452 N()T?E IN CARMEN TERTIUM

bila^ solito suo officio. Manilius, lib. I, « Utque suos arcus per nubilacircinat Iris. » Vulgatam imbri ex inultis poetarum locis defendere po-test, si quis torpore delectatur. Memoriae vero falsus fuit Heinsius,quum existimaret vulgatam Statii lectionem fuisse, « Quantus nubilaqui coronat arcus : » ita enim illum existimasse ex nota ejus video. Exi-tus vero viarum pro excitus viator certissimum puto : patet ex sequentiversu , « Illic Appia se dolet relinqui ; » et Epist. ad Marce». V. 2 ,» Hac ingressa vias qua nobilis Appia crescit In latus; » et init, hujuscarminis, v. 3, « Saxosae latus Appia; replevit. » Dicit igitur ab istoarcu initium sumpsisse Viam Domitianam ; quae per aliquod spatiumcontinuabatur juxta latus viae Appia;.

no. Eoae laurus; triumphi Orientales; nam Septemtrionales ei datisunt, et ex Occidente. Supra, XVII Cons. carm. I huj. libri, vs. 4i,« nondum gremio Jovis Indica laurus. » Domit.

i ia. Qui primo Tiberim , etc. Hunc et sequentem versum uncinis in-clusi, certus eos non esse hujusce loci, aut ullo modo cum praeceden-tibus aut subsequentibus connectendos. Quid enim? anne haec est ratioquare ultimi Orientis gentes venirent Romam, et se Domitiano submit-terfent, « quia aliquis qui Romam reliquit mane, vesperi navigat Lucri-num lacum? » Invitat eos al> Oriente ad Romam ; deinde illis narrat om-nia jam facilia esse a Roma ad lacum Lucrinum ; contrario modo «lictumoportuit, nempe, Omnia jam facilia esse a Lucrino ad Romam. Sed quidmoramur?.non sunt Statii, sed ludibunda' manus; ejusdem forte qua;semel in Kal. Decembr. V. 16, et bis in Genethliaco Lucani, V. 58, et85—86, nobis palpum obtrusit. Neve hoc gratis dictum putes, recurrasad v. 36, hujus carminis,

At nunc , qua; solidum diem terebatHorarum via facta vix duarum.

Jam igitur nebulonem obliviosum tenemus ; si enim duabus lioris hociter perfici posset, quodnam opus, ut totum diem huic assignaret, aprimo ortu ad primum vesperem ?

1Z7. Largis, India, nubibus maderes. Ha; apostropha; poetis usitatis-simae. Val. Ëlacc. V, 78, de Baccho, « hic resides thiasos, hic aera mo-ventem, Udaque pampinea nectentem cornua mitra Nunc etiam memi-nistis, aqua:;» ita legendum; vulgo, cornua vitta; Noster, Theb. IX,818, qui locus a Gronovio quoque adducitur,

Frena regam ; cultus Trivia; pendebitis altoLimine ; captivis matrem donabo pharetris ;

ubi pro Limine mallem Culmine, ut eodem lib. vers. tg4 culmine esttholo; Rutilius, Itinerar. I, 281 :

Inde Graviscarum fastigia rara videmus,

Quas premis aestiva: saeve paludis odor ;

ita legendum; vulgo, premit stepe; frigidissime. Observavi autem has