etiam Ciuitates Germanis»Gandauum in primis Ciuitas amplissima Flandri®,Ca-roli V. incunabulis nobilitata, per Veteres ä primo Meridiano prolongata fuerat inDusseldorpium Prouinds Coloniensis; ideöque , vbi alias Gandauum fituabatur,tale Du/seldorpium est fituandum : Dionantum Prou. Leodiensis, Patris MichaelisAngeli Prouincis Anconitans Sacerdotis patria,qui sequentes labores meos choro-graphicos in laminas areas sculpendo transtulit,plurimumque caelando pro Religio-nis nostrte vtilitate insudauit, translatum fuerat per primos Ordinis nostri Choro-graphos in situm intercedentem Moguntiam, & Saxo regium Prouinciaj Rhenanae ;ideöque in sequenti Leodiensi Prouincia delineanda, Meridianum, qui alias tribue-batur Abbati-Villae Prou. Parifiensis, Dionanto adaptandum censui, Abbate Villa inmedium Maris Britannici retrocedente, primoque Meridiano per Insulam Ferreamtranseunti,per 120. milliarium italicorum interuallum magis appropinquante. Quodidem proportionaliter asserendum est de omnibus alijs Hispaniae, Galliae , Italiae, &Germaniae Ciuitatibus .Oppidis, Castellis, Pagis, Vicis, Territorijs, Vallibus, Con-uallibus, Lacubus, Fluminibus,Torrentibus, Insulis »Syrtibus, Scopulis, Promonto-rijs, Litoribus, Isthmis, Sinubus, Fretis maritimis, Portubus, & huiusmodi totiusEuropa! partibus; quae,ficuti per Veteres in saeculo praecedenti nimium ab Occi-dente ad Orientem protendebantur, nunc per nos reccntiores in saeculo praesentiab Oriente ad Occidentem retrocedere debent; cum non tantam longitudinem,seu distantiam ä primo Meridiano secundum nouissimas obseruationes habere eui-dentissime comprobatae suerint.

Quod si asseras quamlibet tabulam Claudij Ptolemtei habere Ciuitates insi-gnes, sub quibus notantur obseruationes coelestes, seu d.stantiae horariae ä nostris.Recentioribus longe discrepantes, necessario dicendum est super praefatas obscrua- jtiones,seu distantias horarias non fuisse per Ptolemaeum tabulas geographicas rigo-rose constructas, sed potius ex ipsis tabulis Ptolemaicis iam constructis, suisse peralios in suppositione deductas huiusmodi ab Alexandria horarum distantias, vt etiam

m

graphiam , & singulariter eius 4. Tabulas proditas Parisijs anno 1705., sic contraipsum arguit : Eruditissimus Illustrissimae Societatis IESV Pater Guye magnopereconqueritur, quod Insulte Latronum, seu Mariae Annae, piae memoriae CAROLI II.Regis Hispaniarum Progenitricis, in Oceano orientali existentes , in Globis artificia-libus ä nullo Cosmographorum vsquäm bene situatae fuerint, cum proprio Meridia-no coelesti minime subijeiantur; Praesa'tus enim Pater,allatis varijs in diuerfis Mun-di partibus, Solis, Lunaeque obferuatis deliquijs, tamdem consilio etiam plurimo-rum artis nauticae professorum per omnes fere maritimas Mundi partes nauigan-tium,concludit praefatas Insulas situandas esse in gradibus longitudinis 157., & m.10. Hisce non obstantibus D. Nicolaus du Fer non situauit ipsas in tali obseruatoMeridiano, cum easdem protraxerit vique ad Meridianum 162. Sed nos videamusnunc,quaeso, an Dominus Valiemont arguat magis contra nonissimos Cosmogra-phos saeculi praesentis, quam contra illos saeculi praecedentis; praecipue contra Sam-

t»

»2*

Gl

i. »5

i l»

,«s

«»

faciendum persuasit Io. de Sacrobosco c.4. de circulis, & motibus Planetarum , &de causis Eclipsium Solis,& Lunae, in quo f. 128 agit de modo inueniendi huiusmodi distantias horarias inter vnam,& aliam Ciuitatem super Cosmographiam äPtolemaeo editam . Nam, vt obseruat insignis Ptolemaei commentator Maginus inc.4. Ptoi., Ptolemous nullam in suae Geographiae Prolegomeno mentionem facit dehuiusmodi distantijs horarijs in praefatis Ciuitatibus, tantummodo commemoratio-nem faciens obseruationis 2. locorum per Lunarem Eclipsi m factae, quae quidem spe-ctata suisse dicitur Arbelis Oppido Assyriae hora v. noctis astronomica , Chartagineautem hora 2. Ex qua quidem sola obseruatione, ideöque incompleta ab alio sa-ct a , Ptolemaeus deduxit harum duarum Ciuitatum longitudinis differentiam ; hocest quot gradibus aquatoris vna ab alia recedat versus ortum, vel occasum ; dandoscilicet cuilibet horae «5. aequatoris gradus. Quae omnia aeui nostri Mathematicusexcellentissimus considerans ; scilicet Kircherius, animaduertit Ptolemaeum rationetam paru® obseruationis, non solum suo tempore distantias boraras inter vnam ,* r>: ' & aliam nimium distantem Ciuitatem scire minime potuisse , sed etiam se se adOrientem extendisse plusquäm 1400. milliaria italica ( in Georg. Valiemont) lnsolaIndia orientalis ora comperietis modernas tabulas a Ptolemaicis discrepate , modo j v.,modb 4°*> aut , quod dicere pudet ,50. gradibus . . _

Superest nunc, vt occurramus omnium argumentorum aduersontium Ach lli;'scilicet obiectioni eruditissimi Historiographi Domini Valiemont natione Galli, quiantiquiorum,simul St recentiorum,& nominarim Nicolai du Fer, tratinans Geo-

jc**

v»

V 5 "'

V.

psonem, quem & quidem iuremerito, vt excellentissimum foculi procedentis Geographum,defendere intendit. Sampfon igitur propter summam in delineando dili-gentiam nulli secundus,collocat Insulas Latronum in gradibus longitudinis 186.,videlicet subijeit illas centesimo , octuagesimosexto Meridiano coelesti ; & e con-uersö reccntiores ,vt Nicolaus prosatus, subijeit easdem gradibus longitudinis 162.

Ecce ( nunc ipse infero) quomodo Recentiores in Regionibus etiam longe distantibusmagis accedunt ad album veritatis , quam Antiquiores ; Nam inter Meridianum157.,quem Dominus Valiemont consilio Patris Guye , & plurimorum artis nauticoperitiorum profatis Insulis adaptandum iudicat, & Meridianum 162. Recentiorum,adest tantummodo differentia graduum 4., & min. 50. Et e contra, cum vetustiores, vt etiam ipse Sampfon , protenderint prosatas Insulas vsque ad Meridianum186. , ä veritate aberrare conuincuntur gradibus 29. Dum igitur ipse DominusValiemont impugnare intendit Recentiorum Cosmographiam, istam potius sustine-re, (cum longe magis ad veritatis album accedat),8t veterem refellere, ciim istatantopere ab eodem veritatis albo recedat, clarissime conspicitur; cum Recentioresin Mari orientali solum per gr. 4.,& min. 50., scilicet milliaribus italicis 278.,&Veteres gradibus 29., videlicet milliaribus 1682. in proprio Parallelo demonstratiueprofata obiectione conuincantur . Sed quid dixerim supra Dominum Valiemontnos Recentiores impugnare intendentem potius defendere ? Nonne c. 3. de Geo-graphia fatetur ipsam Lutetiam Parisiorum ä primo Meridiano prosongari non gr.

2;,, m. 20. secundum Sampsonem , lacobum Cantellum , alioique subsequentes;sed solummodo gr. 20. ,& semis,vti ipse istam Regiam Ciuitatem in tali longitu-dinis gradu contra tum Sampsonem, tum etiam contra primos Ordinis nostri Cho-rographos constituendam iudicaui/

Concludendum est igitur me ad prosatam Ciuitatum , Oppidorumque contraj ctionem,seu abbreuiationem ab Oriente ad Occidentem , ä me ipso non suisse in-. ductum; cum mihi soli huiusmodi astronomicas facere obseruationes sine multorum rpsxaliorum per distantissimas Terro partes peragrantium adiutorio, impossibile suerit;sed ä literatissimis Academio Regio Parifiensis Candidatis, qui & ipsi inhorentesPtolemoi documentis , srequentioris Luminaiium superiorum Eclipses in fine pro-cedentis foculi habitas, docent fore sequendas pro correctione Geographio anti-qu®,& complemento moderno; vti habetur in collectione obseruationum eorujrn-dem Academio prosato sodalium f. 7; ,& 74 Vnde mirandi locus non est, si &ego profatis inhaerens obseruationibus, a primis Ordinis npstri Chorographis abeun-dos adhoc vt Meridiani terrestres su's coelestibus, ä quibus causantur, denique

supposita rentur)

* 3C- P 6 ; ^ ^

o*

t; *

öl