222

T. Livii Lib. V. Cap. 27. 28.

bella simulabant parari ducem, sed largitioni tribuniciaeadversarius quaerebatur. Cum Camillo creati tribuni mi-litum consulari potestate, L. Furius Medullinus sextum,C. Aemilius, L. Valerius Publicola, Sp. Postumius, P.

2 Cornelius iterum. Principio anni tribuni plebis nihil mo-verunt, donec M. Furius Camillus in Faliscos, cui id bel-lum mandatum erat, proficisceretur. Differendo deindeelanguit res: et Camillo, quem adversarium maxime me-tuebant, gloria in Faliscis crevit. Nam, quum primo moe-nibus se hostes tenerent, tutissimum id rati, populationeagrorum atque incendiis villarum coegit eos egredi urbe;

3 sed timor longius progredi prohibuit. Mille fere passuumab oppido castra locant; nulla re alia fidentes ea satis tutaesse, quam difficultate aditus, asperis confragosisque circa,et partim artis, partim arduis viis. Ceterum Camillus,captivum indicem ex agris secutus ducem , castris multanocte motis, prima luce aliquanto superioribus locis seostendit. Trifariam Romani muniebant: alius exercitus

4 proelio intentus stabat. Ibi impedire opus conatos hostesfundit fugatque : tantumque inde pavoris Faliscis injectumest, ut, effusa fuga castra sua, quae propiora erant, prae-lati urbem peterent. Multi caesi vulneratique, priusquampaventes portis inciderent. Castra capta: praeda ad quae-stores redacta cum magna militum ira; sed, severitate im-perii victi, eandem virtutem et oderant, et mirabantur.

5 Obsidio inde urbis, et munitiones , et interdum per occa-sionem impetus oppidanorum in Romanas stationes, proe-liaque parva fieri, et teri tempus, neutro inclinata spe;quum frumentum copiaeque aliae ex ante convecto largiusobsessis, quam obsidentibus, suppeterent. Videbaturqueaeque diuturnus futurus labor, ac Vejis fuisset; ni fortunaimperatori Romano simul et cognitae rebus bellicis vir-tutis specimen et maturam victoriam dedisset.

XXVII. Mos erat Faliscis, eodem magistro liberorumet comite uti: simulque plures pueri, quod hodie quoquein Graecia manet, unius curae demandabantur. Princi-pum liberos, sicut fere fit, qui scientia videbatur praecel-

2 Iere, erudiebat. Is quum in pace instituisset pueros anteurbem lusus exercendique causa producere; nihil eo moreper belli tempus intermisso, tum, modo brevioribus, modolongioribus spatiis, trahendo eos a porta, lusu sermoni-busque variatis, longius solito, ubi res dedit, progressus,inter stationes eos hostium castraque inde Romana in prae-torium ad Camillum perduxit. Ibi scelesto facinori scele-

3 stiorem sermonem addidit. Falerios se in manus Romanistradidisse , quando eos pueros, quorum parentes capita ibirerum sint, in potestatem deciderit, Ouae ubi Camillus au-divit, Non ad similem , inquit, tui nec populum, nec impe-ratorem , scelestus ipse cum scelesto munere venisti. Nobis