HISTOCORIAEB LIBER XXXV 613
ro in totum marmoribus pulſa, iam quidem& auro, nec tantum ut parietes toti operian
tur, uerum& interraſo marmore, uermiculatisq; ad effigies rerum& animalium cruſtis.
Non placent iam abaci, nec ſpacia montis in cubiculo delitentia: Cœpimus& lapidem
pingere. Hoc Claudij principatu inuentũ. Neronis uero, maculas, quæ non eſſent, in cru/
ſtis inſerendo unitatẽ uariare, ut ouatus eſſet Numidicus, ut purpura diſtingueretur Sin/
nadicus, qualiter illos naſci optarent deliciæ. Montium hæc ſubſidia deficiẽtium: nec ceſ-
. ⸗ ſat luxuria id agere, ut quàm plurimum incendijs perdat.1 Honos imaginum. Cap. 11
Maginum quidem pictura, q́ᷓ; maxime ſimiles in æuum propagabantur figurę, quod
19 Ii totum exoleuit. Aerei ponuntur clypei, argenteæ facies ſurdo figurarum diſcrimine,ſtatuarum capita permutantur, uulgatis iampridem ſalibus etiam carminum. Adeo ma/
teriã malunt conſpici omnes qᷓ́; ſe noſci. Et inter haæc pinacothecas ueteribus tabulis con/
ſuunt, alienasc; effigies colunt, ipſi honorem nõ niſi pretio ducentes, ut frangat hæres,
furis detrahat laqueus.Itaq; nullius effigie uiuẽte, imagines pecuniæ nõ ſuas relinquunt.
Iidem paleſtras athletarum imaginibus,& ceromata ſua exornant,& uultus Epicuri per
cubicuſa geſtant, ac circũferunt ſecum. Natali eius uiceſima luna ſacrificant, feriasq; omni
menſe cuſtodiunt, quas icadas uocant, hi maxime qui ſe ne uiuẽtes quidem noſci uolunt.
Ita eſt profectoꝛartes deſidia perdidit:& quoniã animorũ imagines nõ ſunt, negligũtur
ctiam corporũ. Aliter apud maiores in atrijs hæ erant, quæ ſpectarentur non ſigna exterꝛo norum artificũ,nec æra aut marmora. Expreſsi cera uultus ſingulis diſponebantur arma/
rijs, ut eſſent imagines, quæ comitarentur gentilitia funera: ſemper que defuncto aliquo,
totus aderat familiæ eius qui unqᷓ; fuerat populus. Stemmata uero lineis diſcurrebant ad
imagines pictas. Tablina codicibus implebantur,& monumẽtis rerum in magiſtratu ge
ſtarum. Aliæ foris& circa limina animorum ingentium imagines erant, affixis hoſtium
ſpolijs, quæ nec emptori refringere liceret, triumphabantq́; etiam dominis mutatis ipſa
domus:& erat hæcc ſtimulatio ingẽs, exprobrãtibus tectis, quotidie imbellem dominum
intrare in alienum triumphum. Extat Meſſalæ oratoris indignatio, qua prohibuit inſeri
genti ſuæ Leuinotũ alienam imaginẽ. Similis cauſa Meſſalę ſeni expreſsit uolumina illa
quæ de familijs condidit, cum Scipionis Africani tranſiſſet atrium, uidiſſetq; adoptione3o teſtamentaria Salutionis, hoc enim ei fuerat cognomẽ, Africanorũ dedecore notam irre/pentem Scipionum nomini. Sed pace Meſſalarum dixiſſe liceat, etiam mentiri clarorumimagines.erat aliquis uirtutum amor:multoq́; honeſtius quaàm mereri, ne quis ſuas expeteret. Non eſt prætereundum& nouitium inuentũ. Siquidem non ſolum ex auro argento' ue, aut certe ex ære in bibliothecis dicantur illi, quorum immortales animæ in ijſdemlocis ibi loquuntur, quinimo etiam quæ non ſunt fingũtur, pariuntq́; deſideria nõ traditiuultus, ſicut in Homero euenit: Quo maius(ut equidem arbitror)nullum eſt felicitatis ſpecimen, q́; ſemper omnes ſcire cupere qualis fuerit aliquis. Aſinij Pollionis hoc Romæ in/uentõ, qui primus bibliothecã dicando, ingenia hominũ rem publicam fecit. An priorescœperint Alexandriæ& Pergami reges qui bibliothecas magno certamine inſtituere,40 non facile dixerim. Imaginum amorem flagraſſe quondam teſſes ſunt,& Atticus ille Ci-ceronis, ædito de his uolumine,& M. Varro benigniſsimo inuento inſertis uoluminum 1ſuorum fœcunditati, non nominibus tantũ ſeptingentorũ illuſtrium, ſed& aliquo modo Vimaginibus, non paſſus intercidere figuras, aut uetuſtatẽ æui contra homines ualere: in/uentione muneris etiam dijs inuidioſus, quando immortalitatem non ſolum dedit, ue/ 1
rumetiam in omnes terras miſit, ut præſentes eſſe ubiq;& claudi poſſent.Quando primũ clypei imaginũ publice, quãdo in domibus poſiti,& de picturæ initijs,& monochromato,& primis pictorib.& antiquitate picturarũ in Italia. Cap. 111
5 Thoc quidem alienis ille præſtitit. Suorum uero clypeos in ſacro uel publico priua/tim dicare primus inſtituit ut reperio) Ap. Claudius, qui conſul cum Seruilio fuit an. Ff no 2