54 CAPUT IIT.
quas in mundo obfervamus, pares efFedlus in eodem corpore five motofive quiefcente producere, atque omnino, concedo, a flupjipe ideui cor-pus, five moventur hve quiefcat, longe aliter impelli. Verum hoc ipfmnexemplum noflram menfurae rationem egregie confirmat: dum enitrtaffirmamus, idem corpus a flumine aliter impelli, prout vel quieverit,vel fuerit motum, vires inaequales agnoscimus, ac pro corpore moto vinipraecife tantam aeflimamus, quanta in corpore quiefcente eundem effe*$um e flet productura. Hinc etiam, quando de corporibus in fluminemotis agitur, pro quovis celeritatis .gradu vis, quam flumen acflu in cor-pore exerit, follicite determinatur, ac femper tauta flatuitur, quanta ineodem corpore, fi quiefceret, eundem effectum produceret. Quare di-vifio virium in abfolutas et relativas in fuperioribus libris facfla, proprie hucnon pertinet, cum quovis cafu et pro quovis momento ea vis Jn calculumintroduci debeat, quae corpus motum aeque, ac fi quiefceret, impellit»In contemplatione autem virium ipfarum plurimuuin interefi noffe, utrumcorpora inota aeque afficiant, ac quiefcentia, necne?
S C H O L I O N,
145. Quod ergo ad quantitatem virium corpuscula mota follici-tantlum attinet, eam ex effectu feu fpatiolo in definitione defcripto itaFig.io. petimus, qua fi corpufculutn quiefceret. Scilicet fi corpufculum in Squiefcens a vi = p tempusculo — dt per fpatiolum Ser = da protru-Fig.i!• datur, idem corpusculum motum: quo tempusculo dt percurfurum eC-i2.i3.fet fpatium S s — ds, tum ab aequali vi p urgeri censebitur, fi ultra hocspatium Sr infuper per aequale fpatiolum s<j = da fecundum diredtionenivis proferatur, ita ut hic motus corpusculi nihil omnino in effeffu vis mu-tet, Sin autem in figg. 1 1, 1 2, i z, fpatiolum /0- majus fuctit vel mi-nus, quam fpatiolum S<r = deo (ffg. 10), intelligeimis, corpusculumquoque a vi majore vel minore impelli. Quare fi potuerimus cffeefhis qua-rumcunque virium in corpusculis quiescentibus determinare, omnium*quoque virium effedtus in corpusculis motis affignare poterimus, dummo-' do quovis cafu vires, quibus corpuscula mota sollicitantur, rite definian-tur. ,Ubi quidem hoc perpetuo cfl tenendum, corpusculum aliquod mo-tum a vi = p follicitari e fle cenfendum, quando effectus in eo produdtusaequalis efl illi, quem vis =r p in eodem corpusculo quiefcente eodemtempore effet produeftura. Videamus ergo, quomodo in corpusculo qui-efcente fpatiolum Scr = doo fe fit habiturum, fi ab aliis atque aliis viribus,quarum menfuraStatica docet, sollicitetur.
THEO-