614 c vIIHNIIIHvERNAIL;mo urbis ccrx. Poſuit enim in Bellonę æde maiores ſuos. placuitq; in excelſo ſpectari,& titulos honorum legi. Decora res, utiq; ſi liberorum turba paruulis imaginibus ceu ni-/dum aliquem ſobolis pariter oſtẽdat: quales clypeos nemo nõ gaudens fauensq; aſpicit.Poſt eum M. Aemilius, collega in conſulatu C. Luctatij, non in baſilica modo Aemilia,uerum& domi ſuæ poſuit, id quoca Martio exemplo. Scutis enim, qualibus apud Tro-iam pugnatum eſt,cõtinebantur imagines: Vnde& nomen habuere clypeorum, nõutperuerſa grammaticorum ſubtilitas uoluit, à cluendo. Origo plena uirtutis, faciem reddiin ſcuto cuiuſq; qui fuerit uſus illo. Pœni ex auro factitauere& clypeos& imagines, ſe/cumq;ʒ in caſtris tulere. Certe captis eis talem Haſdrubalis inuenit. Martius, Scipionũin Hiſpania ultor: isq; clypeus ſupra fores Capitolinę ædis uſq;ʒ ad incendium primum ¹afuit. Maiorũ quidem noſtrorũ tanta ſecuritas in ea re annotatur, ut L. Manlio, O. Fuluiocoss. anno urbis quingenteſimo LXXv. M. Aufidius tutelæ Capitolij redemptor, do-cuerit patres argenteos eſſe clypeos, qui pro æreis per aliquot iam luſtra aſsignabantur.De picturæ initijs incerta, nec inſtituti operis quæſtio eſt. Aegyptij ſex milibus annorũapud ipſos inuentam, priuſquam in Græciam tranſiret affirmant, uana prędicatione, utpalam eſt. Græci autem alij Sicyone, alij apud Corinthios repertam, omnes umbra ho-minis lineis circunducta. Itaq;ʒ talem primam fuiſſe: fecundam ſingulis coloribus& monochromaton dictam, poſtquam operoſior inuenta erat: duratq; talis etiam nũc. Inuentam linearem dicunt à Philocle Aegyptio, uel Cleanthe Corinthio. Primi exercuere Ardices Corinthius& Telephanes Sicyonius, ſine ullo etiamnum colore, iam tamen ſpar⸗ 20gentes lineas intus. Ideo& quos pingerent aſcribere inſtitutum. Primus inuenit eas co-ſorare, teſta(ut ferunt) trita, Cleophantus Corinthius, Hunc aut eodem nomine aliumfuiſſe, quem tradit Cornelius Nepos ſecutum in Italiam Demaratum, Tarquinij PriſciRomani regis patrem, fugientẽ à Corintho iniurias Cypſelli tyranni, mox docebimus.ſam enim abſoluta erat pictura etiam in Italia. Extant certe hodieq; antiquiores urbe pictaræ Ardeæ in ædibus ſacris, quibus equidẽ nullas æque demiror, tam longo æuo du-rantes in orbitate tecti, ueluti recentes. Similiter Lanuuij, ubi Atalanta& Helena comi/nus pictæ ſunt nudę ab eodem artifice, utraq; excellentiſsima forma, ſed altera ut uirgo,ne ruinis quidem templi concuſſæ. Pontius“ Caij principis eas tollere conatus eſtlibidine accenſus.ſi tectorij natura permiſiſſet. Durant& Cære, antiquiores& ipſæ. Fate ʒ0biturq́; quiſquis eas diligenter æſtimauerit, nullam artium celerius conſummatam, cumIliacis temporibus non fuiſſe eam appareat.De pictoribus Romanis,& quando primum dignitas picturæ,& qui uictorias ſuaspictura propoſuerunt,& quando externis picturis dignitas RComæ. Cap. II11Pud Romanos quoq; honos mature huic arti cõtigit. Siquidem cognomina ex eaA Pictorũ traxerunt Fabij clariſsimę gentis, princepsq; eius cognominis ipſe ædemSalutis pinxit anno urbis conditæ ccccr, quæ pictura durauit ad noſtram memoriam,æde Claudij principatu exuſta. Proxime celebrata eſt in foro boario æde Herculis Pa-cuuij poëẽtę pictura. Ennij ſorore genitus hic fuit: clariorẽq; eam artẽ Romæ fecit gloriaſcenę: Poſtea nõ eſt ſpectata honeſtis manibus, niſi forte quis Turpilium equitem Ro 40manũ ẽ Venetia noſtrę ætatis uelit referre, hodieq́; pulchris eius operibus Veronæ ex/tantibus. Læua is manu pinxit, quod de nullo antèẽ memoratur. Paruis gloriabat᷑ tabel-lis, extinctus nuper in longa ſenecta, Aterius Labeo prætorius, etiam proconſulatu pro-uinciæ Narbonenſis functus. Sed ea res in riſu& iam cõtumelia erat. Fuit& principumuirorum non omittendum de pictura celebrè conſilium. Q. Pedius, nepos Q. Pedij conſularis triumphalisq́;, à Cæſare dictatore cohæredis Auguſto dati, cum natura mutuseſſet, eum Meſſala orator, ex cuius familia pueri auia erat, picturã docendũ cenſuit, idq;etiã diuus Auguſtus cõprobauit. Puer magni profectus in ea arte obijt. Dignatio autẽPræcipua Romæ increuit(ut exiſtimo) à M. Valerio Max. Meſſala, qui princeps nag88 1b am

[2h 2