Zh% OfUGENIS IN

tcs emisit ad aquilam fecundam, ut irrigaret eamcum gleba plantationis ejus in campo bono : tkaqua amita . Et quidem irrigata est h*c ipsa vi-tis, Sc translata ad aquilam secundam , ut face-ret incrementa , ut afferret fructum , ut fieretin vitem magnam. Idcirco Prophet* imperaturut dicat , quia testamentum transgrediens vitisquod fecerat cum aquila priore, & statuens il-lud cum secunda, non dirigatur, neque radicesteneritudinis ejus effloreat : quin potius fructusejus propter transcensionem ejus putreant , &arescant omnia qu$ de ea oriebantur, & jam ul-tra non habeat brachium magnum & populummultum : evellatur autem radicitus, & licet ir-rigata fit, tamen non perseveret, & non diriga-tur in ubertatem : statimque ut contigerit eamventus urens arescat , & cum gleba plantationisfjx siccetur. Hoc propositio ipsius historia? ex-poscit, ut qu* [obscurius dicta sunt, quibusdamadjunctis sermonibus planius enarremus . Et fitantus labor est , ut ipsum quod dicitur iotelli-gatur, quid neceffe est dicere ipsam qmestionemquantam habeat obscuritatem , qua? sit aquilaprior, quid sic Libanus, qu* cedrus, qua? sum-ma cedri , qua? aquila secunda , qua? translatiovitis a priore ad sequentem ? Si aliquando Deiindiguimus auxilio ( scmper autem in intellectuscripturarum Spiritu sancto indigemus ) nuncprosecto tempus est quod nobis prtestet auxilium, & pandat ipse qua? dixit. Quomodo Sal-vator noster in evangeliis quasdam parabolas ipseinterpretatur , sic & nunc Propheta in fecundaprophetia qua? in reliquis lecta est, significat quiaa aquila 9 prior Nabuchodonofor sit rex Babylo-nis qui ingresius est in Libanum , id est, Jeru-salem & accepit de summis cedri , id est, re-gem Jerusalem , & principes ejus : & attulit eain terram Chalda?orum, scilicet in Babylonem.Plantavit quippe in captivitatem accipiens filiosIsrael, & de regio semine , & de genere prin-cipia rn in eadem terra constituit . Post hoc au-tem, & post regiam stirpem, alia quoque mul-titudo capta est ab eo, & vitis effecta est, non■tam robusta quam fuerat cum fuistet in vineaDei & in terra sancta , ubi sacrificia Dei cele-brantur, scd erat in Babylone translata vitis jn-|j firma. His b ira gestis , inter Pharaonen, regemyEgypti, & Nabtichodonofor regem Babylonis,bellum ortum est . Igitur populus qui cum re-gibus suis ac stirpe optimatum ab Assyriis fue-rat afflictus , reperta occasione qua jugum Na-buchodonosor abjiceret, & ejus imperio libera-retur, intulit se ad fecundam aquilam grandem,magnarum alarum , id est, Pharaonen». Deindesic ordine currente rerum, quia Deus non Pha-raoni tradiderat, scd Nabuchodonolor, & ilii nonsustinentes judicium & imperium ejus , excusse-rant jugum Nabuchodonolor de cervicibus suis,& ad Pharaonem transgressi suerant, ira Dei su-per cos ingruit, & contra evenit quam putave-rant . Oportet quippe eum qui a Deo damna-tur , non fugere sententiam ejus , nec volunta-tem judicantis velle mutare , verum patientiffi-

a Aqui'ia prior Nabuchodonofor , &c. ) Catena» m-lf. Ad lit-itram quidem , prima aquila magnarum alarum , Nabucbodo-•nosor est. ly namque in Libanum ingressus , id est , Jerusalem ).teptt ex summitatibus cedri ) regem videlicet Jerusalem & prin-Cfpes ejus, & tulit in terram Chaldaeorum ^ nempe Babylonem *plantavit enim in captivitate , sumens filios Israel cum semi-&e regio Cr senatoria , reliqua -multitudo fasia est invitem -50On robujiam , ut atim , quando erat cum DeoJj Jiis ita gestis , inter Pharaonem , &c. ) Catena? mss. Se*

Ez ECH1ELEM

me sustinere, donec ipse Deus liberet qui dam-navit . Igitur quia ad Pharaonem transtulit sepopulus, relinquitur ab auxilio Dei , & pejorapatitur quam ante perpes! 1,8 e st a Nabucbodo-nolbr. Diximus solutionem parabo!* juxta litte-ram , & id quod scriptum est : sequitur duriorinterpretatio , & difficilis ad intelligcndum , fe-cundum verum Nabuchodonofor, & verum Pha-raonen» , & ea verba qu* de aquilis pr*dictasunt . Idcirco autem ante interpositionem se-quentis lectionis, hanc expositionem summatimsirictimque praediximus, ut & pr*scns locus fa-cilius intelligatur , & nihilominus fervetur locoscio plenior expositio , & consequens parabolaetiam, juxta allegoriam latissime disseratur.

z. Verum nunc pauca debemus assumere , &quasi quodam armamento sutura? interpretationiviam sternere de his qu* nobis Dei gratia lar-gitur, scientes quid in sequenti plenius expone-mus. Ac primum quidem videndum est, quareNabuchodonofor & Pharao aquil* dicantur. For-sitan quxrit quispiam qui non otiose & transi-torie scripturas legit : Nabuchodonofor aquilaest magna , & magnarum alarum , & hic Pha-rao alia aquila magna similiter alarum ingen-tium, & in lege inter immunda animalia positaest aquila : quare & justus dives effectus pr*pa-rat sibi alas aquila? , ut postit converti in do-mum principis fui ? Quare etiam repromissioqu*dam est apud Isaiam Prophetam dicentem : (

fusti accipient pennas ut aquila , current & non jfaiA a ‘ >laborabunt, gradientur & non esurient ? Si enimimmunda est aquila , non oportet nos pennasaccipere ut aquila , cum justi fuerimus: nequecum diviti* nobis creverint oportet prspararenos nobis pennas aqtiil* . Cui primum respon-dendum est, qu*dam nomina animalium in scri-ptura in utroque genere, id est, in malo ac bo-no posita : ut puta leo & in bonam accipitur& in malam partem . In bonam sic : Catulus g e „ t 4rleonis Juda , ex germinatione fili mt ascendisti ,accumbens dormisti tit leo , & ut catulus leonis ,quis suscitabit eum ? In malam vero partem sic-Adversarius noster Diabolus ut leo rugiens qu<e -rens devorare Circuit , cui expedit nos refistere ^firmos in fide . Sed & malignus supplantare cti-piens insidiatur m occulto ut leo in spelunca Pf-9'sua insidiatur ut rapiat pauperem . Quomodoergo leo dicitur & in malam partem & in bo-nam , non est incongruum etiam aquilam inutramque partem accipi - Er ego suspicor, justusnon est aquila, sed quasi aquila, smulatur quip-pe aquilam • Et quomodo serpens *retis typusfuit Salvatoris : neque enim serpens erat vere ,sed imitabatur serpentem , dicente Domino : ^

Ut Moyses elevavit serpentem m deserto , fie j g ar>‘ hoportet exaltari filium hominis .- eodem modo& justus non tam aquila est, quam aquil* simi-lis , quia ei utile est imaginem aquil* sectari •

Juxta hunc intellectum, & in alio loco pr*ce-ptum accepit justus, ut sit sapiens sicut serpens,non ut fiat serpens, scd ne a veri serpentis ca-piatur astutia . Si autem sermo Dei scripturas

dili-

eunda Aquila Pharao est . Fuit enim bellum Pharao»* ct f mNabuchodonofor , arrepeaque populus .occaftone voluit **"chodonosoris jugum excutere cui Deus ipsos tradiderat pro »pter . peccata eorum , maluerunt que contra Dei voluntatemPharaonis & non potius Dei jugum subire . gravtOra

patientur a Pharaone, q-uam a Nabuchodonosove •teram de populo qui reliquus fuerat , & quem Nacuchodonefirtranstulerat .