448

Logic®,Lib. II. §. 1.

Signum artificiale est , quod habet connexionem aliquam cum rtsignificata, non ex natura sua, sed arbitrio & voluntate hominum. Voca-tur e.iam fictum ad placitum , & hoc vel est signum ex pacto , v. g.voces : vei ex q tafi pacto , v. g. Sacramenta , qua; sunt signa gra-tiae ; vel ex maa consuetudine, ut vestis muliebris signum mulie-ris, corolla florea signum virginitatis, &c.

III. Quaritur 2. Quid sit Signum ?

R ejp. Signum bene definitur: Quod potentia cognoscenti ali-quid reprasentat. Signum ergo duplicem dicit habitudinem ,tam ad rem , quam reprmsentat , & cujus vices agit , tum acipotentiam cui repraesentat , ut patet in fumo , qui est signumignis respectu oculi , non vero respectu auris , huic enim nonsignificat; quia ad hanc nullam proportionem habet.

H ec vero habitudo , quam dicit signum tum ad rem si-gnatam, tum ad potentiam cognoscentem , non videtur elfe re-latio praedicamentalis/. Quia nec ad potentiam nec ad rem signi*ficatam refertur, ut ad purum terminum j potentiam enim exci*tat ad cognoscendum, rem vero significatam unie Sc repraesentatpotentia;.

2. Signum non requirit existentiam rei significata;, imag«enim Czsaris etiam mortuum repraesentat j & sol in occasu ru-bens f miram serenitatem.

?. Si signum dicit formaliter relationem prsdicamentalem^ergo signum non significat nisi media hac relatione, ergonecd ,cit in cognitionem rei significata;, nisi cognoscas hanc rela-f’onem ( si-ut quia paries non est formaliter albus nisi per abedi*nem , non potest videri paries albus albedine non vifi )hoc vero est falsum, quis enim auc rusticus aut sapiens, cumvidet imaginem Caesaris aut vestigium leporis , & ex h:s sig nisCaesarem & levorem cognoscit , quis , inquam , eorum de re-latione cogitat ?

4. Significare est pofle rem aliquam cognoscenti mamfe-stare , hrc vero manifestatio fit cognita (ola relatione transcen-dental! cauft , v. g effectus, imaginis, proportionu , voluntatis hooit-na-»?,aliquod signum instituentium,&c. Sicut enim nummusau*

reus tanti valet, non quia dicit relationem aliquam praedica-

^ men*