achais. Undeconsequens est per singulas Ecclesias aliquos
F s L cre-