%

graphus Maginus in sua Italia delineanda; licet enim auxilio multorum Italis Prin-cipum, multarumque tabularum topographicarum, quas ab eorum recepit auspicijs,prasata Italiae delineationem,seu compositionem inceperit: hisce non obstantibus,vt in eius prsfatione testatur Fabius eius Filius, 20. annorum spatium in Italia de-lineanda, non suit tempus sufficiens pro tali,& tanto excellentissimo Geographo adipsius partes connectendas ; cum morte correptus, de huiusmodi suo indicibili la-bore in testamento singularem mentionem faciens, adhuc incompletam , & imperfe-ctam per Posteros edendam reliquerit. Huiusmodi difficultas forsitan fabulosa re-putabitur ; sed apud quos ? Non apud Principum, Regum, seu primarum Euro-pae Rerumpublicarum Geographos , qui hanc artem omnium difficillimam esselonga praxi didicere,vt ait Maginus; sed apud illos fortassis, qui huius artis ignari,figuram aquianguiam repraesentare ignorant. Ipse quondam aedificabam, simul & de-lineabam pro Bibliotheca nostra Immaculatae Conceptionis Mediolani duos fatisgrandes Globos; nimirum coelestemvnum,terrestrem alium ; Verumtamen,vt ve-rum fatear, quandoque longe maius temporis dispendium consumpsi in vna tabulachorographica cum suis conterminis concilianda, quäm in duobus hisce globis con-struendis; Horum enim, & huiusmodi constructio, cüm nihi 1 aliud iit, quäm ab alioCosmographo delineatum planispharium reddere spharicum, hinc fit, vt fit potiusdexterae, quäm intellectus operatio; Conciliare autem duas, vel tres tabulas inter scdiscrepantes, congrua congruis cum debita tum Parallelorum , tum Meridianorumcoelestium relatione adaptare, non est dextera operatio , sed intellectus, & intellectustalis, vt meum huic perdifficili operationi non theoretice, sed practice imparem essenon ignorauerim; licet, vt meorum Superiorum mandatis obtemperarem, animumdespondere, seu ab incepto opere desistere nequaquam indicarem .

Nec me nouitatis arguas, ex eo quod primam nostrorum antiquorum PatrumChorographiam mutare , & aliam prope modum diuersam construere tentans , in tot,& tantos difficultatum scopulos impegerim; Ita enim mihi fieri expediebat plurimisde causis; Cum enim 12. abhinc annis oculis percurrerem Regem ChristianissimumLVD. XIV. omnium Literatorum fautorem anno 1671. varios Astronomos in diuer-sas Terra plagas destinasse ; Alios scilicet in Daniam ; alios in Angliam : alios inplurimum distantes Orbis Americani Insulas: alios ad Indias Orientales , & pracipuead magnum Sinarum Imperium, vbi 4000. abhinc annis scientis, & artes liberalestantopere efflorescunt, & Bibliotheca? primis Europa Bibliothecis minime fecunda?conseruantur,vt refert Pater Tachardus Societatis 1 ESV Sacerdos natione Gauus,qui anno 1687 fuit vnus ex Obscruatoribus ä Rege Christianissimo apud fatis, su-perque eruditum Regem Siamensem allegatis, ex ipsorum obseruationibus astrono-micis,physicis,geographicis, hydrographicis ,& historicis Gallico idiomate descrip-tis, obseruaui per seculi pracedcntis Geographos, sicuti & per primos nostri OrdinisChorographos, Ciuitates,Oppida, Regiones, Insulas , Montes, & Colles, Lacus, &Flumina,caterasque huiusmodi Terra partes nimium translatas suisse ab Occiden-te ad Orientem. Quod , vt dilucidius dignoscatur, in primis sciendum est, quodsere tota difficultas geographica consistit in vera collocatione Regnorum, Prouin-ciarum, Insularum, Peninsularum ,Ciuitatum, Oppidorum, Castellorum , Montium ,Collium,Fluminum ,&c. super Globum artificialem ; ita vt iste correspondeat suoarchetypo; scilicet sphara terrestri, & ccelesti-ab ipso Deo condita?, non solum inParallelorum latitudine, sed etiam in Meridianorum longitudine; Docet enim Ptole-maus,cui astipulatur etiam Maginus in c. 1. Ptol., Geographum considerare debereformam, vel figuram Terra, magnitudinem ipsius, quomodo situetur quilibet Locus

JWTyr

respectu Coeli ; idest in quo climate ponatur , sub quo Parallelo, & cui Meridianosubijeiatur: pratereä quanta sit magnitudo maximae diei artificialis, & maximae no-ctis illius Loci: qua sint Stella? fixa?, qua? fiunt verticales; idest qua? transeunt perJ Zenith capitis habitantium in illo Loco: quae fint ese, quae oriuntur, & occidunt indicto Loco . Qua? omnia valde diuersisicantur secundum varietatem Locorum Terra»& tractantur quidem ä Mathematico, & Astronomo tamquam prima,& pracipua to-tius Cosmographia? fundamenta; Si enim sine istis pracognitionibus Prouincia? des-criberentur, huiusmodi descriptio parum vtilis foret, docet idem Maginus in c.a.Ptol.;quia nullam haberet similitudinem cum ipsa Terra, quam repraesentare deberet. Quam-uis enim esset proportionata respectu distantiarum , non tamen Loca responderentsuis veris sitibus Mundi: nec sciremus vtriim vna Ciuitas, vel Regio sit altera orien-talior, vel occidentalior, vel septentrionalior, vel meridionalior; scilicet qua? Ciuita-tes maiorem,vel minorem longitudinem, maiorem, vel minojem latitudinem for-tiantur.

Ad Ciuitatum , Oppidorumue latitudinem inuestigandam facili negotio deueni-re valemus; Sufficit enim mediante astrolabio, vel aliquo persecto quadrante astro-nomico collimare per Mediclinia, vel Pinnacidia in Poli septentrionalis altitudinem,qui nostro saeculo non longe distant ä Stella, qua reperitur in Vrsa? minoris cauda;Sed cum haec Ste/la non sit praecise in ipso Polo, sed prasentialitcr anno 1711. di-stans gr.2. m. iz. zo. ,in collimatione, Stella existente supra Polum,praefata distan-tia detrahi ; existente vero infra , superaddi debet . Dixi supra prasentialiter anno1711., quia Stella polaris non conscruat in omni saeculo eamdem ä Polo distantiam,vt clare liquet Astronomis; Nam, cum pro nunc temporis existens in 24 Gemino-rum magis, magisque ad Polum accedat, & secundum Christmanum in suis obser-uationibus solaribus, sicuti, & secundum Blancanum, aliosque Obseruatores astro-nomicos accedat singulis annis scc. 20., sequitur, quod 3. annorum spatio accedetad Polum gr. o., m. i., sec. o.; Spatio vero annorum 180. gr. i., m. o., sec. o.; itavt anno 2110. maximam accessionem ad Polum ipsum sit acquisitura, post quam ac-cessionem,cum fiat non super Polos Mundi, sed super Polos Eclipticae, fcu Zodiaci,iterum recedet ab ipso Polo; itaut anno 2509. habitura sit eamdem ä Polo distan-tiam, quam habet anno currenti 1711. A* quo Polo magis adhuc, magisque rece-det vsque ad annum 13711., tunc enim, si tanto temporis interuallo Firmamentimotus foret perduraturus, pertransiens in 24. Sagittarij, vicinior facta aequinoctiali,quäm Polo, occasura esset in nostro Horizonte Mediolanensi , vbi Polus arcticusgr. 45. forme supra Horizontem attollitur. In principio quando creauit Deus Coelum,& Terram, ipsa Stella distabat ä Polo gr. 41.» m.6. secundum Ecclesiam 70. Interpre-tum chronologiam sequentem. In Natiuitate vero Christi distabat gr. 11m.53.,sec. 10. ,vt ait Ortelius ,& vt supputare volentibus liquet. Vide Blancanum in Ap-pendice de calculo motus Stellarum,seu de dEquInoctij pracessione ; ln ipso enimvidebis Antiquorum obseruationes collatas cum Modernioribus, & pracipue Ticonis,ex quibus clarissime patent, qua-pertinent ad huiusmodi facultatem, quam obiteraliquantulum tetigi, vt scientifice Poli eleuationem, seu Terra latitudinem secundumdiuersum Firmamenti systema in succedentibus etiam saculorum temporibus dime-tiri valeamus.

Sed, vt ä Terra latitudine ad longitudinis gradus inuestigandos etiam deue-niamus, tot,& tantas difficultates in istis conijeiendis experiuntur Cofmographi,vtnunquam penitus dissolui, vel superari valuerint. Longitudo igitur Regionis est spa-tium Aquatoris duobus Meridianis,vne Canariarum,(eu Fortunatarum Infularum,

vnde

I

>H'

'■M?