Buch 
C. Plinii Secundi historiae mundi libri XXXVII
Entstehung
JPEG-Download
 

IN PLINII NATVRALEM

magis uero ſucci inunctione.) Caligini tantum his uerbis remedia traduntur, ſi legamus itaut Plinius ſcriptum reliquit, nempe ſic: olfactu ipſo& delachrymatione caligini meden-tur.Significat delachrymationem acrimonia ceparum excitam oculorum caligini prodeſſe.Purgamenta quoque earum cremata in cinerem illinentes ex aceto ſerpentium morſi-bus, inter ipſasq; multipedes ex aceto.) Dele inter,& pro multipedes repone multipedæ:. ſ.morſibus. Ipſasq;ʒ, uidelicet cepas. Et ſi ſuccum ieiuni quotidie edant.) Succum ſuperuacanea dictio eſt. Stomacho utilia eſſe, ac ſpiritus agitationi. Lege, ſtomacho utilia eſſe ſpiri-tus agitatione. Apparet eundem caſtigatorem ſupra in hoc ipſo capite ex delachrymationefeciſſe delachrymationi Cap.VI. Porro ſectiuo profluuia 1 ſiſti in naribus,contrito eo obturatis.) Scribo, Porrum ſectiuum profluuia ſanguis ſiſtit, naribus contritoeo obturatis. Neque enim hoc ita ut ſuperius ex autoritate Varronis refert, ſed tranſitum facit ad aliam ſpeciem:quemadmodum eſt uidere in emendatis exemplaribus. Vlcus aciemhebetans,& in angulo oculi perpetim humor emanans.) Lege, perpetuo humore manans.Epinyctidis eſt deſcriptio. Sanguinem reijcientibus ſuccus eius cum caule aut thuris farina uel acacia datur.) Scribendum cum gallæ aut thuris farina. Alio magna uis, ma-gnæ etiam utilitates, contra aquarum& quorumlibet locorum mutationes.)In uetuſtis uo-luminibus nec Btiam eſt, nec Quorumlibet. Aconitum, quod alio nomine pardalianchesuocatur, depellit: item hyoſcyamum: contra canum morſus. Inq; uulnera cum melle impo-nitur.) Vetus& ſincerior lectio: A. q. a. n. p. uocatur, debellat: item hyoſcyamum, canum morſus, in quæ uulnera&cꝑL. Attritis corporum partibus, uel ſi ueſica intumuerit.) Scriben-dum, uel ſi in ueſicas intumuerint, hoc eſt, etiamſi ueſicas produxerint attritæ partes. Velſi decocta aqua colluantur.) Decocti, non decocta. Porrò ſi indicare pergam quotieſcunq;in diſtinguẽdo peccatum eſt, uereor ne lectori tedioſum ſit. Sic& uoci plus confert.) Plusredundar Aut ſi ſanguis etiam excreetur uel purulenta ſint, Et pituitæ ſub pruna coctum,potum,& cum mellis pari modo ſimptum.) In antiquis uoluminibus tantum eſt: Aut ſiſanguis excreetur uel purulenta, ſub pruna coctum,& cum mellis pari modo ſumptum.tera uerba ſatis apparet eſſe nugatoris alicuius additamẽta. Quartanas quoq; excutere potum caput unum cum laſerpitij obolo.In uino auſtero tuſsim,& alio modo acceptum. Sup-purationes quantas libet ſanat fractæ incoctum fabæ, atq; ita in cibo ſumptum.) Omnia hicconfuſa ac uitiata, diſtinguenda emẽdandaq; in hunc modũ, idq́ʒ; ex fide archetyporũ, ut reliua. Quartanas quoqʒ excutere potum caput unum laſerpitij obolo in uino auſtero, Tuſ-8-& alio modo ac pectorũ ſuppurationes quãtaslibet ſanat, fractæ&c. Senſus eſt, tuſſim& hoc modo ſanari,& illo altero remedio iam cõtra quartanas dicto.é Iumentis urinã red-dere, atq; non torqueritradunt.) Iumenta, non iumentis. Cap. VII. Huius lac expiſ-ſatum.)Scribe, ſpiſſatum. Thyrſo& folijs ſcabritia.) Vetus lectio:& ipſo& folijs ſcabritia.& ipſo.ſ.caule, quod nomẽ proxime præcedit. Quidã et èé ſatiuis colligunt, ſucco minus ef-ficaci.) Melius leget᷑, Quidã& e ſatiuis colligunt ſuccum minus efficacẽ.& tertio inde uerſu:nunc paucæ reſtant, nunc ſuperfluit. Nec nulla res maiorẽ in cibis auiditatẽ incitat in-hibetqʒ.Fadẽ in cauſa alterutrinq; modus.) Lege& diſtingue:nec ulla res in cibis auiditatemincitat inhibetq; eadẽ:in cauſa alterutraqʒ; modus eſt. Nũc pulchre cohærebit quod ſequitur:Sic& aluũ copioſiores ſoluunt, modicæ ſiſtunt. Cap.·vInI. Nigræ radices ita in aquacoctæ, pruriginẽ tollunt.) Lege, porriginem tollunt. Cap. IXx. Ergo uel cum uinotritam ſorbendam, uel ex olei intinctu ſumendam.) Incorruptior lectio, Ergo uel cum histritam ſorbendam, uel ex hoc intinctu ſumendam. pendet enim hæc oratio à præcedente.

FEt alij compeſcere mala corporis.) Lege addendo:& alij uero. Semen eius toſtum au-xiliatur contra ſerpentes, fungorumq́; uenena. In tauri ſanguine folia cocta ſpleneticisq;in cibo data,& cruda illita cum ſulphure& nitro, proſunt.) ô bellum medicum: hic nimirũtauri ſanguinem eriam pro antidoto præberet. germana lectio eſt hæc: contra ſerpentes, fungorumqʒ; uenena,& tauri ſanguinem. Folia cocta ſpleneticis in cibo data,&c. Neruis uti-Ies: ideo& paralyticis dantur iuxta in pedibus. Qui ſunt ruffi ex his citiſſim eſanant.) Lege& diſtingue: ideo paralyticis dantur. Luxata in pedibus qui ſunt ruffi&c. Blixos aſſisminus utiles eſſe adijciunt.) Scribo adijcit, ſcilicet Diocles. Cap. XxX. Veſicæ quoqʒniſi coctum aqua. Si canibus detur, occidi eos.) Diſtingue& caſtiga ſic: Veſicæ quoq; niſidecoctum: quæ aqua ſi canibus detur, occidi eos. Alioqui canes non ueſcuntur aſparagis.Cap.x I. Verum apud eruditos non aliud erutum terra in maiore ſententiarũ autori-

tate eſt.) Varietate autoritate. Nam id defunctorum epulis feralibus dicatum exiſtimatur. Ipſius quoqʒ uiſus claritati inimicum.) Lego, epulis feralibus dicatum eſſe, uiſus quoq;claritati inimicũ. Nam hoc ex Chryſippi et Dionyſii autoritate refertur: ideoq́; melius per infinitũ legitur abſq; uerbo exiſtimatur. Semen datur ex tribus cyathis ex uino albo.) Anti-qua ſcriptura potior:Semen datur& arquatis ex uino albo. arquatis.i.ictericis. Cap. XxIIau Ocimum